Maandag 06/04/2020

Terrorisme

Regeringstop geeft 'geen commentaar' op mislukt speurwerk naar terrorist El Bakraoui

De gebroeders Ibrahim en Khalid El Bakraoui. Die laatste werd op de hielen gezeten door Belgische speurders, maar kon ontkomen. Hij zou zichzelf later opblazen in metrostation Maalbeek.Beeld belga

Regeringsleden zijn erg zuinig met commentaar over nieuwe onthullingen die aantonen hoe politie en gerecht in 2015 zelfmoordterrorist Khalid El Bakraoui lieten ontkomen. Wel is achter de schermen de roep voor een betere informatie-uitwisseling tussen gerecht en veiligheidsdiensten groter dan ooit.

De Morgen onthulde hoe politiespeurders en gerecht in de zomer van 2015 te weten kwamen hoe Khalid El Bakraoui – de latere zelfmoordterrorist van het metrostation Maalbeek – en enkele van zijn medestanders 31 kalasjnikovladers kochten. Zeker 28 van die laders werden gebruikt bij de aanslagen in Parijs van 13 november 2015.

Het was ook Khalid El Bakraoui die in Charleroi en Brussel safehouses regelde voor IS-terroristen uit Syrië. Bij een huiszoeking werden in zijn woning een computer vol IS-propaganda en een jammer gevonden, een toestel dat gebruikt wordt om afluisterpogingen te detecteren.

Voor het gerecht was El Bakraoui geen onbekende: in 2011 was hij voor een overval en een reeks gewapende carjackings tot vijf jaar cel veroordeeld. Hij was in 2013 voorwaardelijk vrijgekomen.

Minstens even opvallend is dat politie en gerecht te laat een verband legden tussen Khalid El Bakraoui en zijn broer Ibrahim, die werd aangehouden aan de Turks-Syrische grens maar daarna ongestoord naar Europa kon reizen om zich op 22 maart op de luchthaven van Zaventem op te blazen.

Hoewel het onderzoek naar Khalid El Bakraoui de aanslagen in Parijs en Brussel had kunnen verijdelen, kwam het dossier amper ter sprake in de onderzoekscommissie Aanslagen in de Kamer.

Maar ook nu nog blijven gerecht en politiek stil over dit dossier. Onder anderen binnenlandminister Jan Jambon (N-VA) en justitieminister Koen Geens (CD&V) zijn erg karig met informatie over het onderzoek naar Khalid El Bakraoui. In een reactie of hij op de hoogte was van het mislukte speurwerk naar Khalid, antwoordt Koen Geens eigenlijk met een ‘geen commentaar’. “Dit is een lopend onderzoek (...) De parlementaire onderzoekscommissie heeft aanbevelingen gedaan die uitgevoerd zullen worden door de regering of het parlement. Bepaalde zaken zijn reeds in uitvoering.”

Ook minister Jambon zegt dat hij moeilijk op deze zaak kan reageren omdat hij zich gezien de scheiding der machten niet kan inlaten met gerechtelijke onderzoeken en het werk van een parlementaire onderzoekscommissie.

Wel is bij regeringsbronnen te horen dat de details over het speuronderzoek tegen Khalid El Bakraoui niet bekend waren bij de ministers Jambon en Geens. Uit enkele achtergrondgesprekken blijkt dat binnen de regering verwondering heerst over het feit dat “bij de eindverantwoordelijken van het gerechtelijk onderzoek de frank niet is gevallen" en dat er geen verband is gelegd tussen de aankoop van kalasjnikovladers, IS-propaganda en mogelijke terreuraanslagen. “Typisch voor die onderzoeken was dat het gerecht er als een moederkloek op ging zitten. Maar dan moet de moederkloek er ook voor zorgen dat er verbanden gelegd worden tussen banditisme, wapenaankopen en terreur.”

Tegelijk wordt ook gevraagd om niet te hard te oordelen over gerecht en speurders. “Achteraf kritiek leveren is al te makkelijk. Als je het einde van de film kent, is het makkelijk om te oordelen.”

Wel valt te verwachten dat met name minister Jambon de onthullingen over Khalid El Bakraoui als een argument zal beschouwen om sneller werk te maken van een kruispuntbank Veiligheid die een betere informatie-uitwisseling tussen gerecht, politie en inlichtingendiensten mogelijk moet maken. “In ieder geval is er sinds de aanslagen een veel grotere bewustwording en gevoeligheid voor criminele dossiers die mogelijk gelieerd zijn met terrorisme”, luidt het binnen regeringskringen. “We belanden in een nieuw tijdperk waarbij veiligheidsdiensten meer en sneller informatie kunnen uitwisselen. Ook al zal dit nog pittige discussies over privacybescherming opleveren, de klok is niet meer terug te draaien.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234