Dinsdag 15/10/2019

Egypte

Rijdende treinwrakken drijven Egyptenaren tot wanhoop

Een politieagent bij de gecrashte trein in het Ramses-treinstation in Caïro, waarbij eind februari zeker 22 mensen omkwamen. Beeld AP

Terwijl Egypte een futuristische nieuwe hoofdstad in de woestijn plant, kraakt de bestaande infrastructuur in al haar voegen, met vele doden tot gevolg.

Vrouwen met dozen op hun hoofd haasten zich door de hal van het centrale Ramses-station in Caïro. Buiten op het perron dragen mannen op versleten slippers grote zakken op hun schouders naar een ratelende en piepende trein, die zo vertrekt naar een dorp in de Nijl-delta. Drie jongens voeren nog even hun duiven, die benauwd opgestapeld in hun kooitjes zitten.

Het perron ernaast is deels afgeschermd met doeken, en daar valt de drukte van het station even weg. Naast een hoge, zwartgeblakerde muur kijkt een groep reizigers stil toe hoe werkers puin ruimen. Drie weken geleden vond hier een treinramp plaats, waarbij ten minste 22 mensen overleden en meer dan 40 gewond raakten.

Zeldzame openlijke woede

De beelden van beveiligingscamera’s gingen het internet rond en schokten Egypte. Er is op te zien hoe reizigers, net als deze dag, met uitpuilende koffers over het perron lopen, als plots een trein met hoge snelheid aan komt rijden en explodeert. Mensen staan in brand en rennen in paniek rond. De held die dag is Waleed al-Murdi, die in een kiosk op het station werkt en met emmers water tien mensen redt.  

Het ongeluk zorgde de afgelopen weken voor een zeldzaam moment van openlijke woede jegens de overheid. Er is veel onvrede onder Egyptenaren, omdat het leven door bezuinigen op subsidies en de economische crisis te duur is geworden. Het leger, dat in Egypte aan de macht is, vindt steun bij Egyptenaren omdat het belooft het land veiliger te maken. Maar door nalatigheid van de overheid zijn burgers in zoiets dagelijks als de trein niet eens veilig. 

Weinig mensen durven te protesteren in het huidige repressieve klimaat. Maar na het treinincident werden de hashtags “Sisi vertrek” en “Terug naar Tahrir”, het plein waar de revolutie in 2011 begon, populair op sociale media. Ahmed Mohie, een gewone apotheker, demonstreerde zelfs in zijn eentje op het Tahrir-plein, waarna hij al snel door veiligheidsdiensten mee werd genomen en verdween. Tientallen mensen zijn sindsdien gearresteerd.

De woede over het infrastructurele drama komt niet uit de lucht vallen. De Egyptische spoorwegen en treinen zijn verouderd en bijna niet geautomatiseerd. Menselijke fouten zijn daarom vaak de oorzaak van de honderden ongelukken die jaarlijks plaatsvinden. De treinramp eind februari zou zijn veroorzaakt door de machinist die niet in de locomotief was en dus niet stopte op het station. Veel landen hebben automatische remsystemen in treinen om dit soort ongelukken te voorkomen, maar niet Egypte.

Volgens technicus Girgis vraagt zijn team al jaren om nieuwe onderdelen voor de trein. Hij werkt al 36 jaar in een onderhoudswerkplaats voor treinen, en in die tijd is er niets veranderd in het materiaal voor de spoorwegen. “Als er iets stuk is in een trein, dan zeggen ze: neem het uit een van de andere treinen en stop het maar in deze”, zegt Girgis, die niet met zijn volledige naam in de krant wil, uit angst voor repercussies. “De locomotief van het ongeluk was zo oud, het was een wonder dat die nog steeds reed.” De treinramp had een grote impact op de technici op zijn werk. “We huilden, we huilden allemaal”, vertelt hij.  

Blijkens een twee jaar oud filmpje dat na het ongeluk circuleerde, had modernisering tot dusver geen prioriteit. Op de beelden vertelt de minister voor Transport aan president Sisi dat er minimaal 10 miljard Egyptische pond (5 miljoen euro) nodig is om broodnodige aanpassingen te doen aan de spoorwegen. Sisi reageert dat die 10 miljard beter op de bank gezet kan worden voor rente. Ondertussen bouwt de overheid wel een nieuwe hoofdstad in de woestijn.

Girgis hoopt dat dit ongeluk de autoriteiten wakker zal schudden. “Ze hebben beloofd dat snel nieuwe onderdelen komen en dat we de oude weg kunnen gooien”, zegt hij. Ook vindt hij het een goed teken dat de minister voor Transport na het ongeluk is afgetreden. Die is vervangen door een generaal uit de kring rondom president Al-Sisi, Kamel el-Wazir.

De volledige naam van Girgis is bij de redactie bekend.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234