Zaterdag 21/09/2019

Onderwijs

Scholen verenigen zich voor loopbaanpact

Overal in het land, zoals hier in Nieuwen Bosch in Gent, gingen leerlingen na een lange zomervakantie terug naar school. Beeld BELGA

Het loopbaanpact moet er komen. Die boodschap geven onder meer Katholiek Onderwijs Vlaanderen en het Gemeenschapsonderwijs (GO!) in een uitzonderlijke gemeenschappelijke brief aan minister Crevits.

Een aantrekkelijke, transparante en werkbare loopbaan voor huidige en startende leraren. Dat is de inzet van het loopbaanpact, waar de onderwijsverstrekkers, sociale partners en minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V) al sinds oktober vorig jaar over onderhandelen.

Crevits had afgelopen juni een akkoord willen bereiken, maar slaagde daar niet volledig in. Katholiek Onderwijs Vlaanderen, het Gemeenschapsonderwijs (GO!), het Onderwijssecretariaat van de Vlaamse Steden en Gemeenten (OVSG) en Provinciaal Onderwijs Vlaanderen (POV) dringen nu in een brief aan Crevits aan op een hervatting van de gesprekken en een snelle succesvolle afloop.

Concreet gaat het om een gemeenschappelijk standpunt, wat eerder ongebruikelijk is. "We hebben deze boodschap vorige week naar de minister verstuurd en willen haar aansporen om er werk van te maken", zegt Lieven Boeve, topman van Katholiek Onderwijs Vlaanderen, in een gesprek met deze krant. "Tot nu hadden we hier niet over gecommuniceerd, omdat we de sociale partners niet willen schofferen."

In de brief geven de onderwijsverstrekkers enkele van hun belangrijkste wensen aan. Zo willen ze onder meer de opdracht van de leerkracht niet langer uitdrukken in lesuren, bijvoorbeeld 20 uur per week, maar in werkuren, in dit geval 38 uur per week. "Schoolbesturen hebben daarbij nood aan voldoende ruimte om hun leraren in te zetten waar ze het best renderen en hun professionaliteit verder kunnen ontplooien, om hen te coachen en te begeleiden of te sturen, waar dat nodig mocht zijn", klinkt het.

Affectatie

En daar blijft het niet bij. De koepels en het GO! halen ook de zogeheten affectatie aan. Vandaag zijn vastbenoemde leerkrachten tewerkgesteld bij een bepaalde school, in de toekomst zouden zij verbonden kunnen worden aan een schoolbestuur. Het zou er voor kunnen zorgen dat (startende) leerkrachten sneller voldoende lesuren krijgen en de benodigde begeleiding ontvangen.

Maar de sociale partners hebben het hier bijzonder moeilijk mee en waarschuwen voor een te flexibele opdracht. "Er zou willekeur kunnen ontstaan", zegt Marianne Coopman van het Christelijk Onderwijzersverbond (COV). "Wij gaan niet mee in het voornemen om het personeel in een onvoorwaardelijke flexibiliteit te dwingen."

Raymonda Verdyck, bestuurder van het GO!, spreekt die toekomstvisie alvast tegen. "Wij willen hen toch niet de duvel aandoen? Wij willen juist dat zij voor 100 procent gemotiveerd aan de slag kunnen gaan. In Antwerpen zijn onze twee scholengroepen nu gefuseerd. Niemand denkt eraan om een leerkracht die het gewend is om in Kapelle te werken, plotseling naar de andere kant van Antwerpen te sturen."

• Spreek over 38 werkuren, in plaats van 20 lesuren
• Verbind leraren niet aan school, maar aan scholengroep
• Schoolbesturen moeten sneller kunnen ingrijpen als leraar niet voldoet

Boeve laat eenzelfde geluid horen. "De schoolregio's beslaan geen gebied van 50 kilometer. We spreken hier over een straal van 10 tot 20 kilometer. Maar stabiliteit blijft ook belangrijk. We willen niet dat zij elk jaar in een andere school stappen."

Op het kabinet-Crevits valt te horen dat de gesprekken deze maand weer van start gaan. Een akkoord lijkt momenteel ver weg. De onderwijsbonden hebben het loopbaanpact vastgehaakt aan de federale pensioenhervorming. Als de leerkrachten daar financieel moeten inleveren, komt er geen akkoord.

Lange tijd hoopten ze dat het leraarschap op de lijst van zware beroepen zou terechtkomen. Maar deze week werd bekend dat er helemaal geen lijst komt en louter nog zal worden gewerkt met vier basiscriteria, zoals mentale en fysieke belasting. Hoe ruim die criteria worden geïnterpreteerd, hangt af van het budget dat de federale regering kan voorzien.

"We kunnen sowieso een case maken wat betreft psychosociale belasting", zegt Boeve. "Ik daag iedereen uit om eens een dag voor de klas te staan en de impact daarvan te voelen. Ik pleit ervoor om hier zeer genuanceerd mee om te gaan. Er zijn weken dat leerkrachten veel meer dan 38 uur werken, ook 's avonds laat of voor dag en dauw, maar daarnaast zijn er natuurlijk ook weken dat er minder dan 38 uur wordt gewerkt."

Rudi Vervoort (PS) wil tweetalig Brussels hoger onderwijs

Volgens Brussels minister-president Rudi Vervoort (PS) moet er een tweetalig Brussels hoger onderwijs komen, door nauwere samenwerking tussen de twee universiteiten VUB en ULB. Die willen dat wel, maar botsen op een politieke muur.

Leg in China eens uit dat je in dezelfde stad twee universiteiten hebt die vijf minuten van elkaar liggen, maar die wel een aparte bibliotheek hebben en aparte lessen organiseren. Volgens Rudi Vervoort (PS), minister-president van Brussel, valt dat niet langer uit te leggen in het buitenland. Hij pleit dan ook voor meer samenwerking tussen de twee Brusselse universiteiten: de VUB en de ULB.

"Waarom worden er geen gemeenschappelijke lessen en projecten gehouden? Het gaat om de grootste studentenpopulatie van het land: 80.000 studenten. Dat is een ongelooflijke troef. Laten we die vooral samenhouden. Anders zullen we helemaal tussen de mazen van het net glippen."

Bij de VUB en ULB horen ze het graag. Zij zijn al langer vragende partij voor meer samenwerking, maar botsen op een politieke muur. "We organiseren nu al veel samen", zegt Paul De Knop, rector van de VUB, "maar dat blijft beperkt door de verschillende decreten in Vlaanderen en Wallonië." Zo is de start van het academiejaar verschillend aan de beide universiteiten, en ook het inschrijvingsgeld verschilt.

Maar het grootste obstakel voor een echt tweetalig Brussels hoger onderwijs is het taaldecreet. Dat moet het Nederlands in de internationalisering van het onderwijs beschermen, en verplicht elke Vlaamse universiteit het Nederlands als onderwijstaal te behouden.

Ontvoogding
De Knop: "Door de Vlaamse ontvoogding ligt dat zeer gevoelig bij de politieke partijen. Dat is jammer, want wij willen graag veel verder gaan. Waarom zou je bijvoorbeeld nog een aparte les Frans moeten aanbieden, terwijl dat de moedertaal is van onze collega's aan de ULB? Dat is toch onzinnig?"

Voor de goede orde: een echte fusie van de twee universiteiten is voorlopig niet aan de orde, zegt De Knop nog. "Ik ben voorstander van meer afstemmen op elkaar, maar een fusie zou terugkeren in de tijd zijn." (JM/RW)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234