Donderdag 13/05/2021

Global warming

Schade aan Great Barrier Reef door klimaatverandering is onomkeerbaar

Het koraal van het Great Barrier Reef in Australië is danig verbleekt door de hittegolf dat de helft ervan afgestorven is de voorbije jaren.  Beeld EPA
Het koraal van het Great Barrier Reef in Australië is danig verbleekt door de hittegolf dat de helft ervan afgestorven is de voorbije jaren.Beeld EPA

De extreem hoge temperaturen die in 2016 Australië hebben geteisterd, hebben grote gevolgen gehad voor het Great Barrier Reef. Het resultaat van de maandenlange hittegolf was een verbleking van het koraal, waardoor in 2016 30 procent koraal afgestorven is en in 2017 nog eens 20 procent. Een nieuwe studie in Nature onthult nu dat de schade voor de ecosystemen onomkeerbaar is.

Het onderzoeksteam onder leiding van Terry Hughes van James Cook University bracht de impact van de hittegolf in kaart na extensief onderzoek. Eerst werden vanuit de lucht duizenden video's van het rif gemaakt. De gegevens die dat opleverde, werden nadien door duikers gecheckt met behulp van traditionele onderzoeksmethodes. Tot slot werden er stalen genomen van het koraal, die onderzocht werden in het labo.

Op de locaties waar de temperaturen het hoogst opliepen, stelden de onderzoekers de grootste sterfte van koraal vast. Sommige soorten bleken gevoeliger dan andere. Hertshoornkoraal en tabulaire koralen gingen snel en dramatisch ten onder. In sommige gebieden stierven koralen zelfs af zonder eerst te verbleken. Het is de eerste keer dat een dergelijke sterfte op zo'n grote schaal vastgesteld is.

Verrassend en alarmerend

Wetenschappers voorspellen al langer dat verbleking steeds vaker zal voorkomen en dat de gevolgen ernstiger worden. Toch zijn de resultaten van de nieuwe studie verrassend en alarmerend. Zelfs de onderzoekers zelf zijn verbaasd over hoe snel sommige koralen zijn afgestorven.

"Algemeen werd gedacht dat koralen na verbleking heel langzaam sterven van de honger", zegt Hughes. "Uit ons onderzoek blijkt net dat de helft van de koralen heel snel gestorven is." Volgens Hughes zijn de gevolgen van de hittegolf groter dan eender welke koraalverbleking of -sterfte die in het verleden plaatsvond.

Een onderzoeker bestudeert het koraal.  Beeld AFP
Een onderzoeker bestudeert het koraal.Beeld AFP

Permanente veranderingen

De studie toont aan dat de structuur van de ecosystemen in het noordelijke deel van het Great Barrier Reef dramatisch veranderd is door de sterfte. Verschillende riffen zijn veranderd in eenzijdige systemen, waarbij enkel de sterke soorten overeind gebleven zijn. Dat leidt tot ecosystemen met grotere groeivormen zonder ruimte tussen de verschillende aftakkingen.

Dergelijke koralen bieden minder schuilplaatsen voor vissen en ongewervelden. Het gebrek aan dergelijke schuilplaatsen was ook een van de redenen voor de slinkende vispopulaties na ernstige verblekingen in het verleden.

De wetenschappers klampen zich vast aan één lichtpuntje. "We hebben nog miljarden koralen die wél nog leven, vooral in de zuidelijke en centrale delen van het Great Barrier Reef", zegt Hughes. "We moeten focussen op de bescherming van deze koralen en ze helpen herstellen. Het Great Barrier Reef is nog niet gedoemd, als we tenminste snel reageren."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234