Woensdag 25/11/2020

Dag tegen homofobie

Roze Aktiefront-pionier Yvan Brys: "Ik vrees dat de homobeweging opnieuw bang wordt"

Beeld Eric de Mildt

Met het Roze Aktiefront, "een militante organisatie die de macht uitdaagde in de geest van mei '68", was Yvan Brys (PVDA) een pionier van de Vlaamse holebi- en transgenderbeweging. Op de Dag tegen Homofobie en Transfobie.

U was nog een tiener, toen, maar hoe heeft mei '68 uw activisme mee bepaald?

“Emancipatie van holebi's was mij toen totaal vreemd. Ik zat stevig in de kast. Ik was 13 in 1968, te jong om op de barricaden te staan en de matrakken te voelen. Maar ik werd er snel in geslingerd. In 1973 schreef Van Den Boeynants een wetsontwerp waarin stond dat studenten geen uitstel van legerdienst meer kregen als ze naar de universiteit gingen. Als 17-jarige scholier vond ik dat niet leuk. En dus reageerden we op de oproep van de soixante-huitards om daartegen te staken. Ik heb in die drie dagen staking meer geleerd dan tijdens het hele schooljaar. Mijn mei '68 was geslaagd.”

Yvan Brys.Beeld rv

Wat woog voor u door: de sociale emancipatie of de seksuele bevrijding?

“Zonder de linkse strijd voor sociale emancipatie geen seksuele bevrijding. Seksuele bevrijding is voor arme mensen een verre droom. Daarvoor heb je een zekere levensstandaard nodig. Voor mij is het altijd een én/én-verhaal geweest. En dat is voor mij erg emotioneel. Ik hoef de trailer van de Britse film Pride maar te zien of ik krijg tranen in de ogen. Londense holebi's die de solidariteit organiseren met de stakende mijnwerkers in de hel van Thatcher. Ook dat is mei '68!”

De prille homobeweging was erg schuchter, destijds.

“Maar mensen waren echt bang, toen! Daar is verandering in gekomen nadat in 1969 een groep bezoekers van de homobar Stonewall Inn in New York de politie dagenlang bestookte met alles wat los en vast zat. Ze waren de permanente vernederingen beu. Iets wat nu veel jongeren met een kleurtje overkomt, ook hier.”

Intussen is er heel wat verwezenlijkt, zie het wereldwijde succes van het homohuwelijk. Wat is uw grootste bekommernis vandaag?

“Dat de beweging opnieuw bang wordt. Zeker in Vlaanderen, waar de N-VA de subsidiekranen bedient. Ik stel het misschien wat eenzijdig voor, maar je voelt ook in de homobeweging de terughoudendheid om nog aan systeemkritiek te doen. Safe Havens, een project dat door koepelorganisatie Çavaria werd opgezet om homoseksuele asielzoekers op te vangen, is zijn subsidies kwijt. Omdat er geen asielzoekers meer zijn die deze hulp nodig hebben? Het tegendeel is waar!”

“Het Roze Aktiefront was een linkse organisatie die helemaal in de sfeer van '68 de macht uitdaagde. Door mediagenieke acties kregen we het gelijk aan onze kant. Eigenlijk hebben we militante actiegroepen nodig die niet afhankelijk zijn van subsidies. Die hebben we in België niet meer.”

Beschouwt u de verzuchtingen van de jaren 60 en 70 als verwezenlijkt?

“Er is veel gebeurd, maar we zitten nog altijd in de tang. Het gaat, terecht, over homofoob geweld in de publieke ruimte, maar er is ook ander geweld: kijk maar naar het hoge aantal zelfdodingen onder holebi's en transgenders. Dat is geen klaagzang van een oud-strijder, dat voelen ook de jongeren. Ik zag laatst een interview met twee kandidaten van Mr Gay Belgium, een schoonheidswedstrijd op maat van het bedrijfsleven.

"Maar die jongens zeggen dat het, in tegenstelling tot wat iedereen denkt, de slechte kant weer opgaat. Ze hebben het over geloof, coming-out, de discriminatie van holebi's in de sport. Op haar manier is ook deze generatie opnieuw militant.” 

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234