Donderdag 14/11/2019

#boekeenstudent

Solidaire student schiet wakker: koten in de aanbieding

De zussen Ellen, Liesbeth en Margo brengen alles in gereedheid om drie mensen te slapen te leggen in hun appartement in Leuven. Beeld Bob Van Mol

Wellicht een hele week treinstaking. Of twee, als het van de socialistische spoorbond afhangt. Pendelstudenten die tussen 12 en 19 juni, of misschien zelfs 26 juni, een examen hebben af te leggen, moeten zich wellicht in bochten wringen om ter plaatse te geraken. De ene universiteit of hogeschool voorziet noodopvang, de andere stuurt afwezigen naar de herkansing. Daarom zetten studenten de deuren van auto en kot open, en ook De Morgen doet mee. Via #boekeenstudent kan iedereen hen uit de nood helpen.

Ter herinnering: twee weken geleden legt een deel van het spoorwegpersoneel plots het werk neer. Aanleiding is het verlies van compensatiedagen. Vooral het zuiden van het land deelt in de klappen van de staking, die vorige vrijdag afloopt. Maar terwijl we dreigen te verzanden in een debat zonder einde over wie het bij het rechte eind heeft, breken tienduizenden studenten zich het hoofd over hoe ze hun examens kunnen afleggen als er opnieuw stakingen komen.

Ze schrikken zich een hoedje wanneer ze horen dat een staking geen reden is voor gewettigde afwezigheid op een examen. Wie er niet geraakt, krijgt een nul. Via sociale media helpen ze elkaar uit de nood, zodat iedereen tot in het examenlokaal geraakt, maar ook hogescholen en universiteiten zetten alternatieven op touw.

Want de studenten moeten er geraken. Na een belronde naar verschillende Vlaamse universiteiten en hogescholen klinkt het unisono: we stemmen de examenroosters niet op de staking af. "Examens verschuiven is onbegonnen werk", zegt Johan Persyn, woordvoerder van HoGent. "Want waar begint het en waar eindigt het?"

Via sociale media

Volgens KU Leuven-rector Rik Torfs is zo'n aanpassing technisch dan wel mogelijk, maar niet wenselijk. "De agenda van de studenten wordt niet in de war gebracht door de agenda van de vakbonden", zegt een combattieve Torfs. "De examenroosters zijn al langer bekend, studenten hebben zich daar mentaal op ingesteld en wij willen ons er dan ook aan houden."

Dat wil geenszins zeggen dat de instellingen van het hoger onderwijs studenten aan hun lot overlaten. Integendeel. Een aantal universiteiten en hogescholen heeft, al dan niet in samenspraak met studentenvertegenwoordigers, initiatieven gelanceerd om er zo veel mogelijk op tijd in het examenlokaal te krijgen. Onder meer via sociale media hebben ze in eerste instantie zowel de vraag om slaapplaats en vervoer als het aanbod gegroepeerd. Hashtags op Twitter als #kuleuvenhelpt of Facebook-pagina's als 'Afrit campus: samen komen we er', een initiatief van de Vlaamse Vereniging van Studenten, hebben heel wat studenten uit de nood kunnen helpen.

De KU Leuven is nog een stap verder gegaan en zoekt een oplossing voor 150 studenten die niet op een van de 15 campussen verspreid over Vlaanderen geraken. "Elke vraag zijn we afzonderlijk aan het bekijken", zegt Torfs. "Dat is veel werk, maar niet onmogelijk. In noodgevallen kun je boven jezelf uitstijgen. Onze personeelsleden werken zich te pletter, en ik kan u verzekeren dat ze meer dan 38 uur per week halen."

Hoe het noodaanbod ingevuld wordt, bekijkt de Leuvense universiteit nog. Dat hangt van de vraag af. Het kunnen slaapplaatsen in universitaire residenties of zelfs hotels zijn, of een extra buslijn die studenten naar de campus brengt. De universiteit zal de kosten op zich nemen, zegt de rector.

Marie van Ermen in Leuven heeft nog een extra matras onder haar bed liggen. Beeld Bob Van Mol

Overmacht

Op dit moment valt niet nauwkeurig in te schatten wat de impact van een staking zal zijn op de pendelende studenten. Wat opvalt, is dat elke school de problemen op haar manier aanpakt. De Universiteit Hasselt bijvoorbeeld heeft in overleg met de studentenraad beslist om de staking niet als overmacht te beschouwen. In dat geval gelden de gewone regels van het examenreglement. Wie er niet geraakt door de staking, zal dus ook geen punten krijgen. Vanuit de instelling worden geen maatregelen getroffen, en de studenten zijn na de beslissing in actie geschoten om alternatieven als bedden en carpooling te voorzien.

Els Bosmans, Leuven. Beeld Bob Van Mol

De Universiteit Antwerpen heeft wel initiatief genomen. Ze heeft een online carpoolplatform gebouwd waarop studenten zich kunnen aanmelden. Wie echt niet op het examen geraakt, kan in aanmerking komen om een inhaalexamen te doen in de eerste examenperiode. "Maar dan moeten ze wel kunnen aantonen dat ze hun uiterste best hebben gedaan om er te geraken", zegt woordvoerder Peter De Meyer.

Over wat er moet gebeuren met wie een afwezigheid niet afdoende kan verklaren, verwijzen de meeste net als de zoals de Universiteit Hasselt naar het examenreglement. Ongewettigd afwezig is nul. Dat zet de deur open voor juridische twisten tussen scholen en studenten. "We willen vermijden dat het zover moet komen, door ervoor te zorgen dat onze studenten wel degelijk op het examen geraken. Dan is er geen reden om cijfers aan te vechten", zegt Anne De Paepe, rector van UGent.

"Als de omstandigheden het echt niet toelaten om een examen af te leggen, zullen we daar natuurlijk rekening mee houden. We willen onze studenten daar nu nog niet mee lastigvallen, maar in dat geval zullen we hen heel duidelijk laten weten wat ze moeten doen om hun examenkans te vrijwaren."

Geen scenario

Vanwaar dat verschil in aanpak of communicatie? Dat laatste heeft wellicht meer met stijl en traditie te maken, maar het verschil in benadering valt op zijn minst deels te verklaren. Dat de KU Leuven de registers vol opentrekt en noodopvang zoekt voor 150 studenten is noodzakelijk omdat de school met een pak meer pendelstudenten zit dan een school als Thomas More. Die hogeschool ligt met 11 campussen over 7 steden in de provincie Antwerpen verspreid en trekt in verhouding meer mensen uit de regio aan, net als de Universiteit Antwerpen.

Zo'n langdurige staking in het midden van een examenperiode is een zeldzaamheid, scholen hebben dus geen scenario achter de hand voor weken als deze. Er wordt ad hoc op gereageerd, nog een verklaring voor de verscheidenheid aan reacties.

Maar meer nog dan wat de verschillende onderwijsinstellingen op touw zetten, steekt de creativiteit van de studenten er ver bovenuit. "Noem het een van de aangename neveneffecten van de staking", zegt Torfs over de solidariteit die hij ziet tussen personeelsleden, ouders en studenten. Het is nog te vroeg om te weten of de staking twee weken duurt, maar het baart de Leuvense rector geen zorgen, de examens zullen plaatsvinden, met studenten. "Laten we de woorden van de vakbond gebruiken: we gaan door tot de finish."

Beeld kos
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234