Dinsdag 03/08/2021

Seks als een eeuwenoud politiek wapen

Ruim 2000 jaar geleden schreef de Griekse blijspeldichter Aristophanes een stuk waarin de vrouwen van Griekenland een radicale actie ondernemen: zolang hun echtgenoten oorlog voeren, is er van seks geen sprake. Het is een experiment bedacht door Lysistrata, het vrouwelijk personage naar wie Aristophanes, naar verluidt een groot vrouwenliefhebber, zijn komedie noemde. Of de Griekse vrouwen hun eis volhouden, vertelt actrice An Nelissen in een monoloog die door haar partner Peter Perceval werd geschreven in rijm: 'Wij laten ons niet bestijgen, voor de wapens zwijgen.' Een gesprek.

Lysistrata-Vrouwenoorlog is de derde productie van Drie Pees, een vzw die negen jaar geleden werd opgericht door Peter Perceval, een jongere broer van Luk, en twee kompanen: Peter Bosmans en Michel Peremans. Perceval: "De vzw is opgericht toen we begonnen als freelancers voor televisie. We hebben een tijdje gewerkt voor VTM, daarna zijn we elk ons weegs gegaan: Peter is nu televisieregisseur, Michel is journalist bij de VRT, onder andere voor Koppen, en ik ben in het theater begonnen (Perceval was enkele jaren geleden zakelijk leider van De Kopergietery in Gent, SH). Maar we werken soms nog samen. Peter Bosmans heeft voor Lysistrata de soundtrack gemaakt. Hij is de man achter de televisiegenerieken van Jambers, Levensgevaar, TV6..."

"De naam Drie Pees komt eigenlijk uit de eerste seksuele voorlichtingsvideo van Goedele Liekens. Ze heeft het over de beperkingen van de mannelijke seksbeleving: presteren, presteren, presteren (lacht). Vandaar." Vrouwenoorlog maakt deel uit van een trilogie en is het vervolg op Vrouwendecamerone (1998), eveneens een monoloog gespeeld door An Nelissen. De tekst was gebaseerd op een boek van de Russische Julia Voznesenskaya met honderd korte verhalen over vrouwen. Perceval: "Daar bleven in onze bewerking dertig verhalen van over. Maar tijdens de voorbereiding kwamen heel wat anekdoten boven, over dingen die vrouwen vandaag zoal meemaken. Ik heb die verhalen genoteerd. Voor mij was het enigszins vertrouwd terrein, aangezien ik in een vorig leven met de problemen van vrouwen werd geconfronteerd toen ik nog assistent was van europarlementslid Marijke Van Hemeldonck (SP). We hadden al snel veel materiaal, dat konden we toch niet laten liggen. En dus is het een trilogie geworden: An wou al lang Lysistrata spelen, en de biografische anekdoten van vrouwen worden verwerkt in het derde deel: Me, Jane. Die productie is voor volgend jaar."

An Nelissen: "Het idee om Lysistrata met een acteursgezelschap te spelen, kreeg ik aan de straatstenen niet kwijt. Het onderwerp was zogezegd iets typisch uit de jaren zestig, maar voor mij blijft het een modern verhaal, al werd het geschreven in 420 voor Christus. Het thema is ook niet zo voor de hand liggend: een seksstaking om vrede te bereiken. Solidariteit tussen vrouwen is toch van alle tijden?

"Seksisme is nog altijd aanwezig, zij het vaak onderhuids. Daarmee wil ik niet zeggen: mannen zijn slecht. In Lysistrata zit er ook kritiek op vrouwen, want de vrouwen van Griekenland hebben het moeilijk om solidair te blijven. Maar neem nu een eenvoudig voorbeeld: de politiek..."

Perceval: "Het is toch belachelijk dat er anno 1999 een kandidaat-voorzitter van de SP moet komen die zegt: er staan te weinig vrouwen op de lijst. Er is in België verdorie stemrecht voor vrouwen sinds 1948, en nu komt men tot de vaststelling dat er misschien wel te weinig vrouwen in de partij verkiesbaar zijn."

Nelissen: "Om maar één voorbeeld te geven. In de periode dat het idee ontstond dat ik Lysistrata als monoloog zou brengen, was er ook de Lewinsky-affaire, met aansluitend het Amerikaanse bombardement op Irak om de aandacht af te leiden. We hebben onze eerste try-out gespeeld toen die oorlog tegen Irak bezig was. Een vreemde ervaring was dat."

Perceval: "Voor alle duidelijkheid: we hebben geen van beiden zin om het politieke theater van vroeger op te graven en met spandoeken op de bühne te gaan staan. Humor is een veel betere manier om iets aan te kaarten, en die benadering zat al in de Vrouwendecamerone. Toen was het heel rechtdoor, in proza. Voor deze productie heb ik me uitgeleefd in verzen, om een beetje een stijlbreuk te maken met het vorige. We hebben met Vrouwendecamerone een lange tournee gemaakt, maar het ergste vond ik toch wel dat een plaatselijke schepen na een voorstelling op het podium kwam vertellen hoezeer hij had genoten van de 'woordkunstenares' An Nelissen. Het zijn volwaardige theatervoorstellingen, Lysistrata is een komedie met situatiehumor.

"Ik denk dat er in Vrouwenoorlog ongeveer dertig synoniemen voorkomen voor 'geslachtsdelen', omdat Aristophanes zijn stuk nu eenmaal zo heeft geschreven. Maar daartussen is er ook plaats voor subtiele situatieschetsen, ook van vrouwen onderling. Wat ze bijvoorbeeld niet bedenken om de antisekswet te omzeilen." (SH)

Première vanavond om 20 uur in het Klein Raamtheater, Lange Gasthuisstraat 26, Antwerpen. Voorstellingen tot en met 25 september. Reserveren op tel. 03/233.91.48. Daarna op tournee.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234