Woensdag 19/01/2022

'Rasmussen is erin geslaagd het land te sluiten'

Politoloog Johannes Andersen van de universiteit van Aalborg

De Deense parlementsverkiezingen zijn uitgedraaid op een plebisciet voor de liberale premier Rasmussen. De campagne zelf was er een met vier thema's geworden: immigratie, immigratie, immigratie en ook een beetje de Deense welvaartsstaat. "De bevolking heeft de indruk dat Rasmussen op alle vlakken woord gehouden heeft sinds de vorige verkiezingen", zegt Johannes Andersen, politoloog van de universiteit van Aalborg.

"Er is weinig gebeurd tijdens de campagne. Zeg maar gerust dat ze saai was. Venstre (de liberalen van premier Rasmussen) hadden steeds een grote voorsprong in de peilingen, en die wilden ze niet verliezen door de gevoeliger thema's aan te kaarten. De sociaal-democratische oppositie wilde dan weer niet nog meer kiezers verliezen met delicate standpunten. Resultaat: er was geen politiek debat."

Wat is de reden dat Rasmussen haast met de vingers in de neus de verkiezingen wint?

Andersen: "Immigratie is duidelijk de belangrijkste. Rasmussen is erin geslaagd het land te sluiten voor vreemdelingen. En dat wordt hier hogelijk geapprecieerd. Het aantal asielzoekers is gedaald van twaalfduizend tot amper drieduizend. Ook de welvaartsstaat heeft hij weten te behouden. Dat was altijd het terrein van de sociaal-democraten, maar Rasmussen wist de bevolking te overtuigen dat de welvaartsstaat ook bij de liberalen in veilige handen is.

"Eigenlijk komt het hierop neer: de bevolking heeft de indruk dat Rasmussen op alle vlakken woord gehouden heeft sinds de vorige verkiezingen. En zelfs de meest liberalen binnen zijn partij wist hij aan boord te houden met een belastingverlaging."

De grote ideologie moet je dus niet zoeken bij Rasmussen. Het lijkt alsof hij zijn succes te danken heeft aan zijn kopieerdrift.

"Dat is zeker zo. Voor zijn immigratiebeleid haalde hij goeddeels de mosterd bij de Deense Volkspartij van Pia Kjaersgaard, voor zijn sociaal beleid ging hij bij de socialisten te leen en het economische individualisme kopieerde hij van Thatcher. Je zou kunnen zeggen dat Rasmussen Blair is nagelopen. Maar deed Blair het van op links, dan gebeurde het hier van op rechts. U hebt gelijk: niet voor niets was Rasmussen de Britse kandidaat om Europees commissievoorzitter Prodi op te volgen."

Het lijkt een merkwaardige vaststelling: terwijl elders verzuring mensen in de armen van extreem- of populistisch rechts drijft, is dat niet zo in Denemarken. Uit een recente peiling kwamen jullie naar voren als het gelukkigste volkje in Europa.

"Maar geluk is hier een nationale cultuur. Met politiek op zich heeft dat weinig te maken. Maar de strenge immigratieregels spelen toch hun rol. Wij Denen zijn altijd overtuigd geweest dat we gelukkig mogen zijn dat we in dit kleine, rijke landje leven. Door buitenlanders zoveel mogelijk buiten de grenzen te houden, wordt die rijkdom ook gered. En dat maakt vele Denen gelukkig."

Hoe staat u zelf tegenover het immigratiebeleid?

"Ik sta er erg kritisch tegenover. Jaren geleden merkten we op dat de concentratie van inwijkelingen plots onrustbarend werd. In de steden vormden zich getto's en de migranten hadden geen werk of ze kregen geen begeleiding om de taal te leren. Maar de partijen wilden met hun handen niet aan het thema van immigratie. Dat gebeurde pas enkele jaren geleden. Maar inmiddels is het gevoelige materie geworden en praten veel mensen enkele nog in racistische termen over migratie en migranten. Dat is het drama van het Deense migratiedebat. En van de meeste landen in Europa, ja."

Fabian Lefevere

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234