Dinsdag 24/05/2022

Spuitende champagne in 3D

Champagne die in 3D uit het scherm lijkt te spuiten: het is slechts een van de extravaganza waarmee Baz Luhrmann de party's van de mysterieuze Gatsby in beeld brengt. The Great Gatsby opent vanavond het Filmfestival van Cannes en begint tegelijk bij ons aan zijn bioscoopcarrière.

The Great Gatsby

Drama
Regie: Baz Luhrmann
Met: Leonardo DiCaprio, Carey Mulligan, Tobey Maguire, Joel Edgerton, Isla Fisher, Jason Clarke, Elizabeth Debicki
Duur: 141 minuten

Indien miljonair Jay Gatsby geen fictief personage uit de beroemdste roman van F. Scott Fitzgerald was geweest en indien regisseur Baz Luhrmann, bekend van Romeo + Juliet en Moulin Rouge!, in de wilde jaren twintig had geleefd, dan zou de tweede ongetwijfeld door de eerste ingehuurd zijn om de feesten in zijn villa op Long Island, in de buurt van New York, te ensceneren. Die party's mochten best wat kosten en hij zou van de gastheer sowieso vrij spel hebben gekregen, want Gatsby zelf liet zich niet zo vaak zien. Hij hoopte eigenlijk alleen maar dat Daisy, zijn grote maar verloren liefde, zich op een keer tussen de honderden fuifnummers zou bevinden.

Het feestgedruis van Gatsby was vooral bedoeld om te verbluffen en dat is precies wat de Australische cineast Luhrmann ook in The Great Gatsby doet, met zijn zwiepende, zwevende en zwaaiende cameravoering en zijn trukendoos vol digitale effecten. Hij roept daarmee ook landschappen en stadsgezichten op die wel indrukwekkend ogen, maar ook iets fake uitstralen. Luhrmann stelt zich zelden tevreden met de top, het moet er liefst over zijn. Zijn films worden niet ten onrechte eye-candy genoemd, visueel snoepgoed. De bijdrage aan look en stijl van The Great Gatsby door Luhrmanns echtgenote Catherine Martin, die opnieuw kostuums en production design voor haar rekening heeft genomen, kan moeilijk overschat worden.

Met zijn coole update van Romeo + Juliet wist Luhrmann indertijd Shakespeare trendy te maken, maar in The Great Gatsbyheeft hij vooral de historische context benadrukt. Alleen wat de muziek betreft heeft hij heel bewust voor het anachronisme gekozen, door in zee te gaan met hiphopper Jay-Z. En wat blijkt? Het werkt méér dan behoorlijk.

Bigger is better

De bigger is better-stijl van de regisseur past, behalve voor de visuele opwinding van de spectaculaire feesten, ook erg goed bij die roaring twenties-periode: de Eerste Wereldoorlog is voorbij én werd gewonnen; de aandelen op Wall Street schieten, net als de wolkenkrabbers, de hoogte in; de drooglegging is een farce. In die context is exces een geloof en zijn uitspattingen een levenswijze. Dat zal van Jay Gatsby (rol van Leonardo DiCaprio) een even romantische als tragische held maken. En dan bedoelen we niet zozeer de uitspattingen, want die zijn er wat hem betreft nauwelijks, als wel dat geloof. Meer bepaald zijn overtuiging dat hij eerst excessief rijk moet worden en die waanzinnige weelde ook moet etaleren om zijn grote liefde van weleer, Daisy (rol van Carey Mulligan), terug te winnen, ook al is die getrouwd met Tom (rol van Joel Edgerton). Net als zij is hij van rijke komaf, maar in tegenstelling tot het fortuin van Gatsby gaat het hier om old money. In dat verband werpt The Great Gatsby een kritische blik op de Amerikaanse klassenmaatschappij.

Kritische blik

Die kritische blik wordt geleverd door het personage van Nick Carraway (rol van Tobey Maguire), would-be schrijver maar intussen beursmakelaar om den brode. Hij introduceert de kijker in de ook voor hem onbekende en fascinerende wereld van de rich and famous. Als neef van Daisy wordt hij door Gatsby benaderd om hem 'toevallig' met zijn vroegere geliefde in contact te brengen. We kijken dus als outsiders samen met Nick naar binnen. Maar daar zijn wel degelijk risico's aan verbonden. Daarom maakt het scenario gebruik van een een raamvertelling: als de film begint, blijkt Nick zich in een sanatorium te bevinden, want morbidly alcoholic. Aan de dokter vertelt hij zijn verhaal, met name hoe hij bij zijn terugkeer uit New York totally disgusted was door de vele excessen die hij had gezien. Aan één man blijft hij wel met warme gevoelens terugdenken: Gatsby, door hem omschreven als de meest hoopvolle persoon die hij ooit ontmoet had. En zo wordt The Great Gatsby behalve visueel vuurwerk ook nog een film over geloof in en hoop op de liefde. En dat blijkt soms een dodelijke cocktail.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234