Donderdag 24/06/2021

Satisfaction in het land van de salsa

Rockmuziek was lang taboe op het socialistische eiland. Net als lang haar en strakke broeken bij mannen. Maar vanavond spelen The Stones dan toch - gratis! - voor honderdduizenden Cubanen.

"Hoe modern allemaal." Lazara Alayo (62) kijkt naar de opbouw van het immense podium waar The Rolling Stones vanavond zullen optreden. "Wat een boel speakers en beeldschermen", zegt Alayo met glimmende ogen. "Zoiets hebben we nog nooit gezien hier in Cuba."

Elke ochtend komt Alayo naar de Ciudad Deportiva, een gigantisch sportcomplex in de Cubaanse hoofdstad Havana. Op de grote open vlakte legt een 140 man sterk team de laatste hand aan het concertpodium. Om het optreden mogelijk te maken, hebben ze 61 containers met zo'n 500 ton materiaal meegenomen naar het eiland.

Het concert is al dagenlang het gesprek van de dag in Havana. Natuurlijk, het bezoek van VS-president Barack Obama eerder deze week was ook belangrijk. Maar dat vond grotendeels achter gesloten deuren plaats. Het optreden van The Stones daarentegen is voor iedereen, de toegang is gratis. Het is moeilijk te voorspellen hoeveel bezoekers er vanavond zullen komen. Een miljoen, denken sommigen. Dat gaat niet passen op de grasmat, maar vijfhonderdduizend zou moeten lukken.

The Stones hebben er zelf ook zin in. Gistermiddag zijn ze aangekomen op het eiland. Eerder al stuurden ze een videoboodschap, die verscheidene keren op de staatszenders is uitgezonden. "Hola Cuba!", zeggen de bandleden in koor. "We hebben op veel fantastische plekken opgetreden, maar dit concert in Havana is een historisch evenement voor ons", aldus The Stones in het Spaans.

Een historisch optreden is het zeker. Nooit eerder speelde zo'n beroemde rockband op het Caribische eiland. Niet alleen omdat het straatarme eiland geen geld heeft voor de organisatie van dergelijke uitspattingen, ook omdat rockmuziek lange tijd als antirevolutionair werd beschouwd. "Alles wat Engelstalig was, werd als Amerikaans bestempeld", legt muziekhistoricus Guile Vilar (65) uit.

Vilar - versleten Crocs, witte sportsokken en een oversized Beatles-T-shirt - legt uit dat de politieke omstandigheden er niet naar waren. "The Rolling Stones zijn opgericht in het jaar van de Varkensbaai-invasie, in 1961', vertelt de rockfan. "De Amerikanen probeerden hier de macht over

te nemen, de haat tegen de Yankees was groot en breed gedeeld. Dat The Beatles en The Rolling Stones Brits waren, maakte niet uit. Het werd allemaal op één vijandelijke hoop gegooid."

Gitarist Luis Molina (57) is een maand nadat Fidel Castro de macht greep geboren. Via zijn neef, die goed de weg wist op de zwarte markt, kwam hij al op jonge leeftijd in aanraking met rockmuziek. "Ik was meteen verkocht", herinnert de gitarist zich.

De autoriteiten noemden rockmuziek een 'ideologische aanval'. Ook vonden ze de bijbehorende stijl verwerpelijk. "Cuba is erg machistisch", zegt Molina. "Mannen met lange haren en strakke broeken, dat kon echt niet." Zelf trok Molina zich daar niets van aan. Hij liet zijn haar groeien, kweekte een baard en begon een coverband. "We speelden veel symfonische rock", zegt hij. "Pink Floyd, Queen, dat soort werk."

Eind jaren zeventig begon rockmuziek langzaam meer geaccepteerd te raken in Cuba. "Maar Engels was nog altijd uit den boze." Dus zette de muzikant toespraken van Fidel Castro op symfonische rockmuziek. Hij grinnikt: "Denk aan Emerson Lake & Palmer, maar dan met een revolutionaire boodschap."

Inmiddels heeft Fidel Castro zich verzoend met rockmuziek. Hij liet in 2000 zelfs een standbeeld van John Lennon plaatsen in Havana. Volgens Fidel had hij eerder simpelweg weinig aandacht gehad voor de Britse muzikant: "In de jaren zestig had ik het te druk met andere zaken." Molina was uitgenodigd bij de onthulling van het standbeeld, samen met Silvio Rodríguez. "Ik speelde 'Love', vertelt hij glunderend. "In het Engels."

Dringen voor een plaatsje

Veel Cubanen zijn van plan vandaag al vroeg naar de concertweide te gaan. Om twee uur gaan de poorten open, dan is het dringen voor een goede plaats. "De plekken voor het podium zijn al vergeven", zegt Julia, een 24-jarige serveerster. "De regering heeft die ruimte gereserveerd voor partijgenoten en revolutionaire studenten." Het is dezer dagen een veelgehoorde klacht in Havana. Een productiemedewerker van The Stones ontkent de geruchten: "Het lijkt me praktisch onmogelijk. Er komen niet eens hekken op het veld."

De regering heeft de bevolking opgeroepen water en versnaperingen mee te nemen naar het concert. "Dat is belangrijk, zegt een politieagent die bij de opbouw van het podium aanwezig is. "Anders worden mensen door de hitte bevangen." Er komen ook standjes waar de bezoekers water, frisdrank en eten kunnen kopen. Alcohol is verboden. "Naar binnen smokkelen is onmogelijk", volgens de agent. "We gaan iedereen fouilleren."

Muziekkenner Vilar denkt dat het concert minstens zo bijzonder wordt voor The Stones als voor de Cubanen. "Ze hebben al veel meegemaakt, maar dit concert wordt misschien wel het mooiste van hun loopbaan", zegt hij. "Het is alsof je al heel lang verliefd bent op een vrouw, en dan heeft ze plotseling aandacht voor je. Dan mag je haar eindelijk aanraken."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234