Dinsdag 13/04/2021

Sexy moeders op hoge hakken

Sinds kort eindigt chicklit niet meer met een vrouw die de ware vindt en nog lang en gelukkig leeft. Neen, er komen baby's. 'Mom lit', heet het genre. Vrouwen vinden er steun in als ze de strijd met de torenhoge verwachtingen aangaan.

Door Katrijn Serneels

BRUSSEL l Maandag komt er een boek in het pasgeboren genre uit: Shopaholic&Baby van Sophie Kinsella. 'Vrouwen die vandaag moeder worden, zijn bang', zo verklaart professor Heather Hewett het succes van mom lit.

"De lat voor een goede moeder ligt heel hoog door al die opvoedingsboeken en Hollywoodsterren met de perfecte baby én het perfecte figuur", zegt Heather Hewett van de universiteit van Wisconsin. "Word je een yummy mummy met hoge hakken of een slummy mummy met vlekken op haar T-shirt?"

"Toen ik zwanger was, leek opeens iedereen een baby te krijgen", zegt Hewett, die het essay 'You are Not Alone: The personal, the political and the new mommy lit' schreef. "Het leek wel een nieuwe mode. Brooke Shields stond met baby op de cover van Vogue, Miranda in Sex and the City was zwanger, en Rachel in Friends. Ik had genoeg van de traditionele babyboeken, die me angsten en schuldgevoelens bezorgden: o neen, ik heb een muffin met havermout gegeten, is dat niet slecht voor de baby? Ik was op zoek naar een antwoord op mijn angsten, en dat vond ik in boeken als I Don't Know How She Does It, over hoe Kate, een vrouw met een topjob die om 1 uur 's nachts nog in haar gekochte appeltaart staat te prikken om ze er te doen uitzien alsof ze zelfgebakken is. Dat deed me lachen."

De angsten en twijfels waarmee nieuwe moeders geconfronteerd worden, zijn groter vandaag. "De voorbije dertig jaar is de lat voor een goede moeder steeds hoger gaan liggen. Door foto's van Hollywoodmoeders en de vele opvoedingsboeken is de goede moeder een bijna onbereikbaar ideaal geworden", stelt Hewett vast. Van huisvrouw in de voorstad is het moederbeeld opgeschoven naar sexy mama met hoge hakken en een belangrijke baan in de stad. "De opkomst van de yummy mummy's maakt vrouwen onzeker. De vraag die mom lit stelt is: is het de moeite waard te proberen alles te hebben? Kan dat wel?"

Het antwoord dat mom lit geeft, is dat het onzin is om alles te willen. En dat er keuzes gemaakt moeten worden. "Zo geeft Kate, de heldin in I Don't Know How She Does It, uiteindelijk haar drukke baan in Londen op. Ze verhuist naar het platteland, en neemt een poppenhuizenfabriek over. Het boek laat je achter met een gevoel van opluchting. Als een supervrouw met nanny als Kate het niet allemaal kan, dan hoeft niemand zich schuldig te voelen."

I Don't Know How She Does It uit 2002 was het eerste boek dat tot de nieuwe generatie mom lit behoorde. "Maar het bleef zeker niet het enige. In de jaren daarop volgde een explosie van boeken geschreven door en voor moeders, met en zonder topjob, in de stad en op het platteland, lesbisch en zwart. Sommige waren echte getuigenissen, zoals The Bitch in the House, andere humoristische boeken in autobiografische stijl, met dagboekfragmenten of to do-lijstjes. Je ziet nu dat de schrijfsters van chicklit volwassen worden samen met hun leespubliek: heldinnen die eerst single waren, krijgen nu kinderen. Kijk maar naar Bridget Jones of Becky Bloomwood."

Moeders die voor moeders schrijven, is geen volledig nieuw concept. "Na de Tweede Wereldoorlog had je een eerste golf van wat je mom lit kan noemen: huisvrouwen die schreven over het huiselijke bestaan. Ze schreven proza en poëzie. En daar ligt het grote verschil met de tweede golf, die we nu zien. Dit zijn boeken gebaseerd op de realiteit van moeders, op het echte leven, zonder te veel idealisering of sentimentaliteit," zegt Hewett.

Die liefde voor realiteit is niet toevallig, aldus professor Ronald Soetaert van de UGent, voorzitter van de Stichting Lezen. "We leven in een tijdperk waar reality-tv een absolute doorbraak heeft beleefd. We willen echte verhalen over het alledaagse leven van mensen. Het succes van mom lit past in die trend omdat ze zo'n hoog realiteitsgehalte heeft. De grote verhalen van vrouwen uit de negentiende eeuw, zoals Madame Bovary en Anna Karenina, werden door mannen geschreven. Nu schrijven vrouwen hun eigen klassiekers."

Is Bridget Jones dan de nieuwe Madame Bovary? "In zekere zin wel", zegt Soetaert. "Met dat verschil dat Madame Bovary, die getrouwd is, kinderen heeft maar teleurgesteld is in het leven, zelfmoord pleegt nadat ze een avontuurtje heeft. Anna Karenina doodt zichzelf ook. De klassiekers eindigen slecht, mom lit heeft een happy end."

Mom lit geeft wel degelijk inzicht in het leven en de problemen van moeders vandaag, vindt professor Heather Hewett. "Het roept inderdaad niet op tot opstand of politieke actie. In plaats daarvan wordt er gelachen met de eigen problemen. Maar je mag de kracht van humor niet onderschatten", aldus Hewett. "Als Kate van I Don't Know How She Does It aan het worstelen is met het regenkapje van de buggy omdat ze niet weet hoe ze het moet vastmaken, zullen sommige vrouwen lachen omdat ze niet zo hopeloos zijn als Kate. Anderen zullen lachen uit herkenning omdat ze zelf geworsteld hebben met dat regenkapje. Humor helpt tegen perfectionisme: als we beseffen dat we niet alleen zijn, en misschien zelfs normaal zijn, zullen moeders zich minder schuldig voelen. Humor is een wapen dat voorkomt dat we de hoge verwachtingen die gesteld worden aan moeders serieus nemen. Want het zijn belachelijk hoge eisen."

Info: Shopaholic&Baby, Sophie Kinsella, The House of Books, 336 p., 17,50 euro.

Professor Heather Hewett:

Ik had genoeg van traditionele babyboeken die me angsten en schuldgevoelens bezorgden. De humor van mom lit hielp me

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234