Vrijdag 06/12/2019

Verkeer

'Slimme verkeerslichten' worden ondermijnd door bestuurders op de smartphone

Verkeersdrukte op de Antwerpse ring. Beeld De Freine

Terwijl gsm-gebruik bij rood licht een vlotte doorstroom van het verkeer zou verhinderen, staan elders ellenlange files omdat het stoplicht standaard maar enkele auto's per keer doorlaat. Wie zit er eigenlijk aan de knoppen van de verkeerslichten?

Het antwoord is eenvoudig: het Agentschap Wegen en Verkeer Vlaanderen. Het Agentschap staat in voor het bekijken en analyseren van elk kruispunt in Vlaanderen. Hoe het Agentschap nu zorgt voor een vlotte doorstroom van verkeer? Er zijn heel wat verschillende factoren die bepalen wat voor verkeerslichten ergens komen: het aantal wegen dat samenkomt, de hoeveelheid ruimte en de wegcapaciteit, hoe hard ergens gereden wordt, de weggebruikers, het aantal rijstroken... Een team van verkeerslichtenplanners bekijkt ieder kruispunt in Vlaanderen individueel. Daarbij maken ze op basis van de gegevens per kruispunt een plan voor de cyclus van de lichten. "We leven in een zeer verkeersdruk land. Het komt voor dat we op de ene plaats een ideale oplossing vinden voor de drukte op een kruispunt, wat ergens anders totaal niet werkt", aldus Veva Daniels, woordvoerder Agentschap Wegen en Verkeer. 

"99 procent van de lichten zijn voertuigafhankelijk. Die zien zien met detectielussen onder het wegdek de hoeveelheid verkeer. We noemen dat slimme lichten", verklaart Daniels. "Een verkeerslicht is dynamisch, afhankelijk van een drukke ochtend of juist rustige nacht. Als je een drukke weg hebt met een aantal kleine zijstraatjes, heeft het weinig zin om dezelfde 's nachts dezelfde frequentie van groen licht te hebben als overdag", verduidelijkt Daniels.

Herinrichting

Het Agentschap heeft zo'n zestienhonderd kruispunten onder haar hoede. In de praktijk betekent het dat er bij elke herinrichting van een kruispunt opnieuw wordt gekeken naar het functioneren van de verkeerslichten. Daarnaast onderzoekt het Agentschap jaarlijks nog driehonderd andere kruispunten. 

"We proberen alle kruispunten te bekijken, maar kunnen ze niet allemaal van buiten kennen", aldus Daniels. "Als mensen het gevoel hebben dat een verkeerslicht of een kruispunt niet goed werkt, dan kan dat worden aangegeven via onze website. Op die manier bekijken we zo'n kruispunt nog eens apart."

Toch is er nog een klein groepje kruispunten dat niet aangepast is. "Sommige kruispunten zijn heel oud en dan heeft sleutelen aan de verkeerslichten nog weinig zin. Er moeten dan eerst andere werken gebeuren. Ook als er ergens bijna alleen maar fietsen passeren, is het nuttiger om drukknoppen te installeren, dan een duur lussensysteem onder het wegdek te plaatsen", verduidelijkt Daniels.

Om de tuin geleid

Toch blijkt uit een proefproject in Asse dat die zogenaamde 'slimme verkeerslichten' om de tuin kunnen worden geleid. En nog wel door onszelf. Als wij de file inrijden en moeten aanschuiven voor het rode licht, is de verleiding vaak groot om 'even een berichtje te sturen', of 'even Facebook te checken'. 

"Mensen gebruiken het argument: 'Ik sta stil, dus het kan geen kwaad'. En het is ook zo dat als ze stilstaan er op zich weinig gevaarlijks aan is. Maar voor de doorstroming is het zeker niet goed", zegt Daniels. Het proefproject op een kruispunt in Asse laat zien dat mensen die hun smartphone tevoorschijn halen, minder letten op het verkeer voor zich, en dus vaak minder snel aansluiten op de volgende automobilist.

"Slimme verkeerslichten bepalen aan de hand van detectielussen hoe lang het licht op groen blijft staan. Zijn mensen nu afgeleid en minder oplettend aan het aansluiten, dan denkt het verkeerslicht onterecht dat er weinig verkeer is en springt het sneller weer op rood", verklaart het Agentschap Wegen en Verkeer. Smartphone-tijdverdrijf in de file zou de werking van slimme verkeerslichten dus kunnen ondermijnen. Of er dan niets aan gedaan kan worden?

"Neen, weinig. We kunnen hooguit mensen sensibiliseren. De politie zou daarna moeten verbaliseren. We kunnen enkel mensen erop attent maken wat de gevolgen kunnen zijn van gsm-gebruik in de auto", aldus Daniels. "Nu hebben we weer een nieuwe reden om te zeggen: 'Laat die smartphone ook bij rood licht naast je liggen. Het is niet veilig."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234