Dinsdag 07/07/2020

Spanje zit met handen in het haar: wordt het Felipe V, VI of VII of nog iets anders?

Kroonprins Felipe naast zijn vader koning Juan Carlos en zijn moeder Sofia.Beeld PHOTO_NEWS

Donderdag kent Spanje zijn nieuwe koning: kroonprins Felipe zal dan de grondwettelijke eed afleggen in het parlement en zo zijn vader Juan Carlos I opvolgen. Maar onder welke naam Felipe zal regeren, is officieel nog niet duidelijk. De keuze kan symbolisch belangrijk zijn in een land dat regionaal sterk verdeeld is.

Toen het nieuws van het aftreden van koning Juan Carlos bekend werd gemaakt, werd zijn opvolger in de media al snel Felipe VI genoemd. Er hebben voor hem namelijk al vijf andere koningen met die naam over Spanje geregeerd, beginnend bij Felipe I, bij ons beter bekend als Filips De Schone (die overigens in 1478 in Brugge is geboren en ook over de Nederlanden heerste).

Maar waarschijnlijk zal pas woensdag of donderdag officieel bekend gemaakt worden onder welke naam Felipe zal regeren, die nu gewoon nog door het leven gaat als Felipe Juan Pablo Alfonso de Todos los Santos de Borbón y Grecia. De naam Felipe VI, de zesde, lijkt op het eerste zicht de meest logische, maar zou wel eens voor problemen kunnen zorgen.

Castilië en Aragón
Want de eerste Felipe, I, heerste niet over heel Spanje, enkel over het grootste deel, het koninkrijk Castilië. Pas onder Keizer Karel werd dat koninkrijk permanent samengevoegd met het koninkrijk van Aragón, in het oosten, om zo samen het huidige Spanje te vormen.

Op die manier liepen de Felipe's in het gebied Aragón telkens een nummer achter op dezelfde Felipe in de rest van Spanje. Zo stond de de voorlopig laatste Felipe, die regeerde van 1700 tot 1746, in Castilië bekend als Felipe V en in Aragón als Felipe IV. De nieuwe koning Felipe VI zou in dat laatste gebied dus Felipe V, de vijfde, worden.

En om alles nog wat ingewikkelder te maken: in het gebied dat vroeger het koninkrijk Navarra omvatte, in het noorden van Spanje, lopen ze door de wegen van de geschiedenis dan weer een Felipe voor. Daar zou de kroonprins vanaf donderdag Felipe VII, de zevende, moeten heten...

Catalaanse onafhankelijkheid
De hele kwestie kan anekdotisch lijken, maar experts wijzen op de spanningen die de naam Felipe met zich mee zou kunnen brengen. Want wat vroeger het koninkrijk Aragón was, omvat vandaag de deelstaat Catalonië, een regio die al langer ijvert voor meer autonomie en zelfs onafhankelijkheid.

En laat het net de Spaanse Felipe V zijn die op 11 september 1714 na een bloedige oorlog de Catalaanse autonomie en taal volledig afschafte. Die dag is sindsdien de Catalaanse nationale feestdag, en zal dit jaar, exact 300 jaar na datum, van groot belang zijn. Catalonië plant namelijk in het najaar een referendum over onafhankelijkheid. Gevreesd wordt dan ook dat de naam Felipe misbruikt zal worden door de voorstanders van onafhankelijkheid om de koning een slechte reputatie te bezorgen.

Felipe Juan I?
Stilaan wordt dan ook gedacht aan een consensusnaam, die nergens op scepsis onthaald zou kunnen worden: Felipe Juan I, wat meteen ook een eerbetoon aan zijn vader zou kunnen zijn. Die naam zou ook voor continuïteit kunnen zorgen.

Nog even afwachten dus wat het wordt. Al willen we meteen als tip meegeven dat elke andere naam dan Felipe VI wel eens van pas kan komen om Nederlandse V-I-voetbalmopjes te ontwijken.

De oude koninkrijken Castilië, Aragón en Navarra.Beeld Creative Commons, Ángel Luis Alfaro
Filips I, de Schone.Beeld kos
Beeld La Sexta
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234