Zondag 09/05/2021

Scheur virtueel door de straten van Pyongyang

Straatarm Noord-Korea is een dictatuur vol verrassingen: niet alleen weet men er ballistische raketten te lanceren, er is nu ook een onlinespelletje waarmee je door de straten van de hoofdstad Pyongyang kunt racen.

Pyongyang Racer, zoals het spelletje is gedoopt, is ontwikkeld door Nosotek, een computergameproducent die gevestigd is in de Noord-Koreaanse hoofdstad. Het spel is gemaakt in opdracht van Koryo Tours, een in Peking gevestigd reisbureau van twee Britten, Nick Bonner en Joshua Green, die al sinds 1993 speciale reizen naar het meest gesloten land van Azië organiseren.

De Britten maakte eerder al diverse films in en over Noord-Korea. De bekendste is wellicht The Game of Their Lives, een veelgeprezen documentaire over het Noord-Koreaanse nationaal elftal dat bij het WK voetbal van 1966 in Engeland tot ieders verbazing wist door te dringen tot de kwartfinale, waarbij zelfs voetbalgrootmacht Italië werd verslagen.

Het was de eerste keer dat een Aziatisch team zo ver kwam in een wereldvoetbaltoernooi. Het ontroerende portret van de oude voetbalhelden die vele jaren nadien mijmeren over hun triomf en de ontmoeting met Europa was de eerste westerse documentaire die op de Noord-Koreaanse staatstelevisie werd vertoond.

Pyongyang Racer is nog een echt computerspelletje uit de oude doos, waarschuwt Koryo, dat de game in de kersttijd aan zijn clientèle en wie verder maar wou aanbood als kerstcadeautje. "Je kunt in een lokaal vervaardigde auto van het merk Pyonghwa Motors langs een paar van de hoogtepunten van de stad rijden en moet je best doen om het parcours in de snelst mogelijke tijd af te leggen", zo luidde de introductie.

Agentes in wit uniform

Wie het spel aanklikte, merkte al snel dat er weinig te beleven valt in de Noord-Koreaanse hoofdstad. De brede boulevards zijn opvallend leeg, soms kan bijgetankt worden uit een olievat langs de weg en zo nu en dan passeert men een van de in streng wit uniform gestoken vrouwelijke verkeersagenten waarmee Pyongyang een zekere reputatie heeft verworven.

In de game beperken deze agentes zich overigens tot het zo nu en dan uitvaardigen van waarschuwingen, zoals "Als u drie keer tegen een ander voertuig bent gebotst wordt u uit de roulatie genomen".

In werkelijkheid is het voor buitenlandse bezoekers onmogelijk zelf een auto te besturen in Noord-Korea. De schaarse westerlingen die het land bezoeken worden groepsgewijs in busjes vervoerd, en ze mogen slechts vooral door het regime goedgekeurde locaties zien. Dit gaat steeds onder begeleiding van staatsgidsen die de opdracht hebben ervoor te zorgen dat vreemdelingen niet zomaar gewone Noord-Koreanen aanspreken of plaatsen bezoeken die een minder gunstig licht op de natie zouden kunnen werpen.

Koryo Tours probeert in zijn reisprogramma elk jaar de grenzen van hetgeen in Noord-Korea gezien mag worden wat op te rekken. Zo heeft het een bezoek aan Rason kunnen opnemen, een vrijhandelszone in het noorden van het land, bij de grens met China en Rusland. "Echt cowboyland", zeggen de organisatoren over de streek, die een van de economisch meer ontwikkelde delen van het land betreft, door de aanwezigheid van Chinese bedrijven en de toevloed van Chinese toeristen.

De trip van een week voert langs weinig bekende aspecten van Noord-Korea, zoals de Teahung-handelsmaatschappij die veel lokaal gevangen vis exporteert en ook een speciale likeur levert die is gemaakt met paddestoelen. Andere bedrijven die hun poorten hebben geopend zijn de Sinhung sigarettenfabriek - die graag meer zou willen exporteren - en de Sonbong-textielfabriek, een door Chinezen beheerde firma die eveneens voor de export werkt. Daarnaast wordt de 'vrije' stadsmarkt bezocht en worden de mooie stranden van de regio en de haven van Rajin aangedaan - de enige haven in Noord-Korea waar westerse toeristen een kijkje mogen nemen.

Rason bestaat eigenlijk uit twee kleinere steden, Rajin en Sonbong, die vanwege hun ligging bij de grens al in 1993 de status kregen van speciale handelszone. De grensregio is zo een proeftuin geworden voor economische ontwikkeling naar vooral Chinees model, waarbij de staat de regie houdt maar particuliere ondernemers geleidelijk meer ruimte krijgen, waardoor de welvaart sneller kan stijgen. Kim Jong-un, de nieuwe leider die een jaar geleden aantrad in Pyongyang, heeft aangekondigd dat hij meer dit pad op wil gaan.

Bend it like Beckham

Bonner en Green van Koryo Tours zijn overigens geen sympathisanten van het regime in Pyongyang. Ze zijn wel pleitbezorgers van het openhouden van culturele communicatiekanalen met het geïsoleerde deel van het Koreaanse schiereiland.

Zo regelden ze in 2002 dat een aantal oud-spelers van het WK-team van 1966 weer een bezoek kon brengen aan Engeland. De Noord-Koreaanse veteranen werden groots onthaald door tienduizenden Britse voetbalsupporters.

Ook nam het Britse ondernemersduo deel aan het internationale filmfestival van Pyongyang, waar ze regelden dat films als Bend it Like Beckham en Mr Bean the Disaster Movie werden vertoond. Eind 2010 lukte het zelfs om Bend it Like Beckham op de nationale televisie te krijgen. Het was de eerste westerse film die zo in alle uithoeken van Noord-Korea te zien was.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234