Dinsdag 21/01/2020

Gent

Roma-jongeren jagen Gent op stang: ‘Eigenlijk gaat het beter dan ooit met die gemeenschap’

Een politiepatrouille houdt een oogje in het zeil in het Gentse Zuidpark. Beeld ID/ Lieven Van Assche

Een groep van zo’n tien Roma-kinderen teistert de buurt rond ‘de Gentse Zuid’ al enkele maanden. Stad en parket zitten met de handen in het haar, gebonden door de wet. ‘En toch is de situatie eigenlijk nog nooit zo goed geweest.’

“Ze begonnen mij lastig te vallen, draaiden de hele tijd rond mij, noemden mij hoer en slet.” Dat vertelde oud-Merlina-actrice Mieke Bouve gisteren over de aanvaring met enkele agressieve kinderen op het Gentse Woodrow Wilsonplein – ook wel gekend als ‘de Zuid’ – in Het Laatste Nieuws. De actrice werd er op een vrijdagavond lastig gevallen door enkele kinderen. “Ik klapte helemaal dicht, hoewel ik normaal heel alert en mondig ben.” Het zijn verhalen die ze in Gent wel vaker horen. Een groep van zo’n tien Roma-kinderen, met leeftijden tussen de 9 en 16 jaar, teistert er de Zuid. 

“Het gaat om een zeer beperkte groep kinderen uit enkele families die voor zware overlast zorgen en soms zeer zware feiten plegen als diefstal, afpersing, zedenfeiten ...”, zegt An Schoonjans, van de Gentse afdeling van het parket Oost-Vlaanderen. In mei werd in het Keizerpark nog een vrouw van haar fiets gesleept en betast. Aan de Zuid springen de kinderen bijvoorbeeld op trams of bussen en zorgen zo voor fikse vertragingen of ze vallen er mensen lastig in de ondergrondse toiletten.

Lik-op-stukbeleid

De overlast sleept nu al enkele maanden aan. “Onze recherche en het parket zijn ermee bezig”, liet korpschef Filip Rasschaert vorige week optekenen in de gemeenteraad. Het Gentse parket schakelde enkele maanden geleden al een versnelling hoger. “Wij voeren nu met betrekking tot deze harde kern een lik-op-stukbeleid, binnen de mogelijkheden die de wet ons biedt. Al moeten we daar soms creatief in zijn”, zegt Schoonjans. Snelrecht is de norm. “Wanneer we kinderen arresteren, verhoren en dagvaarden we hen direct.” Dat betekent dat ze, wanneer ze omwille van hun leeftijd niet geplaatst kunnen worden in een gesloten instelling, dus niet eerst voor jeugdrechter worden voorgeleid maar direct ten gronde gedagvaard worden voor de jeugdrechtbank. 

Al deze jongeren en kinderen zijn bij het parket en bij de jeugdrechters reeds zeer goed gekend. Maar vooral onder de 14 jaar is het lastig om op te treden tegen zo’n hardleerse groep kinderen. “Voor deze kinderen, die al een heel (jeugd)traject doorlopen hebben, biedt de wet verder beperkte mogelijkheden”, zegt Schoonjans. Ze naar een gesloten instelling sturen mag niet, maar ze kunnen in het kader van een problematische opvoedingssituatie bijvoorbeeld in een internaat geplaatst worden. “Maar daar lopen ze vaak weg of komen de ouders hen zelfs terughalen.” 

Voor 14-plussers, die wel in aanmerking komen voor een gesloten instelling, is er dan weer vaak geen plaats. “Er moet dan dagelijks gebeld worden om te horen of er plek is vrijgekomen.” Inmiddels zitten de meesten wel in zo’n instelling. Sommige jongeren van 16 of ouder zitten dan weer in de gevangenis.  Het zijn dus vooral de jongsten die nu nog voor overlast zorgen.

Slapen onder blote hemel

Verhalen over jeugdbendes, de problemen met kraakpanden: de Roma-gemeenschap in Gent komt wel vaker in een slecht daglicht te staan. Heeft de stad, met een grote gemeenschap uit Oost-Europa, een probleem? “In tegenstelling tot de berichten die soms opduiken over ontspoord gedrag, gaat het eigenlijk beter dan ooit tevoren met de groepen die van Oost-Europa naar Gent zijn gekomen”, zegt Pascal Debruyne, al twaalf jaar contactpersoon voor enkele Roma-families en vroeger onderzoeker naar migratie aan de UGent.

De Arteveldestad kent traditioneel een grote groep Roma-vluchtelingen uit Slowakije en Bulgarije. In de jaren 90 was het vooral een hoogopgeleide middenklasse die haar weg naar Gent vond. Vanaf 2004 kwam er echter een heel andere migratie op gang, met veel armere mensen. Velen belandden op straat, wat voor problemen zorgde. “Kinderen die op straat opgroeien, geraken mentaal zwaar beschadigd. Geloof me, vroeger was het probleem groter en de feiten ernstiger”, zegt Debruyne.

Volgens hem is de situatie een pak verbeterd sinds de stad in 2014 structureler is gaan samenwerken op vlak van wonen, werken en onderwijs. Sinds 2007 werd al geëxperimenteerd met brugfiguren om het vertrouwen van de families in te winnen – families die samenklitten in hele systemen als zich problemen voordoen. En net die systemen doorgronden bleek de sleutel om mensen naar hulpverlening te kunnen begeleiden.

“Door mensen dan tijdelijke huisvesting aan te bieden, kunnen de kinderen naar school en kan je ouders begeleiden naar werk. Dat blijft nog altijd de enige garantie voor integratie”, zegt Debruyne. En die aanpak werkt voor een veel grotere groep dan degene die het nieuws halen met overlast, zo erkent ook het Agentschap jongerenwelzijn. “Voor die kleine minderheid van jongeren dringt zich gedwongen hulpverlening op”, klinkt het bij iedereen. Al blijft het ook zaak om het vertrouwen van de families in te winnen.

“Eigenlijk komt het erop neer dat het stadsbestuur zijn beleid gewoon moet voortzetten. En dat ik daarvan overtuigd ben, wil veel zeggen”, lacht Debruyne. “Normaal ben ik niet echt mild voor de stad.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234