Zondag 11/04/2021

taxshift

Snoeiharde kritiek op taxshift: "Het sociale gelaat van deze regering was blijkbaar al met vakantie"

null Beeld Belga
Beeld Belga

De oppositiepartijen en vakbonden halen in hun reacties hard uit naar de taxshift van de regering-Michel. "Dit is een nieuwe belastingverhoging", klinkt het bijna unaniem.

De oppositiepartijen sp.a, Groen, PS en cdH veroordelen, net zoals de vakbonden ABVV, ACV en ACLVB en organisatie beweging.net, het akkoord over de taxshift scherp. Ook beleggersfederatie VFB is niet tevreden. VBO en Voka zien dan weer vooral positieve elementen.

Sp.a: "Nieuwe belastingverhoging"

Sp.a ziet weinig positiefs in het akkoord van de federale regering over de begroting en de taxshift. Voor de meeste mensen gaat het om een nieuwe belastingverhoging, oordeelde sp.a-voorzitter John Crombez vanochtend in De Ochtend op Radio 1.

Na het akkoord pakten verschillende topministers meteen uit met een belastingsvoordeel van 100 euro per maand voor de "lage en middeninkomens". Volgens Crombez compenseert dat de andere maatregelen - zoals de hogere btw op elektriciteit en hogere accijnzen op diesel - echter niet. "Mensen die geen personenbelasting betalen, alleenstaanden, gepensioneerden, ... hebben nul voordeel, maar betalen wel alle kosten die erbij komen", hekelde hij.

null Beeld PhotoNews
Beeld PhotoNews

Sp.a-voorzitter Crombez vreest ook dat de verlaging van de werkgeversbijdrage naar 25 procent weinig tot geen extra banen zal opleveren. "Er is een sterke vraag om te werken op die sectoren met de laagste lonen, zoals de bouwsector. Die zitten al vaak met kortingen", argumenteerde hij. "Ook daar is het dus afwachten of zij die dit het meest nodig hebben enig voordeel zullen hebben."

In de aangekondigde gezondheidstaks zag Crombez wel iets. "Een taks op ongezonde producten is door verschillende regeringen geprobeerd. Als die er nu komt, is dat op zich wel een goede zaak."

Ook Vlaams sp.a-fractieleider Joris Vandenbroucke schiet op het federale akkoord. Zo merkt hij op Twitter fijntjes op dat de modale Vlaming - naargelang het de regering uitkomt - meerdere woningen bezit dan wel 1.200 euro per maand verdient. Een sneer naar het oude argument van de regering dat een taxshift betalen met extra lasten op vermogens moeilijk is, omdat al snel ook de middenklasse geraakt zou worden.

Groen: "Andere belastingen voor dezelfde mensen"

Groen is niet te spreken over het akkoord van de federale regering over de begroting en de taxshift. "De noodzakelijke operatie rechtvaardigheid en vereenvoudiging komt er niet", hekelt Kamerfractieleider Kristof Calvo. "Dezelfde mensen zullen nu gewoon andere belastingen betalen."

Van een eerlijke bijdrage van de grootste vermogens vindt Groen niets terug in het akkoord. "Het sociaal gelaat van deze regering was blijkbaar al met vakantie", sneert Calvo. Volgens hem blokkeerden de vele taboes van de verschillende regeringspartijen een echte verschuiving van lasten op arbeid naar de grootste vermogens en milieuvervuiling. Gezinnen zullen dus zelf het gros van de rekening betalen, besluit Groen.

Intussen blijft België ook files en vervuiling subsidiëren, aangezien er aan de bedrijfswagens niet geraakt wordt. En het valt nog af te wachten welke impact er is op de sociale zekerheid, waarschuwt Groen.

PS en cdH: "Belastingsdrift op kap van de gezinnen blijft doorgaan"

Ook onder de taalgrens is de oppositie allerminst opgezet met het akkoord van de regering over de begroting en de taxshift. De belastingsdrift van de regering-Michel op kap van de gezinnen gaat gewoon voort, bekritiseren PS en cdH.

"De regering verhoogt de belastingen op consumptie. Die wordt betaald door de gezinnen. Dat is met de ene hand geven om met de andere hand weer weg te nemen", hekelde begrotingsspecialist Ahmed Laaouej (PS) vandaag op Matin Première (RTBF). Dat bovendien de werkgeversbijdragen worden verlaagd, betekent volgens hem dat er geld uit de zakken van de werknemers in die van de werkgevers verdwijnt.

Net als de PS neemt ook cdH de btw-verhoging naar 21 procent op elektriciteit op de korrel, nadat de vorige regering die had teruggedraaid tot 6 procent. "Dat treft de koopkracht van gezinnen hard." Zeker in combinatie met de eerder doorgevoerde belasting op intercommunales, die de energiefactuur nog eens de hoogte in duwt.

"En de kmo's zullen intussen moeten blijven wachten op een hervorming van de vennootschapsbelasting en de notionele intrestaftrek, want die lijken niet aan de orde."

Vlaams Belang: "Geen taxshift maar een taxlift"

Een nieuwe aanslag op de afbrokkelende koopkracht van de Vlaming. Zo noemt Vlaams Belang het akkoord over de begroting en de taxshift. De btw-verhoging op elektriciteit en de vettaks zijn "platte belastingverhogingen", oordeelt Kamerfractieleidster Barbara Pas.
"Wie dit verkoopt als een belastingverlaging liegt", sneert Pas. "Dit zijn de rode recepten uit het verleden. En daarvan kennen we de uitkomst: meer lasten, dalende koopkracht en minder jobs. Dit is geen taxshift, maar een taxlift."

Vlaams Belang stoort zich vooreerst aan de btw-verhoging op elektriciteit. "Nadat hij de rekening voor de oversubsidiëring van groene stroom mag ophoesten en de gratis kWh per gezinslid werd afgeschaft, krijgt de belastingbetaler daar bovenop een btw-verhoging door de strot geramd", aldus de oppositiepartij.

De aangekondigde vettaks heeft volgens Pas in Denemarken dan weer bewezen dat ze "een absolute jobkiller" is. En de verhoging van een reeks accijnzen noemt ze een nieuwe aanval op de koopkracht van de gewone mensen.

"Het enige lichtpunt" is voor Vlaams Belang de belastingverlaging voor lage en middeninkomens. Maar die blijkt dan weer hoogst onzeker, aangezien ze afhangt van de inleveringen die de deelstaten en gemeenten moeten leveren, besluit Pas.

Beweging.net: "Waarom spreekt de regering de vermogens niet écht aan?"

Niet alleen de oppositiepartijen, ook de vakbonden veroordelen het akkoord scherp. "Vermogens ontspringen de dans, alweer", luidt het verdict van de christelijke koepel Beweging.net. "Wie de regering op haar woord geloofde en een echte tax shift van arbeid naar vermogen verwachtte, is eraan voor de moeite", haalt voorzitter Patrick Develtere uit. Volgens hem betalen de gewone mensen zelf de koopkrachtverhoging voor werkenden én de verlaging van de werkgeversbijdragen, onder meer via de verhoging van accijnzen en de btw op elektriciteit.

"Waarom heeft de regering nagelaten de vermogens écht aan te spreken? Waarom laat ze het volledig scheefgegroeide systeem van kadastraal inkomen ongemoeid? Is een rechtvaardiger systeem voor bedrijfswagens een kwestie van tijd, of een kwestie van moed? Waar blijft een faire belasting op werkelijke huurinkomsten en op meerwaarden? ", vraagt Develtere zich af.

De verlaging van patronale lasten kan volgens beweging.net voor extra broodnodige jobs zorgen. "Maar is de lastenverlaging voor werkgevers gekoppeld aan voorwaarden, zoals de creatie van extra jobs en jobbehoud? Zonder goede afspraken, dreigt een deel van de lastenverlaging in de portefeuille van de werkgevers en aandeelhouders te blijven plakken, zonder extra jobs."

ABVV: "Geen garantie dat er nieuwe jobs komen"

"Dit akkoord is er opnieuw een zonder enige garantie dat er nieuwe jobs komen." Dat zegt de socialistische vakbond ABVV in een eerste reactie op het akkoord over de taxshift.

"Deze ultraliberale regering geeft geen enkel vooruitzicht aan de mensen", aldus ABVV-topman Rudy De Leeuw. "Dat ontbreekt op elk vlak. Deze regering is heel goed in het vergeten van de burger, terwijl er wel wordt geluisterd naar de grote vermogens en de werkgevers."

Volgens het ABVV geeft de regering cadeau's aan de bedrijven. "Cadeaus omdat tot op heden nog geen enkele job is bijgekomen, cadeaus omdat geen enkele voorwaarde wordt gesteld... De voordelen aan bedrijven zijn nu al even groot als de vennootschapsbelasting." De Leeuw klaagt aan dat de btw-verhoging naar de bedrijven gaat, zonder enige garantie op meer tewerkstelling. "De gepensioneerden zullen daar bijvoorbeeld niets van zien."

Voor het ABVV ontbreekt het aan een grondige fiscale hervorming waarbij de grote vermogens meer bijdragen. "De kaaimantaks stelt niks voor. Op het eerste zicht zal de meerwaardetaks een lege doos worden. En ondertussen moeten de werknemers tevreden zijn met loonmarges, een indexsprong, besparingen op collectieve diensten, verhoging accijnzen en btw op elektriciteit... Voor de werknemers blijft er niets anders dan kruimels. Die kruimels pikken wij niet langer."

null Beeld PHOTO_NEWS
Beeld PHOTO_NEWS

ACV: "Liberale taxshift is een sociale tax-miss(er)"

De taxshift speelt zich voornamelijk af in de portefeuille van de gewone mens. De grote winnaars zijn werkgevers en vermogenden, reageert de christelijke vakbond ACV op wat hij noemt de tax-miss(er) die de federale regering overeenkwam.

Volgens het ACV krijgen werkgevers "nog maar eens een lastenverlaging geserveerd, zonder enige voorwaarde van jobcreatie". De vermogenden ontsnappen opnieuw aan een proportionele en solidaire bijdrage, klinkt het nog: "geen taks op meerwaarden, geen bijdrage van grote vermogens of van winst uit grote vermogens". Daarnaast ontbreekt het ook aan een rechtvaardige belasting op verhuurders van meerdere woningen.

De gewone mens zal het gelag betalen. "De werkende burgers met een bescheiden loon gaan mogelijks later wat meer netto ontvangen", stelt het ACV, verwijzend naar de beloofde 100 euro extra koopkracht per maand vanaf 2016 voor de lage en middeninkomens. Maar, zo voegt de vakbond toe, die verhoging "neemt de regering vandaag al dubbel en dik terug met hogere btw op elektriciteit en hogere accijnzen".

Vooral de koopkracht van werklozen, zieken en gepensioneerden gaat erop achteruit. Zij krijgen enkel hogere facturen en krijgen niets terug via lagere belastingen, redeneert de bond.

Volgens ACV zullen ook de verdere besparingen in overheidsdiensten en sociale zekerheid voornamelijk de gewone mensen treffen.

De vakbond wijst er tot slot op dat er geen sprake meer is van een indexsprong op huur. "Huurders betalen dus ondanks de indexsprong op hun loon of uitkering toch hogere huurprijzen."

"Deze coalitie mist een grote kans inzake rechtvaardige fiscaliteit. De liberale taxshift is een grote sociale tax-miss(er)", besluit ACV.

ACV. Beeld BELGA
ACV.Beeld BELGA

Beleggersfederatie: "Hatelijke en nutteloze speculatietaks"

De speculatietaks die deel uitmaakt van de aangekondigde taxshift, is hatelijk en nutteloos. Bovendien dreigt hij de Brusselse beurs te verschralen, zegt Paul Huybrechts, de voorzitter van de Vlaamse Federatie van Beleggers (VFB).

De taks zal zijn doel voorbijschieten, zegt Huybrechts. "Daytraders, high-frequencytraders en shorters, tegen wie de taks gericht is, handelen niet vanuit België, zegt de VFB-voorzitter. "De speculatietaks zal daarentegen gepensioneerden treffen die hun pensioen willen aanvullen, en studenten die wat extra zakgeld willen verdienen."

Bovendien dreigt de taks ook gevolgen te hebben voor de Brusselse beurs, voegt Huybrechts toe. "Er zal niemand nog beleggen in nieuwe beursintroducties van bijvoorbeeld biotechbedrijven (die vaak bij de beursintroductie niet winstgevend zijn), waar de enige mogelijke winsten voor de beleggers die op de beurswaarde zijn."

Volgens Huybrechts zal de speculatietaks de Brusselse beurs "doen verschralen", omdat "het aantal beursintroducties van dergelijke bedrijven zal verminderen".

Voka: "Goed voor groei en jobs"

Voka ziet in het akkoord "belangrijke signalen dat de federale regering de concurrentiekracht van onze economie en de koopkracht duurzaam wil verstevigen". Dat zegt de Vlaamse ondernemersorganisatie in een persbericht. "De bedrijven kunnen hiermee hun engagement waarmaken om groei en jobs te creëren waar mogelijk."

"Voka is steeds voorstander geweest van een grote taxshift", zegt Hans Maertens, gedelegeerd bestuurder van Voka. Het was voor de organisatie belangrijk dat ondernemingen "extra zuurstof" krijgen. "En die voorwaarde lijkt min of meer ingelost. Zo is er de geleidelijke verlaging van de werkgeversbijdrage van 33 naar 25 procent. Dat is goed, maar wel jammer dat de verlaging pas volledig in 2020 gerealiseerd zal zijn. Eerder beloofde lastenverlagingen moeten ook gevrijwaard blijven, zodat er geen sprake is van vestzak-broekzakoperatie."

Jong CD&V: "Waar blijft bijdrage van grote vermogens?"

Jong CD&V ziet heel wat positieve elementen in het akkoord. "Zo is het essentieel dat de lasten op arbeid verlaagd worden en burgers netto meer overhouden, en zal de focus op de laagste en middenlonen een maximum aan extra banen creëren. Ook de lastenverlagingen voor bedrijven zijn absoluut nodig", stelt voorzitter Wim Soons.

De keuze om de btw op elektriciteit te verhogen, noemen de CD&V-jongeren "de enige juiste", aangezien die volgens hen "op termijn tot zuiniger verbruik" zal leiden. Ook de extra accijnzen op diesel noemen ze een goede zaak, met name voor het fijn stof.

Opvallend is echter vooral de kritiek op het akkoord. "Deze taxshift moest bij uitstek een rechtvaardige taxshift worden. Als jonge Vlaamse christendemocraten missen we echter voldoende bijdrage van de grote vermogens in dit akkoord", luidt het fors. "Jammer genoeg verhinderden de rechtse partijen in deze regering dat ook de grote vermogens echt hun steentje zullen bijdragen."

Volgens Jong CD&V is de speculatietaks slechts een "schaamlapje" en weegt de post 'fiscale fraude' "als traditioneel sluitstuk" zwaar door. En ook de bedrijfswagens - een impliciete subsidiëring van files en vervuiling - waren "jammer genoeg een ander heilig huisje waar niet aan kon geraakt worden", besluit Jong CD&V.

VBO: "Belangrijke horde voor herstel competitiviteit en jobcreatie"

Het akkoord vormt een cruciale stap in de richting van een verder herstel van de competitiviteit en voor meer jobs, besluit het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO). Nog volgens de werkgeversorganisatie ondersteunt het akkoord "de economische groei en de koopkracht die daaruit volgt".

Het VBO toont zich vooral verheugd over de verlaging van de werkgeversbijdragen van 33 procent naar 25 procent. "Daardoor zal de concurrentiekrachthandicap ten opzichte van de drie buurlanden teruglopen van 16 procent tot minder dan 10 procent", klinkt het.

"We zijn tevreden, maar blijven waakzaam, want heel wat modaliteiten van deze maatregelen moeten nog worden geconcretiseerd", stelt gedelegeerd bestuurder Pieter Timmermans in een persbericht. "Ons taxshift-plan voorzag bijvoorbeeld dat de arbeidsintensieve sectoren met lagere lonen nog extra zuurstof zouden krijgen bovenop de verlaging van 33 naar 25 procent. Dan zou het jobverlies daar eindelijk gestopt kunnen worden."

Frisdranksector: "We leveren al jaren grote inspanningen"

De frisdrankproducenten zijn niet opgezet met de gezondheidstaks, in de volksmond suikertaks. De frisdrankfabrikanten vinden dat ze nu al zwaarder belast worden dan in onze buurlanden en denken dan ook dat in de grensregio's Belgen naar het buitenland zullen trekken om de suikertaks te ontlopen.

"Het is nu nog onduidelijk welke producten precies onder deze taks zullen vallen", zegt David Marquenie van de Vereniging van Belgische Water- en Frisdrankproducenten (VIWF) aan Belga. "Maar als onze frisdranken er onder vallen, dan verbaast ons dat, omdat we als sector al jaren grote inspanningen leveren om het energie-, en het suikergehalte terug te dringen. De laatste jaren is de calorie-inhoud met 15 procent gedaald in light- en zero-caloriedranken."

"Daarnaast worden we al getroffen door de btw van 6 procent, accijnzen van 3,73 cent per liter en een verpakkingsheffing van 9,86 cent per liter. Komt daar nu nog een taks bij, dan hebben de Belgische consumenten een reden te meer om bij Auchan in Noord-Frankrijk of Albert Heijn in Zuid-Nederland hun frisdrank te kopen."

null Beeld ANP
Beeld ANP

Ziekenfondsen: "Suikertaks schiet doel voorbij"

Ook de ziekenfondsen zijn niet tevreden met de nieuwe taks. Ze zeggen dat vooral de sociaal zwakkere bevollkingsgroepen getroffen worden door een vettaks.

Paul Callewaert van de Socialistische Mutualilteiten zei in het VTM Nieuws van 13 uur dat zijn organisatie tegen de vettaks gekant is, omdat die de sociaal zwakken, die vooral consumenten zijn van dergelijke voedingsproducten, treft, en omdat in Denemarken een dergelijke taks eerst werd ingevoerd en achteraf weer werd ingetrokken, omdat hij niet efficiënt bleek.

"Als het een loutere begrotingsmaatregel is, dan schiet deze taks inderdaad zijn doel voorbij, zoals in Denemarken bewezen is", zegt Steven Hermans, directeur Gezondheidspromotie van CM. "Alleen als er flankerende maatregelen bijkomen, zoals in Finland is gebeurd, met sensibiliseringscampagnes naar (sociaal zwakke) doelgroepen en met 'incentives' om gezonde producten net wél interessant te maken, dan kan het in een gezondheidsbeleid kaderen, maar dat is bij ons niet het geval."

ACLVB: "Blanco cheque voor verrijking van bedrijfsleven"

"De regering-Michel tekent hier een blanco cheque voor een verrijking van het bedrijfsleven en een verarming van onze sociale zekerheid", stelt vakbond ACLVB. Volgens de ACLVB is de taxshift onevenwichtig: vooral de consumenten worden geviseerd, terwijl de vermogenden, "afgezien van enkele schaafwonden, opnieuw de dans ontspringen".

Zo wijst de vakbond erop dat de daling van de werkgeversbijdragen op de lonen "lineair is en zonder enige vorm van garantie op tewerkstelling". Hij verwacht nauwelijks budgettaire impact van de versterkte kaaimantaks, de speculatietaks en de verhoging met 2 procent van de roerende voorheffing.

Dat de btw op elektriciteit opnieuw van 6 naar 21 procent gaat, noemt de ACLVB betreurenswaardig. "Deze lineaire belastingverhoging zal door iedereen gevoeld worden, maar vooral door de lage inkomens."

De bond hekelt voorts dat de sociale zekerheid "opnieuw wordt geslachtofferd in de begrotingsdebatten", met gevolgen voor de (werkloosheids)uitkeringen. "Deze rist maatregelen is niet hetgene de ACLVB verwacht had van de taxshift. Een taxshift zou andere vermogensbronnen moeten aanboren", besluit de liberale vakbond. "De ACLVB stelt vast dat de regering opnieuw kiest voor een besparingsbeleid gecombineerd met lineaire consumptiebelastingen."

Bouwsector: "Meer maatregelen nodig"

De bouwsector reageert gematigd tevreden op de taxshift, maar benadrukt dat er dringend nood is aan bijkomende "specifieke en toereikende maatregelen" om het massale jobverlies een halt toe te roepen. Confederatie Bouw en Bouwunie pleiten dan ook opnieuw voor een lastenverlaging van 6 euro per uur.

De werkgevers uit de bouwsector zijn tevreden dat de taxshift niet gefinancierd wordt met een btw-verhoging die de sector zwaar zou treffen. Er werd eerder immers gesuggereerd om het verlaagde btw-tarief van 6 procent (dat bijvoorbeeld geldt op bepaalde renovatiewerkzaamheden) op te trekken naar 8 procent.

Ook de aangekondigde daling van de werkgeversbijdrage is een positieve maatregel is, maar, zo stellen de werkgevers, "deze zal onvoldoende voelbaar zijn" in de bouwsector.

De sector herhaalt het pleidooi voor een lastenverlaging van 6 euro per uur voor de Belgische bedrijven. "Dat is de enige manier om de toekomst van de werkgelegenheid in de bouwbedrijven veilig te stellen, want op vier jaar tijd zijn maar liefst meer dan 17.000 arbeidsplaatsen verloren gegaan", luidt het. Door de hoge lasten in België kunnen buitenlandse arbeidskrachten op dit moment in alle wettelijkheid 20 tot 30 procent goedkoper werken dan hun Belgische collega's.

Zonder zo'n lastenverlaging dreigen de komende jaren nog eens 20.000 banen te verdwijnen, klonk het eerder al.

De Confederatie Bouw en Bouwunie hopen dat er snel na het zomerreces specifieke maatregelen komen voor de sector. Ze zeggen hoopvol te zijn, omdat ze bij de regering bereidheid zien om verdere stappen te ondernemen.

Fevia: "Twijfels bij nut van vettaks"

Fevia, de federatie van de voedingsindustrie, zegt dat het akkoord over de taxshift positieve maatregelen bevat, zoals een verlaging van de patronale bijdrage naar 25 procent of versterkende maatregelen om onderzoek en ontwikkeling en nacht- en ploegenarbeid te stimuleren, maar over de aangekondigde gezondheidstaks heeft Fevia twijfels.

"Het invoeren van gelijkaardige taksen in andere landen mislukte in het verleden vaak door substitutie-gedrag", zegt Fevia. "Consumenten kopen goedkopere varianten van de dezelfde producten."

"In een open economie als België dreigt ook grensshoppen de gezondheidseffecten van een dergelijke taks teniet te doen. Het effect dat wel overblijft, is dat Belgische voedingsbedrijven verliezen aan competitiviteit", zegt Fevia. "De voedingsindustrie is de enige industriële sector die de voorbije tien jaar jobs in ons land wist te houden en pleit dan ook voor maatregelen die de gezondheid echt aanpakken zonder de competitiviteit van onze bedrijven te beschadigen."


Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234