Donderdag 06/05/2021

'Regering-Schröder zwalkt van incident naar incident'

Slechts iets meer dan drie maanden heeft Gerhard Schröder geregeerd, maar hij wordt nu al afgebeeld als zijn versmade voorganger. Op de fotomontage op de omslag van het weekblad Stern steekt het te kleine hoofd van de nieuwe bondskanselier wat verloren uit het reusachtige pak van Kohl. 'Alles bij het oude.'

berlijn.

de volkskrant

'Was dat het al, meneer Schröder?' werpt het weekblad hem voor de voeten. Het is deze week honderd dagen geleden dat Schröders rood-groene coalitie de macht overnam. Dat is altijd een wat willekeurig moment om een nieuwe regering te beoordelen, maar de ongenadige Duitse pers laat zich deze kans niet ontnemen. Dus regent het koppen als 'Honderd zwakke dagen' of 'De probeer-regering'.

Het feit dat de opiniepeilingen vooralsnog gunstig uitvallen voor Schröder vormt geen beletsel voor commentatoren over de hele linie, van de linkse Tageszeitung uit Berlijn tot de zakenkrant Handelsblatt, om een vernietigend oordeel te vellen. Ze hebben het over 'dwaas dilettantisme' en een 'beangstigend gebrek aan professionaliteit'.

Kern van de kritiek is dat de regering van incident naar incident leeft. De grondige vernieuwing van Duitsland die Schröder de kiezers had beloofd is uitgebleven, vinden de commentatoren. De 'wittebroodsweken' van zijn regering stonden daarentegen in het teken van ruzies, haastig teruggedraaide besluiten en verwarring.

Het duidelijkste voorbeeld is het gekrakeel rond de Atomausstieg, het besluit de kernenergie af te schaffen. De Groene minister van Milieuzaken Trittin vergaloppeerde zich. Nog voor de door kanselier Schröder beloofde 'consensusbesprekingen' met de energiebedrijven, stelde hij een radicaal wetsontwerp op.

Het resultaat was ruzie met Frankrijk en Engeland, die langlopende contracten voor het opwerken van het Duitse kernafval hebben. Maar ook de Duitse energiebazen sloegen alarm. Ze wisten Schröder al op de eerste dag van de besprekingen zover te krijgen het wetsontwerp in te trekken. Bild am Sontag schrijft spottend dat de rood-groene regering werkt volgens een driefasemethode: de aankondiging van een besluit, vervolgens de controle van de aankondiging op haar realiseerbaarheid en ten slotte het terugnemen van de aankondiging.

De regering heeft in de eerste maanden grote haast gemaakt met de start van de belangrijkste hervormingen. Maar zij dreigt door de slechte voorbereiding uit de bocht te vliegen, waarschuwen de critici. "De regering had geen gebrek aan doelen, maar wel aan precieze ideeën, hoe die bereikt moeten worden", concludeert Die Zeit.

Schröder heeft een begin gemaakt met zijn paradepaardje, de rondetafelbesprekingen tussen werkgevers, werknemers en regering onder de naam 'Bündnis für Arbeit'. Maar bij de salarisonderhandelingen is het ruzie als vanouds. De grootste vakbond IG Metall grijpt sinds vorige week naar het beproefde middel van de waarschuwingsstaking.

Aan de daling van de werkloosheid wil Schröder zelf zijn mate van succes afmeten. Sinds zijn aantreden is het aantal werklozen gestegen met 231.932. De belastinghervorming zou de belangrijkste motor van nieuwe banen moeten worden, maar de plannen zijn van het begin op grote moeilijkheden gestuit.

Ter verdediging van Schröder kan worden aangevoerd dat zijn regering na zestien jaar Kohl weinig speelruimte heeft. De schuldenlast drukt op de begroting en de wereldwijde economische conjunctuur zit tegen.

Die Zeit mag zich vertwijfeld afvragen waar de Grote Lijn blijft. Schröder heeft altijd gezegd dat hij "niet alles anders, maar veel beter" zou doen. Hij is in de eerste plaats een pragmaticus. Sommige commentatoren zien in de snelle doorvoering van het dubbele staatsburgerschap voor buitenlanders in Duitsland bovendien een echte breuk met het verleden.

Een belangrijker nuancering van alle slechte kritieken komt van de kiezers zelf. Volgens een peiling die Der Spiegel deze week publiceerde zou nu 42 procent van de kiezers op Schröders SPD stemmen; 1,1 procent meer dan bij de verkiezingen van eind september. De regering kijkt dan ook met groot vertrouwen naar de eerste electorale test: de deelstaatverkiezing van zondag in Hessen. Volgens de peilingen wint de regerende rood-groene coalitie daar met gemak.

Minister van Financiën Oskar Lafontaine blikte deze week tevreden terug op de eerste honderd dagen, die volgens hem juist een positieve balans opleveren: "Geen regering heeft in zo'n korte tijd zoveel verkiezingsbeloften waargemaakt." Hij denkt ook dat de Duitsers rood-groen welgezind zijn door de kleine sociale gebaren: doorbetaling van het loon bij ziekte, kleinere eigen bijdrage voor medicijnen en een verhoging van de kinderbijslag. "De mensen zien dat wij iets doen", aldus Lafontaine.

Van de ondervraagden in Der Spiegel was bovendien 75 procent tevreden met het werk van de nieuwe bondskanselier. Alle critici zijn het erover eens dat Schröder nog net zo mediageniek is als voor de verkiezingen. Met een onveranderlijk goed humeur presenteert hij de moeizame werking van zijn regering als de gewoonste zaak van de wereld. Sterker nog, de conflicten die pas eindigen met het machtswoord van de kanselier passen volgens sommigen juist bij zijn stijl.

Hij laat zijn ministers behoorlijk vrij en poseert vervolgens als de grote bemiddelaar, die boven de partijen staat en conflicten oplost. "En dat alles voor de lopende camera's. Zo vindt hij regeren leuk, zo ziet hij zichzelf. Hij gebruikt de chaos in zijn voordeel", schrijft Der Spiegel.

Phillippe Remarque

In Duitsland is beroering ontstaan over deze advertentie die de bondsregering in een aantal kranten plaatste. De oppositie zegt dat de regering belastinggeld misbruikt om de publieke opinie te beïnvloeden, met de hulp van bekende Duitsers zoals Boris Becker.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234