Donderdag 21/01/2021

Slecht dieet treft ons recht in het hart

Elke dag sterven 12.000 Europeanen als gevolg van een hart- of vaatziekte. Omdat het genetisch is bepaald, maar vooral omdat we er een slecht dieet op nahouden en amper aan lichaamsbeweging doen. 'Laat dit een alarmkreet zijn.'

De kreet die de frituristenbond gisteren slaakte in Het Laatste Nieuws klonk veel vreugdevoller. Negen op de tien Vlamingen gaan volgens hen wekelijks langs bij de frituur. "We zijn in het Westen veel te gemakzuchtig geworden", vindt de Nederlander Hans Stam, voorzitter van de European Heart Network. "Ik ken wijken waar gezinnen al generaties lang niet meer koken. Terwijl net vooraf bereide voedingsproducten veel vet, zout en suiker bevatten."

Die ingrediënten zijn de boosdoeners die ervoor zorgen dat alsmaar meer mensen lijden aan hoge bloeddruk, suikerziekte en overgewicht. En bijgevolg aan hart- en vaatziekten. Vooral wie minder verdient of weinig geschoold is, kan of weet soms niet beter dan voor deze goedkopere voedingsmiddelen te kiezen. De levensverwachting van Europese vrouwen met een laag inkomen ligt daardoor al vijftien jaar lager dan bij rijke seksegenoten. Bij mannen loopt het verschil in levensverwachting zelfs op tot negentien jaar. "Totaal onaanvaardbaar", vindt Stam. "We kunnen er nog iets aan doen, maar laat dit een alarmkreet zijn", waarschuwt Freddy Van de Casseye, directeur van de Belgische Cardiologische Liga.

De Belgische consumenten treden hen bij. Uit het internationale onderzoek EATWELL blijkt dat zeven op de tien Belgen voorstander zijn van subsidies voor gezonde voeding. Daar houdt het wel op: 80 procent van de Belgische consumenten wil namelijk niet meer belastingen betalen om zo'n maatregel te financieren. "Als je creatief bent en je tijd neemt om de juiste keuzes te maken, hoeft gezonde voeding nu ook al niet duurder te zijn", benadrukt Van de Casseye. "Seizoens- of diepvriesproducten zijn bijvoorbeeld even goed en goedkoper."

Toch vinden Stam en Van de Casseye dat de voedingsindustrie haar producten dringend gezonder moet maken. "Belgen eten bijvoorbeeld 12 gram zout per dag, zo'n 7 gram te veel. Het meeste daarvan zit in bereide voedingsmiddelen", legt Van de Casseye uit. "De voedingsindustrie wil die hoeveelheid wel verminderen, maar dat gaat traag." De Belgische voedingsfederatie Fevia tekende in 2009 een overeenkomst om het zoutgebruik van de bevolking tegen 2012 met 10 procent te verlagen. Volgens Fevia paste de helft van de voedingsbedrijven de voorbije twee jaar de samenstelling van één van hun producten aan.

"Je kunt de aanpassingen niet overlaten aan de industrie zelf. Dan maken maar enkele bedrijven er werk van", reageert Stam. "Terwijl het ondertussen voor iedereen duidelijk is welke voedingsproducten slecht zijn en wat we eraan moeten veranderen." Daar is Chris Moris, directeur-generaal van Fevia het niet mee eens. Want, zo stipte hij eerder al aan, wat slecht is voor de een, is dat niet voor een ander. Wie bijvoorbeeld regelmatig sport, mag best wat meer suiker of vet eten dan wie nooit uit zijn zetel komt.

Een smoes, stelt Stam. "Een sporter komt wel aan voldoende energie, daar heeft hij bijvoorbeeld geen frisdrank voor nodig. De voedingsindustrie tast gewoon de grenzen af van wat eventueel als gezond kan worden gezien." De voorzitter van het European Heart Network pleit er daarom voor dat de overheid voedingsproducenten regels oplegt. Bijvoorbeeld over de hoeveelheid zout die ze mogen gebruiken.

"Het enige probleem is dat je het resultaat van zo'n ziektepreventie nooit ziet binnen binnen de tijdspanne van een politiek mandaat. Daardoor zijn weinig politici geneigd er werk van te maken", vermoedt Stam. Toch zijn er volgens hem bewijzen dat aangepaste voeding een effect heeft op het aantal hart- en vaatziekten in een land. "In Finland werd onder andere de wetgeving voor voedingsmiddelen vanaf de jaren 80 strenger. Sindsdien daalde het aantal hart- en vaatziekten er met 80 procent."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234