Vrijdag 22/01/2021

Spreidstand zonder complexen

Op de affiche van Gent Jazz prijken opnieuw publiekstrekkers als Charles Bradley en Bobby McFerrin. Daarachter schuilt echter een diverse mix van pop, rock en soul. De 'echte' jazzacts lokken bovendien steeds meer jongeren.

Op papier doet het nog altijd wat vreemd aan dat een jazzfestival vooral uitpakt met pop-, rock- en soulacts. De link met jazz, alias 'The Sound of Surprise', is soms ver te zoeken. Maar het fenomeen is al stokoud. Denk maar aan Jazz Bilzen: dat was al na één jaar helemaal omgetoverd in een rockgebeuren. Zie ook North Sea Jazz, dat zijn fenomenale groei eind jaren zeventig volledig te danken had aan het slim inspelen op trends in de populaire muziek. Overal in Europa en de Verenigde Staten heeft die evolutie zich voltrokken. Jazzfestivals als Montreux, Newport, Wenen en Vienne (Frankrijk) kregen gaandeweg alle kleuren van de regenboog. Sommige festivals gooiden de jazz uiteindelijk helemaal overboord, andere blijven dat moeilijker te verkopen genre koesteren, zowel in hun naam als in een deel van hun programmatie.

Frisse accenten

Gent Jazz sluit duidelijk aan bij die laatste groep. Het heeft niet de lange traditie van North Sea, Vienne en Montreux, maar zit inhoudelijk op dezelfde lijn. Organisator Bertrand Flamang is er enkele jaren geleden zelfs in geslaagd om met Gent Jazz lid te worden van de International Jazz Festivals Organization, een selecte club van nu zestien festivals. Die club heeft voordelen, onder meer omdat ze als groep kan onderhandelen over tournees van grote acts zoals McFerrin of Bradley. De vrees dat al die festivals uiteindelijk op elkaar gaan lijken is echter ongegrond. Gent Jazz slaagt er in elk geval in om elk jaar frisse accenten te leggen.

De Italiaanse minimalist Ludovico Einaudi (onder meer bekend van de soundtrack van Intouchables) is zo'n accent, net zoals Darcy James Argue's Secret Society, een bigband met een heel apart karakter.

Als je echter minimalistische filmmuziek naast pure jazz zet, krijg je natuurlijk een grote spreidstand. Daarom de indeling in twee blokken: het eerste weekend draait rond 'echte' jazz, het tweede luik kiest het ruime sop. Tot zover de theorie, want de praktijk is natuurlijk weer minder zwart-wit. In deel één zitten dit jaar bijvoorbeeld ook stemmenkunstenaar Bobby McFerrin (niet te missen als je hem nog nooit aan het werk zag), de ietwat afgelikte Frans-Libanese trompettist Ibrahim Maalouf en de Franse percussionist Manu Katché, allemaal artiesten met een goed ingestudeerde show met weinig ruimte voor improvisatie.

Het aparte duo Brad Mehldau (niet op piano maar op oude analoge synthesizers) en Mark Giuliana (elektronica en drums) biedt meer verrassingen maar is ook niet zomaar in het vertrouwde jazzhokje te duwen. Bij enkele acts zijn de verwachtingen hooggespannen. Zo brengt contrabassist Dave Holland met een nieuwe groep rond de fantastische pianist Craig Taborn, dat wordt ongetwijfeld elegantie met veel peper en zout. Of TaxiWars, het resultaat van een samenwerking tussen saxofonist Robin Verheyen en dEUS-frontman Tom Barman, zoals bekend in zijn vrije tijd een intensief snuisteraar in het rijke jazzverleden. Wat dat zal opleveren weet niemand, maar zeker is dat alles kan en niets heilig is.

Vreemde vogels

Ook op de kleinere Garden Stage is het feest met onder anderen De Beren Gieren, trompettist Avishai Cohen en Dans Dans. En wat brengen de veteranen van Return to Forever (Chick Corea en Stanley Clarke) er in duo van terecht: nostalgie naar de jaren zeventig of een nieuw stomend verhaal?

Het tweede luik is ook geen eenduidig verhaal. Naast soul en zwarte folk (Bradley, Michael Kiwanuka, José James) zijn er ook fragiele stemmen (Agnes Obel), ontdekkingen uit eigen land (Delv!s) en enkele vreemde vogels zoals de eigenzinnige IJslandse pianist en componist Ólafur Arnalds en de hyperactieve Canadese bricoleurs van BADBADNOTGOOD. In dat tweede festivaldeel gaan de stoelen soms uit de tent, als de ambiance dat vereist.

Publieksonderzoek toont aan dat heel wat bezoekers naar Gent Jazz komen voor één welbepaalde act, meestal de headliner van de dag. Maar diezelfde mensen keren 's avonds doorgaans huiswaarts met een pak nieuwe ervaringen en impressies. Het zijn zeker niet allemaal diehard jazzliefhebbers, ook niet in het eerste luik. En het publiek van Gent Jazz is de laatste jaren steeds jonger geworden, ondanks het feit dat het podium vaak bevolkt wordt door oudjes. Er komen weinig tieners naar Gent Jazz, maar er zijn evenveel twintigers als dertigers, veertigers en vijftigers. "We hebben de afgelopen jaren veel oude legendes op bezoek gehad," zegt Bertrand Flamang. "Denk aan BB King, Paco de Lucía en Sonny Rollins. Daar kwamen telkens veel meer jongeren naartoe dan we zelf hadden verwacht." Flamang verwacht dat de gemiddelde leeftijd dit jaar weer flink omlaaggaat, deels door de jongere acts, deels door aantrekkelijke formules voor jongeren.

Gent Jazz van 10 tot 19/7, www.gentjazz.com

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234