Dinsdag 19/11/2019

Besparingen defensie

"Roepen we straks 'pang' in plaats van te schieten?"

Beeld Xavier Truant

Op vraag van defensieminister Steven Vandeput (N-VA) stelde de legertop een besparingsnota op met als doel 225 miljoen euro te bezuinigen. Het ontwerp - dat sinds midden december klaar is - raakte nog niet tot bij de minister, maar lekte nu al uit. De besparingen zijn op zijn minst hallucinant.

Van minder vlieguren en een halvering van het aantal geplande aanwervingen, tot het liquideren van het reclamebudget en de middelen om nog herstellingen uit te voeren aan de legervoertuigen, het sanitair en zelfs de kopieermachines.

Nieuwe speurhonden - die ook de kazernes bewaken - zal defensie voortaan niet meer aanschaffen en soldaten die in opleiding gaan, mogen dat doen met pen en papier: een uitgeprinte cursus is namelijk veel te duur. Defect sanitair of verwarming? Pech, dat wordt niet meer hersteld. Warmtekanonnen moeten de ergste vrieskou weren en het 'stookseizoen' wordt ingekort.

Is er een trap, dan wordt de lift buiten werking gesteld. Zelfs voor wie tot op de zesde verdieping moet. Om ook in onderhoud te besparen worden alle militairen opgeroepen voortaan zelf hun vuilnisemmer te legen, vensters worden er niet meer gewassen. Munitie voor oefeningen wordt met een derde verminderd. "Gaan we zoals dertig jaar geleden tijdens de oefening in Duitsland weer 'pang' roepen in plaats van te schieten", vraagt ACOD-vakbondsman Luc Maes zich af.

Top blijft buiten schot

"Stel het leger voor als een woning van veertig jaar oud die nog her en der wat in stand werd gehouden", zegt Maes. "Wel, nu is er beslist om alles te laten verkrotten." Collega Yves Huwart van het ACMP: "De chef defensie zei onlangs dat elke soldaat de besparingen zal voelen en hij heeft woord gehouden. Maar terwijl hij zelf buiten schot blijft, komt de veiligheid van de soldaten wel in het gedrang."

Vooral het feit dat de defensietop de besparingen net iets minder hard voelt dan het gros van de soldaten, schiet bij de vakbond in het verkeerde keelgat. De sportvliegtuigjes - die vooral gebruikt worden door hoge officieren, onder wie stafchef Gerard Van Caelenberge - mogen nog even vaak de lucht in. "Je zou toch mogen verwachten dat de chef Defensie het goede voorbeeld geeft", klinkt het bij ACMP.

Minister Vandeput wil inhoudelijk niet reageren tot hij de nota heeft gelezen, maar heeft nog altijd het laatste woord. Toch wachten de bonden niet en zullen ze nu al terugkoppelen in de kazernes. "Staken mogen wij echter niet. Onze laatste gamellenbetoging was onder minister Flahaut, maar toen waren we nog veel keer beter af dan nu", aldus nog Luc Maes.

Defensiespecialist professor Alexander Mattelaer (VUB) vreest dat het Belgisch leger op lange termijn nog weinig zal voorstellen. Na een grote pensioneringsgolf zal ons leger dan mogelijk over minder dan 20.000 soldaten beschikken. "In een heel penibele situatie bovendien", zegt Mattelaer. "De keuzes van het verleden worden met deze besparingen verder uitgehold. Terwijl onze buurlanden sterk blijven moderniseren, hinken wij steeds verder achterop. Europese samenwerking is het modewoord, maar ze zullen schrikken als België ten tonele verschijnt."

Stuikt in elkaar

Bevond België zich in de jaren tachtig in de Europese middenmoot, dan bengelen we volgens de expert nu aan de staart van het peloton. "En dan teren we nu nog op de investeringen van tientallen jaren geleden. Wat als onze C-130's van de jaren zeventig, onze F-16's en de schepen van de jaren tachtig en negentig echt tot op de draad versleten zijn? Dan zitten we met een gigantisch probleem. Komen er geen bijkomende middelen, dan stuikt ons leger na 2020 helemaal in elkaar."

Defensie staat al jaren op de eerste rij als er moet bespaard worden. De voorbije jaren leverde het Belgisch leger enkele honderden miljoenen euro's in, met alle gevolgen van dien. Dit jaar moet er 225 miljoen euro ingeleverd worden. Intern wordt dan ook al langer geklaagd over de slechte staat van het materiaal.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234