Woensdag 20/10/2021

Rusland wil desnoods als eerste kernwapens inzetten

De ratificatie van het CTBT-akkoord is een overwinning voor president Poetin die daarmee in een sterke positie komt om volgende maand gesprekken te voeren met zijn VS-collega Bill Clinton. Daar staat wel tegenover dat Rusland in de toekomst in bepaalde omstandigheden als eerste kernwapens wil inzetten. Dat is het opvallendste punt van een nieuwe militaire doctrine die gisteren door de Russische Nationale Veiligheidsraad en de topministers van de regering-Poetin is aanvaard.

Brussel / Moskou

Reuters / Eigen berichtgeving

De Doema (het Russische parlement) besliste gisteren dat Moskou geen strategische kernproeven meer zal doen. Het zogenaamde CTBT-akkoord (Comprehensive Test Ban Treaty) moet verdere aanmaak en verspreiding van atoomwapens beletten. De stemming toont goed aan hoezeer Poetin het nieuwe parlement beheerst: 298 volksvertegenwoordigers stemden voor en slechts 74 tegen. Dat Poetin het CTBT-ontwapeningsverdrag er met een overweldigende meerderheid door de Doema heeft gekregen, versterkt zijn positie ten opzichte van VS-president Clinton die zijn eigen senaat nog steeds niet tot ratificatie heeft kunnen overhalen.

Poetin en de Nationale Veiligheidsraad hebben gisteren echter ook officieel de nieuwe militaire doctrine van Rusland goedgekeurd. Die versterkt de rol van de kernwapens in de landsverdediging en staat haaks op het Start II-ontwapeningsbesluit dat Moskou vorige week goedkeurde. Door Start II moet Rusland zijn aantal kernkoppen van 2.500 verminderen tot 2.000. Russische defensiedeskundigen stellen dat een massale aanval met conventionele wapens niet langer kan worden afgeslagen zonder kernwapens. Moskou behoudt zich de mogelijkheid voor als eerste atoomwapens ('first strike') in te zetten.

Volgens Poetin is de doctrine noodzakelijk wegens de verandering van het politieke en militaire landschap. De "verwoestende aanvallen van Navo-landen op het soevereine VN-lid Joegoslavië" en de spanningen in Centraal-Azië, een voormalig invloedgebied van de gewezen Sovjet-Unie, maken volgens de president een nieuwe kijk op defensie onontbeerlijk.

Met deze stap wordt het nog duidelijker dat de Navo, en dan vooral haar optreden op de Balkan, voor Moskou een reden voor grote ongerustheid is. Temeer daar diezelfde Navo haar grenzen al naar het oosten heeft opgeschoven door de opname in haar rangen van Polen, Hongarije en Tsjechië en het feit dat ook onmiddellijke buren zoals Oekraïne en de Baltische republieken lonken naar het Navo-lidmaatschap. Rusland heeft trouwens al verklaard zich niet langer gebonden te achten door gelijk welk ontwapeningsakkoord als de Navo het zou aandurven kernwapens te installeren in landen die vroeger tot het Oostblok behoorden. Poetin zoekt in dat verband ook opnieuw economische en militaire toenadering tot Wit-Rusland en Oekraïne, landen die aan Navo-gebied grenzen.

Westerse experten hebben al aanstoot genomen aan de nieuwe militaire doctrine en ze als "confrontatiekoers" bestempeld, maar die kwalificatie is gisteren door defensieminister Sergej Ivanov van de hand gewezen. "Ze heeft een strikt defensief karakter en is bedoeld om mogelijke aanvallen af te wenden. Ze is er enkel gekomen met het oog op de Russische nationale belangen," zei Ivanov, net als Poetin een voormalig KGB-spion. De communisten in de Doema hadden wel kritiek op de haast waarmee Poetin de jongste twee weken aan ontwapeningspolitiek doet. Een van hun afgevaardigden, Nikolai Karitonov, verwees de bewering van de regering dat de Russische chemische wapens binnen "de tien jaar" kunnen worden vernietigd naar het rijk der fabeltjes. Volgens Karitonov heeft Rusland "minstens honderd jaar" nodig om alle chemische wapens af te bouwen. Westerse experten schatten het arsenaal chemische wapens van Moskou op zo'n 40.000 ton, de grootste voorraad ter wereld. (FS)

Moskou zal wel een einde maken aan strategische kernproeven

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234