Donderdag 17/10/2019

Rondje Russen pesten, en wachten op Trump

Het zit er bovenarms op tussen de VS en Rusland. Op bevel van Obama worden 35 Russische diplomaten uit hun Amerikaanse villa's gehaald en uit de VS gezet. Poetin reageert laconiek op de wraak van Obama - 'Gelukkig Nieuwjaar, meneer de president' - en wacht op Trump.

Voor een zwarte stalen poort, een uurtje rijden van New York in de bossen van Long Island, stoppen vrijdagochtend twee zwarte geblindeerde SUV's. Er stappen mannen uit die je ook ziet in Irak of Syrië, tijdens de schimmige operaties die de Amerikanen daar uitvoeren: mannen met baarden en wollen mutsjes, die hun zonnebril ook ophouden onder een wolkenlucht waar sporadische sneeuwvlokken uit neerdwarrelen. Het doel van de operatie: deze poort.

Want hierachter ligt Elmcroft Estate, een statig landhuis met stallen en een zwembad en een appelboomgaard, in 1920 gebouwd voor een industrieel die rijk geworden was met de fabricage van machines en munitie voor de Eerste Wereldoorlog. Begin jaren 50 kocht de Sovjet-Unie het pand, als datsja voor de diplomaten die hun land in New York bij de Verenigde Naties vertegenwoordigen.

Maar nu, voor 12 uur, moeten ze vertrokken zijn. Dan gaat de boel dicht.

Het is onderdeel van de Amerikaanse wraak voor de Russische cyberaanvallen op de computers van de Democraten, het afgelopen jaar. Met de buitgemaakte en vervolgens gelekte e-mails zouden ze de kansen van Donald Trump op het presidentschap hebben willen vergroten; volgens het Witte Huis was het Kremlin daarvan tot in de hoogste regionen op de hoogte.

En dus is het ineens Koude Oorlog, hier tussen de villa's van de vorige eeuw (veel vakwerk, veel natuursteen), in de dorpjes langs de noordkust van Long Island. In Maryland, een uurtje buiten Washington, gebeurt vrijdagochtend hetzelfde. Of de locaties ook voor spionage werden gebruikt of alleen voor vermaak is niet bekend - de huisuitzetting is in de eerste plaats symbolisch bedoeld, een pesterij uit het diplomatieke handboek, die moet laten zien dat diplomaten niet helemaal onschendbaar zijn.

Af en toe gaat de poort open, en dan rijdt er een busje naar buiten of een Mercedes met diplomatieke nummerborden. De inzittenden wisselen wat woorden met de speciale agenten en gaan er dan vandoor - naar de stad, of misschien naar het landhuis hier een paar kilometer vandaan dat de Russen wél mogen houden, of misschien wel naar het moederland, als ze een van de 35 Russen zijn die door president Obama persona non grata zijn verklaard. Dit weekend moeten ze weg zijn, met familie en al.

De Russen reageerden gisteren opmerkelijk tactisch. Nadat minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov had laten weten dat ook 35 Amerikanen de deur zou worden gewezen, omdat internationale betrekkingen nou eenmaal draaien om het oog-om-oog-principe, nam president Poetin juist gas terug. Hij zei dat zijn land "alle recht" had om dat te doen, maar dat hij zich niet zou "verlagen tot het niveau van onverantwoorde diplomatie".

Nee, hij nodigde alle kinderen van Amerikaanse diplomaten in Moskou uit voor de nieuwjaars- en kerstvieringen in het Kremlin (de Russisch-orthodoxe kerst valt pas in januari). Hij wenste president Obama en zijn familie een gelukkig Nieuwjaar. Pesterij op een hoger niveau.

"We zullen verdere stappen zetten om de Russisch-Amerikaanse betrekkingen te herstellen als we weten welk beleid de regering-Trump gaat voeren", zei Poetin in een verklaring op de website van het Kremlin.

Trump: 'Poetin is heel slim'

Donald Trump, die Obama over drie weken opvolgt, vindt de rel onnodig. "Het is tijd voor ons land om verder te gaan met grotere en betere dingen", zei hij donderdag in een verklaring. "Desalniettemin, in het belang van het land en zijn grootse volk, zal ik volgende week met de leiders van de inlichtingengemeenschap praten over de feiten van deze situatie." Gisteren voegde hij daar een tweet een toe: "Geweldige vertragingsactie (van V. Poetin) - ik heb altijd geweten dat hij heel slim is!"

Een dag eerder was de Russische toon overigens nog anders. Toen noemde een woordvoerder van het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken Obama nog een 'loser'. "De mensen die acht jaar in het Witte Huis hebben gezeten zijn geen regering - zij zijn een groep verliezers. Vandaag heeft Obama dat bewezen."

In totaal moeten 96 Russen Amerika verlaten, "inclusief jonge kinderen", aldus Moskou. Zij worden opgehaald met een regeringsvliegtuig - het is door de feestdagen lastig normale tickets te krijgen. Volgens de woordvoerder waren sommige diplomaten nog maar twee maanden in de VS. "Hoe kunnen zij betrokken zijn geweest bij het ondermijnen van de Amerikaanse verkiezingen?"

Bij het hek staat inmiddels ook de burgemeester Elliot Conway van Upper Brookville. "Het waren goede buren", zegt hij, terwijl iemand even na twaalven over het hek klimt en iets met de stroomtoevoer lijkt te doen. "Nooit last van gehad. Ze waren echt heel rustig."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234