Dinsdag 19/10/2021

Belangrijk nieuwsDuitse verkiezingen

SPD zegeviert in Duitsland, partij Merkel haalt slechtste uitslag ooit

De SPD-leider Olaf Scholz triomfeert na een uitstekende campagne, waarin hij zijn overeenkomst met de afscheidnemende Angela Merkel had benadrukt. 
 Beeld EPA
De SPD-leider Olaf Scholz triomfeert na een uitstekende campagne, waarin hij zijn overeenkomst met de afscheidnemende Angela Merkel had benadrukt.Beeld EPA

De SPD heeft de parlementsverkiezingen in Duitsland gewonnen. De centrumlinkse partij was volgens de voorlopige officiële uitslagen goed voor 25,7 procent van de stemmen en bleef daarmee de CDU/CSU nipt voor. De conservatieven behaalden uiteindelijk 24,1 procent. De Groenen eindigden op de derde plaats met 14,8 procent.

De SPD steeg voor het eerst in jaren en De Groenen behaalden zelfs het beste resultaat uit hun geschiedenis. De CDU/CSU zakte na 16 jaar regering van bondskanselier Angela Merkel naar een absoluut dieptepunt. Nooit eerder vergaarden de conservatieven zo’n klein percentage van de stemmen. Ten opzichte van vier jaar geleden verloren ze liefst 8,8 procentpunt.

De liberale partij FDP won licht en kwam uit op 11,5 procent, de rechts-populistische AfD verloor 2,3 procentpunt en eindigde op 10,3 procent van de stemmen. Die Linke zakte naar 4,9 procent en belandde daarmee onder de kiesdrempel van 5 procent.

Olaf Scholz, de leider van de SPD, reageerde zondagavond al verheugd toen zijn partij in de exitpolls aan kop ging. Hij zei toen dat een groot deel van de kiezers wil dat hij de nieuwe bondskanselier van Duitsland wordt. “Natuurlijk ben ik blij met de verkiezingsuitslag”, zei Scholz zondagavond in Berlijn. Volgens hem was de verwachte uitslag een “groot succes” voor de SPD. “De burgers willen verandering”, aldus Scholz in een interview met ARD. “Ze willen dat de kandidaat van de SPD de volgende kanselier wordt. Dat zie je heel duidelijk aan de peilingen, maar ook aan de verkiezingsuitslag.” Uit die uitslag put Scholz “kracht om zo snel mogelijk een regering te vormen”.

Betrouwbaar

SPD-leider Scholz heeft uitstekend campagne gevoerd. In juli stond hij nog op 15 procent. De blunders van Groenen-lijsttrekker Baerbock en de richtingloze campagne van Laschet hebben hem zeker geholpen, maar Scholz heeft ook slim geopereerd. Hij benadrukte zijn ervaring als minister van Financiën en zijn stilistische overeenkomst met de afscheidnemende bondskanselier Angela Merkel: betrouwbaar, niet uit zijn evenwicht te brengen. Tegelijkertijd nam hij afstand van de CDU door te pleiten voor een socialer Duitsland, met als speerpunt de verhoging van het minimumloon van 9,60 naar 12 euro per uur. Scholz vermeed fouten. Dat hij daardoor in toespraken en debatten erg op de vlakte bleef, vergaven de kiezers hem blijkbaar.

CDU-leider Laschet kwam de laatste weken enigszins terug. Begin september was het verschil tussen CDU/CSU en SPD nog 4 procentpunten. Niettemin speelde de lange schaduw van Angela Merkel Laschet parten. Hij moest laten zien dat hij als bestuurder in haar voetsporen kon treden. Merkel liet hem lange tijd bungelen: pas toen de partij in de peilingen onder de 20 procent dook, verscheen ze aan zijn zijde.

Nieuw politiek tijdperk

De verkiezingen luiden een nieuw politiek tijdperk in voor Duitsland, omdat Merkel vertrekt en de Grote Coalitie van SPD en CDU/CSU vrijwel zeker niet wordt voortgezet. Hoewel beide partijen nog steeds over een meerderheid beschikken, voelen zij weinig voor een nieuwe samenwerking.

Op basis van de prognoses is een meerderheid mogelijk voor twee alternatieven: de SPD met de Groenen en de FDP, én de CDU/CSU met de Groenen en de FDP. SPD-leider Scholz zei zondagavond dat de uitslag laat zien dat de Duitsers verandering willen, maar CDU-leider Laschet verklaarde ondanks zijn verlies te willen regeren: “We zullen er alles aan doen om een regering te vormen die door conservatieven worden geleid.”

Zo kunnen de Groenen en de FDP als Kanzlermacher besluiten wie zij aan de macht willen helpen. Robert Habeck, de tweede man van de Groenen, zei dat zijn partij de voorkeur geeft aan de SPD, maar ook bereid is met de CDU/CSU te regeren. Bij de FDP is het juist omgekeerd, verklaarde lijsttrekker Christian Lindner.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234