Woensdag 28/07/2021

Rondas: La note d'un Flamand

null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN

Tegen het linkse consensusdenken schopt Jean-Pierre Rondas uit liefde voor Marx. Hij is een antiklerikaal met een weke plek voor religie, een Vlaams-nationalist met een afkeer voor conservatisme. Klara-icoon Rondas gaat na 30 jaar radio met pensioen. Zijn column verschijnt tweewekelijks op maandag.

Het was me voor het eerst opgevallen bij Guy Verhofstadt (Open Vld). Toen hij rond nieuwjaar 2008 een regering van kortlopende zaken leidde tussen twee 'Letermiades' in, wou hij toch niet zonder politiek testament van het Belgische toneel verdwijnen. Het werd een nota over hoe deze staat er na een hervorming moest uitzien, met Vlaamse toegevingen die de N-VA straks misschien ook zal moeten doen. Kortom, Verhofstadt dacht na veel consultatie een compromis te hebben uitgewerkt. De bewoordingen waarin de Brusselse en Waalse politici hun afwijzing inkleedden vond ik toen nog merkwaardig. Louis Michel (MR) zei namelijk dat Guy zich te veel "een goede Vlaming" had betoond. Dat kon je goed zien aan zijn staatshervormingsnota, die volgens Milquet (cdH) niets meer was dan een "condensé des revendications flamandes". Picqué (PS) sprak zelfs minachtend van "une soupe flamande". Wat houdt dat eigenlijk in, une note flamande? Aan welke eigenschappen moet een afgetoetste compromisnota voldoen om "flamand" te zijn?

In het volgende bedrijf van de grote Letermiade werd B-H-V uit de regering gelicht en apart aan Jean-Luc Dehaene (CD&V) toevertrouwd. De afloop is bekend. Dehaene had naar eigen zeggen wetsvoorstellen geformuleerd "die een geheel vormen dat een evenwichtig compromis nastreeft tussen vaak tegengestelde stellingen". Mocht niet baten: "Jean-Luc Dehaene est un homme politique flamand. Il l'a prouvé." Reynders (MR) stelde het nog duidelijker: "Hij is toch geen Franstalige, dus uiteraard kunnen wij niet alles aanvaarden." Maingain (FDF) hield het bij: "Il travaille exclusivement pour la Flandre." Exit de tweede Goede Vlaming. Bien étonnés.

Bij Verhofstadt en Dehaene ziet men goed in waarom de volledige Franstalige politieke klasse het nodig vond om de nadruk te leggen op hun Vlaming-zijn. Beiden genoten immers van een immens vertrouwen in Franstalig België. Daar had je nu eens bruggenbouwers. Het ging dus om concurrenten die in een federale kieskring zeker ook in Wallonië zouden scoren. Vele Waalse en Franstalige Brusselse kiezers zouden redelijke compromissen, afkomstig van zulke mannen, wel eens kunnen verwelkomen. Vandaar dat de Franstalige politici hun eigen publiek bij de les probeerden te houden: pas op, 't is een Vlaming!

Bij de derde nota, die van N-VA'er Bart De Wever (17 oktober 2010), hoefde men die nadruk niet te leggen. Iedereen in Francofonië weet immers dat De Wever een Vlaming is. Zijn nota werd dus gewoon verworpen als "déséquilibré". Hoe durft men het aan mij zoiets te laten lezen, riep Di Rupo (PS) pathetisch uit. De daaropvolgende staatshervormingsnota van Johan Vande Lanotte (sp.a) werd door de PS in iets vriendelijker bewoordingen afgewezen. Het ging slechts om een "persoonlijk werkstuk van onze vriend Johan", dat niemand bond. Nochtans had Johan drie maanden lang alles bij ongeveer iedereen afgetoetst en dacht hij net zoals zijn voorgangers tot een redelijk compromis te zijn gekomen dat iedereen pijn zou doen. Het ware PS-oordeel werd door de RTBF geformuleerd. De "Vlaamse nota" kwam terug: "Cette note paraît très flamande. Très, très flamande même."

Vijfde bedrijf. Het relatieve heden: Wouter Beke (CD&V). Nog een Vlaming die 't verschil allang gedeeld had. Na twee maanden consultaties en evenwichtskunsten is zijn nota niet meer dan een "catalogue des exigences flamandes", "un rapport tellement unilatéral" dat Di Rupo, die Beke elke dag ontmoette, hem toch maar een brandbrief moest schrijven. Hier staan we nu.

Wat zijn dus de kenmerken van een note flamande? Het is een raketoordeel dat uitgesproken wordt nog voor de betrokken Flamand is beginnen te schrijven. Het is ook een onweerlegbaar oordeel, omdat de nota inderdaad telkens van een Vlaming afkomstig is. In deze opéra bouffe hebben de Vlamingen nog niet de kans gehad om een compromisvoorstel af te doen als "de nota van een Waal", want zulke geschriften zijn er nog niet geweest. De note d'un Flamand is vervolgens een onderhandelingstekst die nooit basis kan zijn voor onderhandelingen. Het is ook een oordeel dat zegt dat er inderdaad in Franstalige ogen een soort, nou ja, Vlaams belang bestaat dat tegengesteld is aan het hunne (dat dus ook bestaat) en dat alle andere ideologische categorieën overstijgt. Het is een oordeel dat uitgesproken wordt vanuit de gnuivende zekerheid van de constitutionele vergrendeling van Vlaanderen. Het maakt deel uit van het volgehouden francofone va-banquespel, van mensen die weten dat de tijd voor hen speelt en die zich daarom hebben teruggetrokken in de loopgraven van Philippe Moureaux (PS). De note flamande is het teken van hun ultieme wij-zijdenken.

In deze opéra bouffe hebben de Vlamingen nog niet de kans gehad om een compromisvoorstel af te doen als 'de nota van een Waal'

Tegen het linkse consensusdenken schopt hij uit liefde voor Marx. Hij is een antiklerikaal met een weke plek voor religie, een Vlaams-nationalist met een afkeer voor conservatisme en lid van de Gravensteengroep. Na dertig jaar radio is Jean-Pierre Rondas met pensioen. Zijn column verschijnt tweewekelijks op maandag.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234