Vrijdag 07/10/2022

STANDPUNT

Ons stelsel van sociale zekerheid is mettertijd een burcht van regels geworden, met een labyrintisch gangenstelsel waarvan alleen de beheerders het grondplan nog kennen. Dat leidt tot onbegrip en frustratie. En soms geeft dat monopolie van kennis aanleiding tot praktijken die tegen de rand van het misbruik schuren.

Zo blijkt dat ziekenfondsen jarenlang onterecht geld hebben teruggevorderd van sommige van hun verzekerde leden die eerder een te hoge uitkering hadden gekregen. Die patiënten, vaak stemloze en behoeftige particulieren, hebben niet gefraudeerd of iets anders verkeerd gedaan. Ze hebben enkel, door een fout van de ziekenfondsen zelf, meer geld uitgekeerd gekregen dan had gemogen. Het patiëntenrecht is helder: in zulke gevallen moeten de mutualiteiten zelf opdraaien voor hun fout. Begrijpelijk, want de patiënten zelf hebben de uitkering vaak, in goed vertrouwen, gebruikt om bij te dragen aan hun herstel of genezing.

Maar de ziekenfondsen zelf zien dat dus blijkbaar anders. Ondanks het feit dat ze bij herhaling in het ongelijk gesteld zijn door het Rekenhof en het Grondwettelijk Hof zijn ze geld blijven terugvorderen van hun leden. Het gaat om forse bedragen van tientallen miljoenen euro per jaar. Geld dat weliswaar terug naar de pot van de ziekteverzekering gaat en niet in de zakken van de mutualiteiten zelf verdwijnt, maar wel geld dat de ziekenfondsen zelf zouden moeten ophoesten.

Door onrechtmatig geld uit de zakken van hun leden te kloppen, verzaken de ziekenfondsen aan de essentie van hun bestaan. Liever dan solidair de krachten te bundelen en te versterken van wie zwak staat - dé historische bestaansreden van de mutualiteit - laten de fondsen sommigen blijkbaar moedwillig zonder bijstand achter in het technocratisch labyrint van de sociale verzekering.

Dat ze daarbij meermaals rechtspraak naast zich neergelegd hebben, vergroot enkel het beeld van organisaties die zichzelf boven de wet verheven achten. Het is terecht dat de N-VA-Kamerleden Nadia Sminate en Ben Weyts die praktijken aanklagen.

Het zal wel dat de N-VA ook andere ideologische motieven heeft met deze kritiek op de werking van de ziekenfondsen, maar dat is het punt niet. Het punt is dat de ziekenfondsen met hun onaanvaardbare gedrag zelf wapens gegeven hebben aan wie hen wil aanvallen.

Zo gaat het helaas wel vaker in discussies over de toekomst van de sociale zekerheid. Wie het zinvolle debat over het snoeien van enkele dode takken uit de weg gaat, geeft zuurstof aan de argumenten van wie de bijl wil zetten in de boom van de solidariteit zelf.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234