Dinsdag 19/01/2021

Albumrecensie

Rauw, onbeholpen, bipolair: Over 'ye' van Kanye West zal worden gesproken

Beeld Getty Images for The Meadows

De ranzige broederschap met Donald Trump. De achterlijke uitlatingen over de Afro-Amerikaanse slavernij. De hysterische Tweets. Ze leidden allemaal naar Kanye Wests fonkelnieuwe album. Wedden dat u er niet over uitgepraat raakt?

Het is een hiphopplaat geworden. Geen in elektronische noise ondergedompelde punkplaat. Geen symfonisch popalbum vol opgepompte gastbijdragen, geen r&b-plaat vol Autotune-zang. Kanye West verlegt geen bakens op ye - genoemd naar één van zijn vele bijnamen. Het is de eerste plaat in zijn oeuvre die stilistisch ter plekke blijft trappelen. Op ye wordt niet geteased naar de toekomst van de popmuziek, zoals al zijn andere platen deden. De achtste Kanye-plaat kiest voor de synthese: het is een samenraapsel van alles waar de Amerikaanse rapgod in het verleden mee bricoleerde.

Inderdaad, ye heeft nummers in huis die niet hadden misstaan op Kanye's eerste drie platen. Door te kiezen voor rechttoe-rechtaan, met efficiënt geplaatste samples opgesmukte hiphop suggereert Kanye dat hij terug wil naar de bron, naar wat hem in de eerste plaats dreef, naar de kern van het Kanye-zijn. “I miss the old Kanye”, gekscheerde hij op zijn vorige plaat The Life of Pablo. Nou, het lijkt erop dat de oude Kanye in de productiestoel zat voor ye. Wie de extraverte experimenten van zijn recentste platen too much vond, zal opgelucht zijn. 

Haastwerk

Hoe klinkt deze erg korte, zeven songs tellende plaat? Minimalistisch en to the point. De beats zijn sober en vertolken de essentie van de groove, zonder tierelantijntjes. De soulsamples die refereren aan Kanye’s in Afro-Amerikaanse pop gedrenkte producties van weleer zitten efficiënt in de mix: niets teveel of te weinig, altijd heel functioneel, met een maximale melancholische impact. 

Ook de gastzangers mogen een toefje weemoed toevoegen en doen dat uitmuntend. John Legend (hier haast onherkenbaar), Francis And The Lights, Jeremih, Kid Cudi, soulgigant Charlie Wilson, Partynextdoor: ze counteren Kanyes labiele macho-gepoch met catchy, suikerzoete zang. Opnieuw een bewijs dat West altijd het allerbeste uit zijn medewerkers haalt.

'ye' van Kanye West.Beeld rv

Last minute

Ondanks die goeie zangbijdragen is ye allesbehalve kwistig met radiohits. Vooral ‘No Mistakes’ hengelt naar een plekje in de hitparades, als énige eigenlijk. Alsof Kanye opzettelijk de catchy hooks tot een minimum heeft beperkt. Een hoop nummers doen - al dan niet opzettelijk - als haastwerk aan. Hun gestripte, botte stijltje lijkt heel demo-achtig. Best charmant, ja, maar het lijkt soms geforceerd. 

Het vermoeden dat er aan ye nog zéér last minute werd gesleuteld, blijkt ook uit de teksten. Zo vermeldt Kanye zowaar zijn groteske mediastunts van de voorbije weken, zoals die waarin hij de zwarte slavernij in Amerika “een keuze” noemde op TMZ. “I said “slavery a choice,” they said - how Ye?” rapt hij in ‘Wouldn’t leave'. “Now I’m on fifty blogs gettin’ fifty calls / My wife callin’, screamin’, say, “We ‘bout to lose it all”. Meteen is de song een eerbetoon aan Kim Kardashian, ongetwijfeld de geduldigste echtgenote in de Amerikaanse hiphop.

Bipolaire superheld

Zowel zorgwekkend als intrigerend zijn Kanye’s vele verwijzingen naar zijn mentale problemen die hij voor het eerst als een bipolaire stoornis identificeert. Op de hoes van ye - blijkbaar een haastig genomen foto van de Rocky Mountains op weg naar de felgemediatiseerde luistersessie van de plaat - staat een tekst gekrast die Kanye’s dwaling samenvat: I hate being bi-polar it’s awesome. In ‘Yikes’ tiert hij als een dolleman: “That’s my third person / that’s my bipolar shit, nigga what? / That’s my superpower, nigga ain’t no disability / I’m a superhero!” Misschien breekt hij er een lans voor al wie zijn bipolariteit als een stigma ziet. Of misschien schept hij een wel erg eenzijdig, gevaarlijk ongenuanceerd beeld van de stoornis.

In de hallucinante opener ‘I Thought About Killing You’ gaat het van “Today I seriously thought about killing you / I contemplated, premeditated murder / And I think about killing myself, and I love myself way more than you, so…”. Dat is verdomd griezelig. En gestoord. En belt iemand alsjeblieft nu meteen 911? Bezorgde critici noemen ye een noodkreet van een naar de waanzin afglijdende, wereldvreemde superster. De ultieme smeekbede om aandacht. Het verleent ye hoedanook een overrompelende authenticiteit.

Vrouwonvriendelijk

Ook over Yeezy’s vrouwonvriendelijke rhymes op ye wordt online driftig gediscussieerd. Hij hoopt hardop dat zijn dochtertje later van perversie wordt gespaard ("I pray that you don't get it all at once / Curves under your dress, I know it's pervs all on the net”). Elders rapt hij doodleuk: “I love your titties cause they prove I can focus on two things at once”. Grappig? Geenszins. Wraakroepend? Reken maar. Probeert hij zijn misogyne geintjes te counteren door Nicki Minaj als enige gast lof toe te zwaaien? Dit album sluit immers af met een voicemailbericht waarop Minaj een rhyme dropt die Yeezy even ervoor in ‘Violent Crimes’ gebruikte. 

Ye biedt genoeg stof tot discussie. Er zullen theses over worden geschreven. Want hoewel ye stilistisch gezien Kanye’s minst vooruitstrevende plaat is, verlegt ze op één vlak grenzen: nog nooit heeft een rapper zijn geestesgesteldheid zo akelig rauw en onbeholpen ontleed. Was dát misschien het masterplan? Lag die U.S.P. al lang op voorhand vast, Kanye? Of zijn we nu te cynisch? Eén ding staat vast: we zullen er allemaal nog lang over palaveren. Missie geslaagd.

ye is nu uit bij Def Jam.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234