Zondag 07/03/2021

Russisch bedrog in atletiek IEDERÉÉN WIST HET

De internationale atletiekfederatie IAAF was op de hoogte van de jarenlange dopingpraktijken van Russen. Meer nog: haar functionarissen persten atleten af. De chantage werd aangestuurd door oud-voorzitter Lamine Diack.

De misstanden kunnen door de bond onmogelijk over het hoofd zijn gezien, meent Dick Pound. Hij leidt het onderzoek namens antidopingagentschap WADA. "Natuurlijk was er sprake van een doofpot. Erken dit. Als je het niet erkent, dan kun je er ook nooit overheen komen."

Het WADA trekt de harde conclusies in een tweede rapport over ernstige problemen in de atletiekwereld. Volgens de onderzoekers schiep de Senegalese oud-voorzitter Diack een informeel, illegaal bondgenootschap binnen de atletiekfederatie. Dat bestond onder meer uit zijn zonen Khalil en Papa Massata en het voormalige hoofd antidoping, dokter Gabriel Dollé.

Zij namen vanaf 2011 de afhandeling van dopingzaken in Rusland over en misbruikten hun machtspositie om atleten met dopingproblemen af te persen. In Frankrijk loopt een justitieel onderzoek naar de corruptie door de 82-jarige Diack, die afgelopen augustus aftrad na een bewind van zestien jaar. Tegen Papa Massata loopt een internationaal arrestatiebevel.

De WADA-commissie vermoedt dat Diack ook bij andere vormen van corruptie betrokken is geweest; bijvoorbeeld de toewijzing van WK's atletiek. Het voormalige IOC-lid zou ook zijn olympische stem voor de Zomerspelen van 2020 te koop hebben aangeboden. Voor 4 à 5 miljoen sponsorgeld voor de IAAF was hij bereid de kandidatuur van Istanbul te steunen. De Turken betaalden niet, maar tegenkandidaat en uiteindelijke winnaar Tokio mogelijk wel.

Het tweede WADA-rapport behandelt hoofdzakelijk Russische atletiek, net als het eerste rapport van november. Daarin stelde de commissie vast dat in de Russische atletiek sprake was van een sovjetachtig systeem van staatsdoping. Sinds die publicatie zijn Russische atleten uitgesloten van deelname aan internationale wedstrijden.

Topje van de ijsberg

Gezien de beperkte reikwijdte van het onderzoek is het mogelijk dat ook atleten uit andere landen de kans is geboden positieve dopingtesten af te kopen. In Turkije is dat in elk geval geprobeerd. "Als het gaat om het afpersen van atleten, dan hebben we misschien slechts het topje van de ijsberg aangestipt", zegt commissielid Richard McLaren.

Volgens de commissie is het ondenkbaar dat bestuurders en werknemers binnen de IAAF niets hebben geweten van Diacks corruptie, of van de omvang van het Russische dopingprobleem. Toch is het rapport mild voor Sebastian Coe, de huidige IAAF-voorzitter. De oud-atleet was onder Diack jarenlang een van de vicevoorzitters. Coe heeft steeds beweerd dat hij niet wist van de problemen. Hij bezwoer meermaals dat binnen de IAAF niets in de doofpot is verdwenen. Sinds 2011 zijn 76 Russische atleten veroordeeld.

"Ik geloof niet dat hij liegt", zegt Pound. De Canadees beweert dat hij geen betere kandidaat kan bedenken om schoonmaak te houden bij de geplaagde organisatie dan 'Lord Coe'. Hij complimenteert de IAAF ook expliciet met de algemene strijd tegen bloeddoping. Daarmee veroordeelt hij ook de veel geciteerde berichtgeving van de ARD en The Sunday Times. Die media concludeerden vorig jaar dat de IAAF te weinig deed tegen honderden atleten met verdachte bloedwaarden.

Biologisch paspoort

Het genootschap rond Diack richtte zich vooral op Russische bloeddoping. De Russen waren bekwaam in het omzeilen van traditionele controles, maar wisten zich geen raad met het biologische paspoort dat werd geïntroduceerd in 2009. Al snel bleek dat vooral snelwandelaars en langeafstandslopers ernstig afwijkende bloedwaarden hadden.

De juridisch adviseur van Diack, Habib Cissé, nam de afhandeling van de zaken over van de antidopingcommissie. Met behulp van de zoons van Diack en een Russische bondscoach wist hij bijvoorbeeld marathonloopster Liliya Shobukhova 450.000 euro af te troggelen. Het is onduidelijk hoeveel gedrogeerde atleten vervolging hebben afgekocht.

► 24-25

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234