Woensdag 07/12/2022

Rusland zinspeelt op vertrek Assad

Rusland heeft voor het eerst gezinspeeld op een mogelijk vertrek van de Syrische president Bashar al-Assad. Rusland heeft 'nooit gezegd dat het aan de macht blijven van Assad een noodzakelijke voorwaarde is voor het politieke proces', zei onderminister Gennadi Gatilov.

Of de uitspraak betekent dat de Russen ook meer afstand nemen van het Syrische regime, is niet duidelijk. Volgens Khattar Abou Diab, politicoloog aan de Universiteit Paris-Sud, zou Moskou president 'Assad kunnen laten vallen zonder het regime te laten vallen'.

De Saoedische minister van Buitenlandse Zaken, prins Saoud al-Faisal, vindt dat het hoog tijd is dat Rusland zijn positie ten aanzien van Syrië verandert. "De tijd is gekomen voor Rusland om van steun aan het regime over te gaan op actie ten gunste van het beëindigen van de gevechten en een vreedzame politieke overgang", zei hij gisteren in antwoord op vragen van verslaggevers over de uitspraak van Gatilov.

De Russische president Vladimir Poetin en zijn Chinese collega Hu Jintao hebben gisteren aangedrongen op voortzetting van de internationale steun voor het vredesplan van VN-gezant Kofi Annan. Westerse en Arabische landen hebben de afgelopen dagen opgeroepen tot verdergaande stappen om de crisis in Syrië te bezweren. De Saoedische minister Al-Faisal zei dat de Arabische Golfstaten de hoop beginnen te verliezen dat het VN-plan een oplossing kan bieden.

Rusland heeft grote economische belangen in Syrië en geldt als de belangrijkste bondgenoot. Samen met China blokkeerde Rusland meerdere pogingen binnen VN-verband om de druk op het regime in Damascus met strengere sancties op te voeren.

De Syrische regering heeft gezegd dat zeventien ambassadeurs en andere diplomaten, voor het merendeel uit westerse landen, niet langer welkom zijn in Syrië. Onder hen is de Amerikaanse ambassadeur Robert Ford (zie ook pagina 3).

Tegelijkertijd liet de Syrische regering zich van een meegaander kant zien. Internationale hulporganisaties mogen hun aanwezigheid in het land uitbreiden en hulpgoederen distribueren onder naar schatting een miljoen mensen in vier Syrische provincies die door het conflict in het land zwaar getroffen zijn.

Damascus heeft schriftelijk toestemming verleend voor de komst van hulpverleners en hulpkonvooien met voorraden voor Daraa, Deir el-Zour, Homs en Idlib.

Stijging van geweld

"Of dit een doorbraak is, zal in de komende paar dagen blijken", zei John Ging, directeur operaties van het VN-bureau voor humanitaire zaken (OCHA). "Waar het nu om gaat, is vrijheid van beweging en onbelemmerde toegang voor humanitaire actie binnen Syrië. Het goede vertrouwen van de Syrische regering zal vandaag, morgen en elke dag worden beproefd."

De hulpverleners krijgen visa, zei Ging. Voorts worden alle bureaucratische hindernissen weggenomen die voorheen voorkwamen, opdat hulp kan worden geleverd. Hij hoopt dat de hulpverleners binnen enkele dagen naar Syrië kunnen reizen.

Het diplomatieke steekspel speelt zich af tegen de achtergrond van een toename van het geweld. Rebellen hebben de afgelopen dagen een reeks aanvallen op posten van het Syrische leger gemeld, waarbij tientallen soldaten om het leven zouden zijn gekomen. Dit is een reactie op de slachtpartij onder burgers in Houla, die wereldwijd afgrijzen heeft gewekt. Volgens de oppositie is het regime verantwoordelijk.

Door het aanhoudende geweld zoeken ook steeds meer Syriërs een veilig heenkomen in Turkije. De afgelopen drie dagen staken ruim tweeduizend Syriërs de grens over naar Turkije.

De opstand in Syrië tegen het regime van Assad begon in maart vorig jaar. De VN schat dat er inmiddels zo'n negenduizend mensen door het geweld zijn omgekomen. Onderwijl groeit de internationale druk op president Assad.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234