Vrijdag 18/06/2021

Realisme vs. romantiek

Aguilty pleasure, dat lijkt de perfecte omschrijving van romantische komedies. Ze mogen dan al ietwat gênant zijn, wegens een onrealistische plot en niet echt feministisch van aard, vaak zijn ze gewoon leuk. Meer zelfs, volgens filmcriticus en auteur Sam Wasson zijn romantische komedies leerzaam en nuttig. “Het was pas nadat ik Annie Hall had gezien, dat ik besefte wat het betekende om verliefd te zijn”, stelt hij in een column van NY Times. “Die film werd mijn toetssteen. Ooit waren romantische komedies met hun gevatte scripts, de beste en enige manier om over seks te praten.” Denk aan films als My Girl Friday, maar ook When Harry Met Sally of Moonstruck. “Tot voor een paar jaar was gevatheid commercieel interessant. Het was grappig, slim en bracht geld op. Zelfs een ietwat onnozele film als Pillow Talk knipoogde naar het publiek. Dat is vandaag niet meer zo. Als ik nu verliefd zou worden op basis van wat ik in romantische komedies zie, dan zat ik diep in de problemen. Want de situatie is triest. Het idee van romantiek is verdwenen, en echt grappig zijn ze ook niet meer. De vraag is, komt er een renaissance?”

Ook dames

Is Wasson een zwartkijker, en is het echt zo slecht gesteld met romcoms?

Een van de opvallendste romcom-trends is de mannelijke point of view, met films als The 40 Year Old Virgin, Wedding Crashers en The Hangover. En in een poging om nog meer jongens naar de bioscoop te lokken, wedden filmproducenten de laatste tijd vaak op twee paarden. In navolging van Romancing the Stone en Mr and Mrs Smith maken ze een hybride van romcom en actiefilm. Denk aan Killers, met Katherine Heigl en Ashton Kutcher als pasgetrouwd stel op de loop voor huurmoordenaars. Of Knight and Day, met Cameron Diaz, Tom Cruise, een Ducati en heel veel wapens.

Door een stevig vrouwelijk personage in zo’n nieuwe romaction-film te gooien, vangen Hollywoodmarketeers twee demografische vliegen in een klap: de hotste groep filmfans - tienerjongens - én hun vriendinnetjes/zussen/moeders. Die eersten regeren al een paar jaar de box office, maar filmmakers beginnen dankzij verrassende megasuccessen als Sex & The City en Mamma Mia langzaam maar zeker in te zien dat de helft van de wereldbevolking vrouwelijk is, geld heeft en graag naar de film gaat.

Realism rules?

Voor Hollywood zijn meisjes en vrouwen de nieuwe tienerjongens. De minst fantasierijke filmmakers zoeken hun toevlucht in traditionele trouw- en bruidsmeisjesjurkenkomedies, met als belangrijkste boodschap dat je als vrouw maar één ding nodig hebt om gelukkig te zijn - een Goede Man - en dat je dan ook alles moet doen om die te strikken. Gelukkig kijkt men ook in Hollywood verder dan de neus lang is. En wel naar de realiteit.

In Something’s Gotta Give had Diane Keaton de keuze tussen Jack Nicholson en Keanu Reeves, in Dan in Real Life wordt weduwnaar en vader van drie dochters Steve Carell verliefd op het liefje van zijn broer, in It’s Complicated konden exen Meryl Streep en Alec Baldwin niet van elkaar blijven, in Juno en Knockep Up drijven ongewenste zwangerschappen koppels uit of net bij elkaar en in Date Night loopt het afspraakje dat Tina Fey en Steve Carell hebben gemaakt om hun huwelijk nieuw leven in te blazen, behoorlijk uit de hand.

Nu de realiteit van onze liefdeslevens ingewikkelder wordt, lijken films gedwee te volgen. In No Strings Attached, nu in de bioscoop, zijn Natalie Portman en Ashton Kushter fuckbuddies die buiten de slaapkamer niet goed weten wat gedaan met hun gevoelens. Herkenbaar genoeg, maar lokken deze ‘realistische’ films ook meer volk naar de zalen?

Escapistische spiegel

Daar twijfelt de Britse chicklitauteur Jojo Moyes aan. Toen een Schotse universiteit onlangs onderzocht wat het effect van romcoms op de romantische verwachtingen van het publiek was (ze worden onrealistischer, tiens), schreef ze voor The Telegraph een scherp pleidooi voor onrealistische films. “Escapisme, dat is waarom we van romcoms houden. Ik schrijf romantische verhalen, en kreeg van een lezer een mail om te melden dat ze halverwege mijn boek gestopt was. Ze had in haar vrije tijd geen zin om te lezen over rommelige relaties, want die had ze zelf.” Daarom moeten romcom-makers volgens Moyes opletten met te veel realiteitszin.

“We gaan naar de bioscoop om een antwoord te vinden op die nooit beantwoorde vragen: hoe vinden we liefde en wat als we het gevonden hebben? Een geweldige love story vindt een goede balans tussen personages in wie we onszelf herkennen en een episch verhaal waarin we helemaal kunnen opgaan om zo ons ietwat banale eigen bestaan even te vergeten. We willen dat de protagonisten een beetje afzien, zolang het op het einde maar goed komt. En neen, we willen niet zien dat ze nog lang en gelukkig leven, want dat is eerlijk gezegd saai.”

Volgens Moyes zijn zelfs de meest clichématige romcoms sowieso realistischer dan drama als het op ons liefdesleven aankomt. “Net daarom was Bridget Jones Diary zo succesvol. Dat had niet zozeer met het happy end, maar meer met de herkenbaarheid van Bridgets ietwat tragikomische leven vol grote onderbroeken, chardonnay en mislukte soep te maken. Een ideale romcom houdt ons een spiegel voor, en voert ons tegelijk mee naar ergens anders.”

Conclusie? Ja, we hebben graag een snuif realisme, als we maar niet moeten inboeten op de sweep-me-off-my-feet-romantiek.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234