Vrijdag 14/05/2021

Zaak Chovanec

Rapport Comité P over zaak-Chovanec: ondanks voldoende aanleiding werd politietop niet geïnformeerd

null Beeld rv
Beeld rv

Verschillende personeelsleden van de luchtvaartpolitie hebben de videobeelden van de arrestatie van Jozef Chovanec ruim voor ze in de pers uitlekten gezien, maar niemand vond het nodig die hogerop te melden. Dat staat in het rapport van het Comité P over de zaak-Chovanec, dat is overgemaakt aan de Kamer.

Volgens het Comité was er daarnaast een hele resem ‘triggers’ (prikkels) die de politiehiërarchie had moeten alarmeren over de gebeurtenissen in de bewuste politiecel in Charleroi in februari 2018, maar geraakte de informatie niet tot bij de juiste personen.

De Slovaakse zakenman Jozef Chovanec overleed eind februari 2018 in een ziekenhuis nadat hij enkele dagen eerder hardhandig was aangepakt in een politiecel op de luchthaven van Charleroi. Afgelopen zomer lekten in de pers videobeelden van die arrestatie uit. Daarop is te zien hoe de 38-jarige Chovanec in bedwang wordt gehouden door de agenten en hoe zijn gezicht bedekt wordt met een deken vooraleer hij een kalmeringsmiddel krijgt toegediend, maar ook hoe de politieagenten lachen en één van hen zelfs een Hitlergroet maakt.

De beelden veroorzaakten heel wat verontwaardiging. Er loopt een gerechtelijk onderzoek en een intern politieonderzoek naar de zaak. Ook het Comité P, het orgaan dat toezicht houdt op de politiediensten, startte een onderzoek. Dat rapport ligt intussen op het bureau van de Kamerleden.

Politietop was niet op de hoogte

Het Comité P focust daarin vooral op de doorstroom van informatie binnen de politie, en concludeert dat de absolute politietop inderdaad nooit op de hoogte was van wat zich precies heeft afgespeeld in de politiecel in Charleroi. Die kende afgelopen zomer pas de volledige toedracht, nadat de beelden in de pers waren verspreid. Nochtans waren er voldoende aanleidingen die ertoe hadden moeten leiden dat de informatie naar boven toe werd verspreid, stelt het Comité P.

De elementen die de officier van de administratieve politie die die bewuste nacht van dienst was in handen had, waren van die aard om een hoger niveau op de hoogte te stellen, vindt het Comité. Ook het feit dat de weduwe en de broer van Chovanec een klacht hadden ingediend had een belletje moeten doen rinkelen, net als de herhaaldelijke vragen van de Slovaakse ambassadeur in ons land aan toenmalig minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon (N-VA) en de vraag van de persdienst van het commissariaat-generaal van de federale politie om meer informatie.

Jozef Chovanec. Beeld rv
Jozef Chovanec.Beeld rv

Agenten niet zwart maken

Daarnaast zijn er nog de videobeelden op zich. Die werden enkele dagen na het overlijden van Chovanec gekopieerd op een USB-stick en doorgespeeld aan Justitie, waarna ze op 8 maart aan het diensthoofd van de luchtvaartpolitie in Gosselies werden bezorgd. Maar tijdens een debriefing over de zaak op 21 maart in aanwezigheid van de meeste betrokken agenten en onder meer de directeur van de luchtvaartpolitie, de operationeel verantwoordelijke en de welzijnsverantwoordelijke zijn de beelden niet getoond.

De reden die daarvoor werd opgegeven is dat men de betrokken agenten niet wilde zwart maken, stipt het Comité P aan. “Maar waarom werd hun verhaal dan niet geverifieerd aan de hand van de beelden?”, klinkt het in het rapport. Bovendien zijn de beelden in die periode wel degelijk door verschillende werknemers van de luchtvaartpolitie in Gosselies gezien, zegt het Comité. Eén inspecteur toonde zelfs enkele minuten van de video aan medewerkers van de politieacademie.

Toenmalig minister Jan Jambon, intussen Vlaams minister-president. Beeld Photo News
Toenmalig minister Jan Jambon, intussen Vlaams minister-president.Beeld Photo News

Rol Jambon

Ook de rol van toenmalig minister Jambon, intussen Vlaams minister-president, komt aan bod in het rapport. Daarover zegt het Comité P dat de communicatie veeleer gebeurde met de directie van de luchtvaartpolitie, en er niet teruggekoppeld werd naar de directeur-generaal van de administratieve politie of met de commissaris-generaal. Die manier van communiceren zou een gevolg geweest zijn van de aanslagen in de periode rond 2016.

Het rapport komt maandag aan bod in de Begeleidingscommissie van het Comité P in de Kamer. Het Comité is geen disciplinair orgaan en wijst dus nergens in het rapport een verantwoordelijke aan. Het interne politieonderzoek naar de gebeurtenissen in Charleroi loopt nog. Minister van Binnenlandse Zaken Annelies Verlinden (CD&V) wacht die resultaten af om te bekijken of er bijkomende maatregelen nodig zijn, zei ze woensdag nog in de Kamer.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234