Zaterdag 24/09/2022

Rimpelloos

Het elixir van de eeuwige jeugd

door het leven

In laboratoria van cosmeticabedrijven zoeken vorsers de ultieme formule om rimpels uit de wereld te helpen. Maar het ene antirimpelproduct is het andere niet. Over één ding zijn specialisten het eens: de fontein van het eeuwige leven ligt in de natuur.

door Cathérine Ongenae

Kunt u op uw communiezieltje zweren dat de tand des tijds u niets doet? Wie beweert vrede te hebben met de toenemende lijntjes in het gezicht, is een witte raaf. Toch volgens de verkoopcijfers van cosmeticamerken. Het aandeel van antirimpelcrèmes in de totale verkoop van verzorgingsproducten van Guerlain bedraagt bijvoorbeeld 50%. Bij familiemerk Nivea is dat 39%, bij Dior 64%. Nog een voorbeeld: van het serum Advanced Night Repair van Estée Lauder worden er wereldwijd dagelijks 4.437 flacons verkocht. De verkoopcijfers liegen er niet om. Erg veel vrouwen, en sinds een paar jaar ook mannen, zoeken hun heil in een crème om hun jeugdige uitstraling te behouden. Vanuit de industrie worden kosten noch moeite gespaard om de rimpelende consument tegemoet te komen.

Voordat de moraalridder in u met getrokken zwaard gaat inhakken op de moraal van deze tijd, toch nog even dit. In het oude China zochten de keizers al verwoed naar het elixir van de eeuwige jeugd, een drankje dat het eeuwige leven zou bezorgen. Uiteraard is zo'n elixir nooit gevonden. Wel staat vast dat de zoektocht nog steeds niet afgelopen is. In het boek Inventing Beauty vertelt auteur Teresa Riordan over de geschiedenis van trucjes om mooi te zijn, te worden of te blijven. Die blijken zo oud als de straat zelf. In het hoofdstuk over huidverzorging rapporteert ze over kranten uit de vroege jaren 1800, die berichtten over een recept voor een huidverstrakkende crème. Met ingrediënten als gekookt eiwit en aluin in rozenwater hoopte zelfs de Britse koningin Elizabeth I in een ver verleden haar voorhoofd gaaf te houden. Andere oude recepten bevatten kokkerelachtige elementen als kalfspoten, rijst, wit brood, melk, boter, eierschalen, spek, kokosmelk en appelazijn. Ook kamfer en maanzaad werden rimpelverstrakkende eigenschappen toegedicht. Een illustratie in het boek toont een advertentie uit de 19de eeuw voor elektrische rimpelrollers waarmee dames met kleine toestellen de gezichtsspieren konden masseren. En cold cream is blijkbaar zo goed als het oudste gezichtszalfje ter wereld, wegens naar verluidt gebaseerd op een idee van Hippocrates. Om maar te zeggen, er is niets nieuws onder de zon.

Sinds de cosmetische chirurgie in de lift zit, hebben de luxecrèmeproducenten niet stil gezeten. Hun doel: crèmes produceren die écht werken, en zo de esthetische chirurgie, of het nu facelifts of collageeninjecties zijn, uit de wind zetten. Dat resulteerde in een recente inhaalbeweging met producten die op het eerste gezicht in elk geval íéts doen. Hoe lang ze het doen, hangt van de kwaliteit van de crème af. Resultaten na het eerste gebruik kunnen in duurzaamheid variëren van vijf minuten tot acht uur. Met eierschalen en broodkruim komt u natuurlijk niet ver als u een rimpel zover wilt krijgen zich te gedragen alsof hij net een verlammende shot botox heeft ontvangen. Wie wil concurreren tegen collageenspuiten en andere fillers, of botox, moet beslagen ten ijs komen. Dat is ook de reden dat de cosmeticabedrijven steeds meer investeren in onderzoek. Dior baseerde zich voor de ontwikkeling van het product HydrAction (± 55 euro) zelfs op de ontdekking van Nobelprijslaureaat Peter Agre, die in 1992 de aquaporines ontdekte, eiwitten die verantwoordelijk zijn voor verschillende processen in het menselijk lichaam, waaronder de traan- en zweetproductie en de blaas. Maar ze onderhouden ook het vochtgehalte van de huid, en dus integreerde Dior de aquaporines in de bewuste crème.

Leest u weleens de ingrediëntenlijst van een crème? Enkel en alleen al om die foutloos te kunnen lezen, heeft men een doctoraat in de chemie nodig. Door de hightechaanpak wordt de consument om de oren geslagen met geleerde woorden als salicylzuurderivaat, glycolzuur, polyfenolen, myofibroblasten en biopeptiden. Allemaal heel indrukwekkend, maar wat doen die elementen? "Het enige wat je moet weten, is dat de ingrediënten in volgorde van concentratie van hoog naar laag staan opgesomd", zegt dermatoloog Dr. Brandt. "Als de actieve ingrediënten niet bovenaan staan, zal u, ondanks de moeilijke woorden, weinig aan de crème hebben. Let op ingrediënten als retinol, wat de collageenaanmaak stimuleert. Of groene thee, druivenpitten of vitamine C, die goede antioxidanten zijn."

Dr. Brandt is een van de beroemdste dermatologen ter wereld, niet alleen omdat hij Madonna als patiënt heeft, maar ook omdat hij geboekstaafd staat als de grootste botox- en collageenspuiter die er bestaat, en niet alleen op zichzelf. Hij heeft ook een eigen verzorgingslijn, dr. Brandt Skincare, waarmee hij aan de basis ligt van de nieuwe trend binnen de huidverzorging: dermatologen met een eigen merk. De prijzen zijn niet min: een potje Crease Release kost 150 euro. Hoewel het woord in sommige gevallen misleidend kan zijn, wordt hier gesproken over cosmedicines.

Dr. Brandt: "Omdat dermatologen vooral werken met producten op voorschrift, heb ik een eigen verzorgingslijn ontwikkeld die je vrij kunt kopen. Ze combineert natuurlijke ingrediënten zoals groene thee en druivenpitten, met elementen uit de traditionele westerse dermatologische medicinale, en dus hoogtechnologische producten. Ik was de eerste die een brug sloeg tussen de twee werelden. Intussen heeft zelfs Johnson & Johnson een dermobotanische verzorgingslijn. Zij hebben me gekopieerd."

Hoewel hij 56 jaar is, oogt hij aanzienlijk jonger. Dr. Brandt: "Ik probeer alles uit op mezelf. Ik draag zorg voor mijn lichaam, doe elke dag aan yoga en eet zo natuurlijk mogelijk. Ik leef dus zoals ik zeg dat anderen zouden moeten leven, willen ze niet snel oud worden."

Enerzijds een natuurlijk bewuste levenswijze, anderzijds cosmetische ingrepen. Hoe hij die tegenstrijdigheden verklaart? Dr. Brandt: "Om er goed uit te zien en gezond te blijven, moet je de twee combineren. Ik vergelijk het met naar de tandarts gaan. Als je een tand laat vullen, stop je toch ook niet poetsen en flossen? Hetzelfde geldt voor de huid. Je moet je huid elke dag verzorgen, haar beschermen tegen UV-stralen. Wat niet betekent dat je niet naar een dermatoloog kunt gaan om de reeds geleden schade te laten restaureren. Veel van mijn patiënten hebben al een beschadigde huid als ze voor de eerste keer komen. Het zijn zonnekloppers, rokers, drinkers... Sommige lijnen zijn zo diep dat geen enkele crème daar nog iets aan kan veranderen. Die krijg je alleen maar weg door ingrijpendere technieken. Daarnaast kunnen ze thuis hun huid in betere conditie brengen, met de producten."

"Je kunt niet vroeg genoeg beginnen met het verzorgen van je huid", voegt hij er nog aan toe. "Ik vind dat jongeren al op school moeten leren dat een beschermende zonnecrème noodzakelijk is. De zon is de gevaarlijkste vijand van de huid. Maar mensen zijn nu eenmaal lui, en hebben liever dat de dermatoloog al het werk doet. Terwijl wie voor zichzelf zorgt, een beter mens is omdat hij zich goed voelt."

Hightechcrèmes mogen dan al hoogwaardige ingrediënten bevatten, ook om ze aan de man of vrouw te brengen, worden hoogstandjes uitgevoerd. Marketing is een niet te onderschatten factor die doorslaggevend kan zijn om de klant te overtuigen om jouw crème en niet die van de concurrentie te kopen. Dior blafte voor de lancering van Capture Totale (± 127 euro) met Sharon Stone als model, gefotografeerd door topfotograaf Jean-Baptiste Mondino, en een reclamefilmpje van Wong Kar Waï, exclusief voor de Aziatische markt nog wel. Het spreekt voor zich zelf dat al deze beroemdheden hun prijskaartje hebben, dat allicht doorgerekend werd in de kostprijs van de crème.

Ook Sonia Voskoboinikoff, directeur marketing-development van Guerlain, weet hoe ze een crème moet verkopen. Met een geïntegreerd verhaal dat volgens de regels van het spel is opgebouwd. De nieuwe luxecrème van het merk, Orchidée Impériale (± 313 euro), is genoemd naar het belangrijkste ingrediënt, de orchidee, die bekend staat om haar vermogen te bloeien op plaatsen waar niets anders bloeit. Hoe zo'n crème tot stand komt?

Sonia Voskoboinikoff: "Eerst lichten we de markt door, op zoek naar nieuwe trends en consumentenverwachtingen. Op basis daarvan ontwikkelen we samen met het lab nieuwe concepten. We testen onze ideeën op voorhand bij de consument, en dan gaan we aan de slag."

Tegen de trends in cosmetische chirurgie, zoals microdermabrasie, botox en collageen, wil het huis niet ingaan. Sonia Voskoboinikoff: "Die markt is verzadigd. Onze kennis is gebaseerd op onze geschiedenis in parfums, en we willen dan ook veeleer luxecrèmes maken dan wondercrèmes."

Toch staat in de persmap van Orchidée Impériale dat de crème zo goed zou zijn als botox. Sonia Voskoboinikoff: "Dat is een getuigenis van een testpersoon, niet iets wat wij beloven. Met Orchidée Impériale hebben we geprobeerd een crème te ontwikkelen die de veroudering van de huid integraal aanpakt. Een product dat alles doet, zowel hydrateren als rimpels bestrijden. Het is een eenvoudig product dat alle andere uitschakelt. In de orchidee vonden we alles wat we nodig hadden: het is een bloem die lang leeft, die sterk is, en toch mooi en fragiel. We hebben de eigenschappen van de bloem in een crème gevat, zij is het sleutelingrediënt. Ook de bijhorende gelaatsmassage is erop gebaseerd. Net zoals de bloemblaadjes van de orchidee is het gezicht verdeeld in sterkere delen en fragielere delen. Deze delen hebben dus een verschillende manier van aanbrengen nodig, met wangen moet je minder voorzichtig zijn dan met de huid onder de ogen."

Of de crème goedkoper zou zijn zonder de mooie doos en pot? Sonia Voskoboinikoff: "Die prijs is vooral bepaald door het onderzoek van zeven jaar dat eraan vooraf is gegaan, en aan de hoogwaardigheid van de ingrediënten."

Dr. Brandt doet het met groene thee en druivenpitjes, Guerlain met een exotische orchidee. Ingrediënten die van oorsprong door de natuur worden geleverd, zijn erg populair bij alle merken. In de lijn Re-Nutriv van Estée Lauder (± 500 euro) zitten bijvoorbeeld onder meer extracten van de zeewaterplant padina. Future Solution van Shiseido (174 euro) bevat extract van het Yang Taoblad, of sterfruit, dat ook vaak wordt gebruikt in de Chinese geneeskunde. Power Youth van Givenchy (57 euro) doet het met ginseng, La Prairie met kaviaar (± 280 euro), Secret de Vie van Lancôme (220 euro) met wierextracten en gist, Life Pearl van Helena Rubinstein (270 euro) met parels.

De lijst is eindeloos. Maar let op: het aantal merken dat er ook daadwerkelijk een natuurgetrouwe filosofie op na houdt, is dat niet.

"In vele gevallen gaat het om een marketinggerichte toevoeging", zegt Philippe d'Ornano, directeur van Sisley. Sisley is een Frans familiebedrijf dat schoonheidsproducten maakt op basis van natuurlijke ingrediënten. Het werd dertig jaar geleden opgericht door zijn vader, graaf Hubert d'Ornano. Philippe d'Ornano: "Mijn vader had eerst een ander cosmeticabedrijf. De meest veelbelovende resultaten, zo ondervond hij, werden bekomen door het gebruik van natuurlijke extracten van planten en essentiële oliën. Hij dacht hierbij niet eens aan de ecologische aspecten, of aan het belang van de natuur. Hij wilde alleen het allerbeste, en dat vond hij in de natuur."

"Maar bij planten is het zoals bij wijn, er zijn grote kwaliteitsverschillen. Hij wilde alleen nog werken met de allerhoogste kwaliteit. Zijn partners waren het oneens, dus verkocht hij het bedrijf en richtte in 1976 Sisley op. Dat de producten in een hogere prijsklasse zouden vallen, zou geen probleem zijn als de kwaliteit top was, wist hij. Met een van zijn vroegere chemici, een driftige Fransman die met pensioen was, maar zich rot verveelde, installeerde hij zijn eerste laboratorium, waar hij met een team op zoek ging naar de beste actieve ingrediënten voor natuurlijke verzorgingscrèmes."

Bij Sisley had men van in het begin een alternatieve strategie voor ogen. Het product stond op de eerste plaats, marketing was iets waaraan je pas dacht als het klaar was voor verkoop. Dat klinkt logisch, maar dat is het niet. Veel grote huizen hebben een marketing- en ontwikkelingsdienst, waar onderzoek gebeurt naar wat de consument wil. Zo niet bij Sisley.

Philippe d'Ornano: "Mijn ouders geven de chemici in ons lab gerichte opdrachten, zoals 'zoek een zonnefilter die acht uur lang actief blijft'. Tijdens het onderzoek en de ontwikkeling van het product mogen de onderzoekers niet aan de kostprijs denken. Zo zijn we bij All Day, All Year (246 euro) uitgekomen, een product dat we vorig jaar lanceerden. Het is ontwikkeld op basis van de wetenschap dat vroegtijdige veroudering van de huid grotendeels wordt veroorzaakt door externe factoren, zoals milieuvervuiling, airconditioning en zon.

Door puur op bescherming te werken, kun je al veel schade beperken. All Day, All Year bevat een filter die de hele dag door beschermt tegen zonneschijn, en een cocktail van actieve ingrediënten die de huid beschermt tegen vrije radicalen veroorzaakt door vervuiling. Deze filters zijn erg duur. We hebben de lancering een jaar uitgesteld tot we alle goedkopere mogelijkheden hadden onderzocht. Toen bleek dat die er niet waren, hebben we het product toch op de markt gebracht. Zo werkt Sisley. Er komt op geen enkel moment een marketingidee aan te pas."

Dat de Sisleyproducten duur zijn, staat het succes van het merk niet in de weg. Philippe d'Ornano: "Sisleÿa, onze specifieke antiverouderingscrème (± 254 euro), is duur, maar er zijn al meer dan twee miljoen potjes van verkocht. Toen we het product voorstelden in New York, merkte een journaliste op dat we niet de duurste crème waren. Ons antwoord daarop is: we proberen niet de duurste te maken, maar de beste. Het is niet omdat men plots heeft ontdekt dat oudere mensen meer geld hebben om aan dure crèmes uit te geven, dat wij daarom een dure crème gaan maken. Wij zijn niet geïnteresseerd in trends, enkel in efficiëntie." n

Dr. Brandt,

dermatoloog van Madonna:

'Ik probeer alles uit op mezelf'

'Bij planten is het zoals wijn:

er is groot kwaliteitsverschil'

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234