Maandag 28/11/2022

Radio speelde sleutelrol in folkrevival

Folk floreert als nooit tevoren. Wie daar vooralsnog niet van overtuigd is, moet zich de komende dagen maar eens naar het uiterste puntje van de Westhoek begeven. In het grensdorp Dranouter gaat vanavond de vijfentwintigste editie van het Folkfestival van start. De vorige editie lokte zo maar eventjes 63.000 toeschouwers. Volgens Radio 1-producer Dree Peremans heeft de radio een heel belangrijke rol gespeeld in de revival van de folk. Dit jaar is Radio 1 trouwens meer dan ooit aanwezig in Dranouter. Als organisator van ERU Folk neemt Radio 1 er de hele clubtent in beslag.

Voor het begin van die revival moeten we volgens Dree Peremans al terug naar de jaren zeventig, toen Rum grote successen oogstte en een heuse doorbraak van de folkmuziek forceerde. Ook toen al volgde de radio van dichtbij wat er op folkgebied gebeurde. En op Radio 1 liep reeds een folkprogramma. Het huidig programma, De Groote Boodschap, heeft immers veel voorgangers gekend, zoals Folk op dinsdag of Folk op vrijdag, naargelang de dag dat het programma werd uitgezonden. Bovendien organiseerde de radio ook zelf een aantal festivals en folkprojecten. Zo werden in Ronse De dagen van het accordeon georganiseerd, met uitsluitend accordeonmuziek uit traditionele en folkhoek. Dree Peremans haalde toen o.a. de Argentijn Astor Piazzola naar Ronse. Daarnaast zette Peremans ook een aantal eigen producties op touw, zoals de IJslandsuite, Het zwarte goud, Vive le Geuze... De meeste zijn toen ook op plaat verschenen. En deze week heeft Peremans de bevestiging gekregen dat ze allemaal heruitgebracht worden op cd.

Werden jullie door het succes van o.a. het Folkfestival van Dranouter ook niet gedwongen om meer aandacht te besteden aan dit genre?

Dree Peremans: "Het is volgens mij eerder andersom gegaan. Er bestonden allerlei folkfestivals. Zo was Sfinks in de eerste jaren een puur folkfestival. Het is pas in latere periode geëvolueerd tot wat het nu is. En ook daaraan hebben wij nogal wat aandacht besteed. Bovendien zitten we al meer dan twintig jaar in de werkgroep folk van de Europese Radio Unie. Daardoor hebben wij uiteraard een heleboel internationale contacten en krijg je allerlei materiaal toegestuurd dat je via platenfirma's nooit krijgt. Door Radio 1 is er dan ook veel muziek bekendgemaakt waarvan men hier tevoren nog nooit gehoord had. Zo is de hele rage van de jiddische muziek door ons ontketend. De belangstelling zou er misschien anders ook wel gekomen zijn, maar dan wel veel trager."

Kwam de Vlaamse folk uit een heel diep dal?

"Als je het vergelijkt met Engeland, zeg ik onomwonden ja. Maar in vergelijking met Nederland dan weer helemaal niet. In Nederland heb je een hele tijd lang nabootsing gehad van de Vlaamse folk. Daar vond je de klonen van 't Kliekske en Rum, die het hele repertoire met het Vlaamse accent en alles erop en eraan gewoon nazongen. Engeland is dan weer een heel ander verhaal omdat de traditie daar veel sterker is en de revival veel vroeger is begonnen, met mensen als John Maccoll, de vader van Kirsty Maccoll. Toch was Vlaanderen op Europees gebied een van de snelste opvolgers van de folkrevival. Je hebt dat ook gekend in Scandinavië, zij het op een heel andere manier. Daar is nog heel veel traditionele muziek blijven bestaan, terwijl de nieuwe folk daarnaast is gegroeid."

Die revival is onmiskenbaar, maar kunnen we eigenlijk nog wel spreken over een genre? Kijk maar naar de wel heel brede programmatie van het Folkfestival van Dranouter.

"Het genre is inderdaad enorm uitgedijd en uitgebreid. Als je echter kijkt naar wat er nu aan jonge groepen succes heeft, met Laïs als grote voorbeeld maar ook met groepen als Ambrozijn en Fluxus, dan kan je alleen maar vaststellen dat het stuk voor stuk mensen zijn die zich zeer bewust op die folk baseren om daar interessante dingen mee te doen. Het is juist dat er op het festival van Dranouter veel breder wordt geprogrammeerd dan tien jaar geleden. Soms staan er wel namen op de affiche waarvan men zich terecht kan afvragen of ze eigenlijk wel folk brengen. Maar dat is een beetje de tol van de roem van zo'n festival, dat allerlei aanbiedingen krijgt en die soms ook moeilijk kan weigeren. Maar we mogen niet uit het oog verliezen dat daarnaast ook heel wat onbekende maar boeiende groepen geprogrammeerd staan, die uitgerekend dank zij die grote namen toch een groot publiek kunnen bereiken."

U kunt zich dus perfect verzoenen met de komst van Nick Cave naar Dranouter?

"Ik heb daar helemaal geen probleem mee. Het recente werk van Nick Cave ligt trouwens mijlenver van de pop en de rock. Dat komt zelfs in de buurt van Jacques Brel."

Dit jaar organiseert Radio 1 in Dranouter Euro Folk, zeg maar een festival binnen het festival, waar achttien Europese openbare omroepen een groep heen sturen. Het zijn echter niet deze formaties die de massa naar het aardige grensdorp zullen lokken?

"Dat is ook zo. In de traditie van het ERU-festival gaat het meestal om zeer onbekende groepen waar men in het buitenland nog nooit van gehoord heeft, maar die via dat radiogezelschap de kans krijgen om op een breder podium terecht te komen. Bovendien krijgen zij niet alleen een podium op het festival zelf. Als maandag al die groepen met hun producer terug naar hun respectieve woonplaats trekken, dan hebben die ook alle concertopnamen mee van alle andere groepen. We hebben in Dranouter een 'machien' staan, dat zestien keer zestien kopies maakt van al die concerten. De kans dat die, al dan niet integraal, in de deelnemende landen ook worden uitgezonden, is zeer groot. Op die manier bereiken deze folkgroepen een zeer groot publiek. Misschien heb je zo wel een potentieel van 100 miljoen luisteraars."

En heeft twintig jaar ERU Folk al veel verrassingen opgeleverd?

"Laïs was ongetwijfeld zo'n verrassing. Nog voor die voor de eerste keer in Dranouter speelden, heb ik die meegenomen naar een festival in Oostenrijk, toen de meisjes nog maar zestien, zeventien en achttien jaar waren. Als folkproducers zijn wij natuurlijk een verwend publiek. Het moet dus al heel goed zijn willen we langer dan vijf nummers blijven luisteren. Tijdens dat concert is iedereen blijven zitten en hebben de vertolkers na afloop een staande ovatie gekregen. Niemand kende Laïs, maar kwaliteit blijkt dan toch boven te drijven. Ik herinner mij dat de BBC toen uitermate geïnteresseerd was en een aantal dingen van hen uitgezonden heeft. Het is voor de deelnemende groepen ook een goeie stimulans om hun repertoires wat op te poetsen en het extra goed te willen doen. Dit jaar zou de Macedonische inzending wel eens voor de verrassing kunnen zorgen."

Zelf stuur je een gelegenheidsformatie naar Dranouter, Bouquet Garni, een combinatie van Laïs, Fluxus (de zonen De Cauter) en Ambrozijn. Is dat wel de taak van de radio?

"Ik vind van wel. Af en toe hebben wij daar een budget voor. En zo kunnen we die mensen in heel goeie omstandigheden laten werken. Van deze productie is meteen ook een cd gemaakt. Ik zou niet weten welke privé-organisator of platenfirma dat ooit zou doen zonder enige garantie dat het iets wordt. En dat we die groepen, die elkaar wel enigszins kennen, de kans geven om op een andere manier samen te werken, is volgens mij een zeer goeie stimulans." (LB)

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234