Donderdag 14/11/2019

Economie

Schot in de roos voor Kalashnikov: recordverkoop ondanks westers embargo

Beeld REUTERS

De iconische Russische wapenfabrikant Kalashnikov boekte vorig jaar een omzetstijging van liefst 123 procent. En dat ondanks de westerse sancties tegen Rusland na de annexatie van de Krim en de inval in Oekraïne. Het bedrijf is intussen meer waard dan het mythische AK-47.

De fabrikant wilde in 2014 net een vestiging openen in Amerika, dat een groot afzetgebied is. Dat plan kon meteen opgedoekt worden. Het westerse antwoord op de annexatie door Rusland van de Krim en de militaire tussenkomst in Oekraïne dwong de iconische wapenfabrikant echter niet op de knieën. 

Ironisch genoeg genereerde het embargo het omgekeerde effect. Kalashnikov moest noodgedwongen andere horizonten verkennen en vond die in Azië en Afrika. Overheden aldaar hapten toe om hun militaire arsenaal te upgraden, en landen als Pakistan, de Filippijnen en Indonesië tekenden lucratieve contracten. "De sancties zorgden ervoor dat we meer dan ooit een militair bedrijf werden", zegt Alexey Krivoruchko, de CEO van het Kalashnikov Concern aan de Wall Street Journal.

Reus op lemen voeten

En dat zorgde voor een stevige omzetgroei. In 2016 met ruim 123 procent, goed voor 320 miljoen dollar. Ook voor het lopende jaar zal het bedrijf andermaal recordcijfers optekenen, aldus Krivoruchko. Dat heeft veel, zoniet alles te maken met de nieuwe wind die door de fabriekshallen in Izhevsk waait. Het dorpje, op zo'n 965 kilometer ten oosten van Moskou, is al sinds de 19de eeuw het hart van de Russische wapenindustrie. Maar na verloop van jaren kwam er grote sleet te zitten op de industrie. Vijf jaar geleden bleek Kalashnikov een ingeslapen reus op lemen voeten.

Een herstructurering en gedeeltelijke privatisering drong zich op. De overheidsholding Rostec verkocht 49 procent aan private investeerders, rond Alexey Krivoruchko, voor omgerekend zo'n 36 miljoen euro. En de verplichting om nog eens 12 miljard roebel te investeren, zo'n 176 miljoen euro. Hoewel je 'private investeerders' hier wel met enige voorzichtigheid moet benaderen. Andrei Bokarev, een van de partners van Krivoruchko, staat heel dicht bij Sergei Shoigu, de Russische minister van defensie. De banden met het Kremlin zijn nauw, heet het.

Flagship-store 

Onder Krivoruchko werd de fabriek gemoderniseerd, trok het nieuwe managers aan, en werd zowel in nieuwe producten, technologieën, als in marketing geïnvesteerd. Het hoogtepunt van die marketing vind je op de luchthaven Sheremetyevo in Moskou. Daar opende de Russische wapenfabrikant vorige zomer een flagship-store. Die winkel verkoopt merkkledij, merchandising en replica’s van wapens. Het kadert in de strategie van Kalashnikov om zijn merknaam op de gewone consumentenmarkt verder te versterken. Zo zijn er verder ook plannen om drones te bouwen, en kleinere handwapens.

De mythische AK-47 - het basiswapen waarmee alles begon - wordt niet langer geproduceerd. Het staat symbool voor de koude oorlog, terroristen en misdadigers. "Omdat het zo'n simpel en duurzaam wapen is", zegt Nils Duquet, senior onderzoeker van het Vlaams Vredesinstituut. 

Al zijn de Kalashnikov's die wij kennen van terroristen eigenlijk namaak. "In communistisch Rusland bestond niet zoiets als eigendomsrechten. Met als gevolg dat iedereen Kalashnikov's ging nabouwen. De wapens die vandaag op de zwarte markt worden verhandeld in Europa zijn haast alle van Joegoslavische makelij en hebben eigenlijk niks te maken met het huidige Kalashnikov." 

Al stelt Duquet zich wél vragen bij de geslaagde omwenteling van de fabrikant. "De exportcontrole vanuit Rusland stelt niks voor. De nieuwe afzetmartken als Indonesië of de Filippijnen hebben geen al te best track record inzake mensenrechten. We weten totaal niet bij wie die wapens terecht komen." Toch noemt hij het handelsembargo noodzakelijk als politiek signaal.  

De cijfers

Groei in 2016: + 123%

Omzet in 2016: 320 miljoen dollar

Nieuwe markten: Azië en Afrika

In zijn 60-jarige bestaan heeft het bedrijf al 70 miljoen wapens verkocht

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234