Vrijdag 07/08/2020

Charlie Hebdo

Spotten met religie groot taboe in VS

Een man bekijkt de cover van Charlie Hebdo tussen de Amerikaanse kranten aan het Newseum in Washington.Beeld REUTERS

De Amerikaanse media springen voorzichtig om met spotprenten over Mohammed. De cartoon op de voorpagina van het jongste nummer van Charlie Hebdo was gisteren nergens te bekennen in The New York Times. Niet in de krant, niet op de site.

De lezers moesten het doen met de beschrijving dat de tekening de profeet laat zien terwijl hij een traan plengt en een bord draagt met de tekst 'Ik ben Charlie'. Boven hem staat: 'Alles is vergeven'.

De krant drukte ook nooit de eerdere cartoons van het tijdschrift af waarin de islam werd bespot. Ook niet vorige week na de aanslagen, die volgens de daders bedoeld waren als wraak voor de spotprenten. "Normaal gesproken publiceren we geen beelden of ander materiaal dat met opzet bedoeld is om religieuze gevoeligheden te kwetsen", zegt hoofdredacteur Dean Baquet. Dat de prenten nieuwswaarde hebben, is geen reden van dit principe af te wijken.

De nieuwswaarde was voor USA Today wel het argument om de jongste cartoon te publiceren. Maar de regel is dat de krant geen Mohammed-prenten publiceert. CNN toonde vorige week een foto waarop de (vermoorde) hoofdredacteur van Charlie Hebdo is te zien met een omslag waarop een Mohammed-prent staat, maar de beeltenis van de profeet was onduidelijk gemaakt. De nieuwssite van de Huffington Post was vorige week een van de weinige die met een compilatie van cartoons uit het Franse blad kwamen, onder de kop: 'Dit zijn de cartoons van Charlie Hebdo, waarvan de terroristen vonden dat die het waard waren om te moorden'.

Preuts

De vrijheid van meningsuiting is voor Amerikanen heilig. Toch is het land in de toepassing van deze vrijheid vaak preutser dan Europa. Vooral als religie en ras in het spel zijn. Wat ras betreft, heeft dat te maken met een verleden van slavernij en segregatie. In het geval van godsdienst komt dat voort uit het feit dat geloof een belangrijke rol speelt in het persoonlijke en maatschappelijke leven in de VS. In tegenstelling tot het sterk geseculariseerde Europa is er een bloeiend kerkleven.

Dat leidt ertoe dat respect voor andermans religie net zo belangrijk wordt gevonden als de vrijheid van meningsuiting. Als er tussen die twee principes spanning ontstaat, moet er een afweging worden gemaakt. Jay Carney, oud-woordvoerder van president Obama, deed dat in 2012. Hij bekritiseerde de cartoons van Charlie Hebdo. Namens de president zei hij: "Wij zetten geen vraagtekens bij het recht om zoiets als dit te publiceren. We vragen ons alleen af of het een verstandig besluit is om ze te publiceren."

Hij kreeg het verwijt dat hij niet tegelijkertijd het recht op vrije meningsuiting kon verdedigen en de uitoefening van dat recht kon bekritiseren. Maar zijn evenwichtsoefening is precies wat veel Amerikaanse media nu weer doen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234