Woensdag 21/10/2020

Politiek

Racismetest verdeelt Vlaamse regering

Hilde Crevits, Bart Somers, Philippe Muyters.Beeld Debby Termonia, Belga, Belga

"Ga naar de stal, want ik wil niet op uw bruine kop kijken terwijl ik eet." Dat is wat de Genkse poetsvrouw Amal Harraq soms te horen kreeg, zo vertelt ze vandaag in De Morgen. Moet de Vlaamse regering zelf controles uitvoeren op dat soort discriminatie? Die vraag zorgt voor onenigheid, nu een test van het Minderhedenforum zware discriminatie blootlegt op de dienstenchequemarkt. Open Vld is absoluut voor, maar CD&V en N-VA staan op de rem.

Vanaf 1 april 2015 zijn de dienstencheques een exclusief Vlaamse bevoegdheid. De Vlaamse overheid kan dan zelf kiezen hoe ze discriminatie in de dienstenchequebedrijven aanpakt. Jozef De Witte, directeur van het Interfederaal Gelijkekansencentrum, vindt dat de Vlaamse overheid streng moet optreden. Hij pleit voor zogenaamde mystery callings, steekproeven om na te gaan of poetshulpen bij voorbaat worden geweigerd wegens hun afkomst, huidskleur of religie. Aanleiding is een controversiële steekproef van het Minderhedenforum.

"Een Vlaamse poetshulp graag, geen allochtone." Met die eenvoudige vraag belde het forum naar 251 Vlaamse poetsbedrijven. Het gaat om ondernemingen die werken met dienstencheques. De overheid pompt jaarlijks 1,8 miljard in die sector om arbeidskansen te creëren voor kwetsbare doelgroepen, zoals personen met een migratieachtergrond. Dat net die sector massaal blijkt te discrimineren - meer dan 165 bedrijven maakten geen bezwaar - zorgde gisteren voor heel wat verontwaardiging in Vlaanderen. Zeker omdat poetsdiensten van OCMW's, de overheid dus, daar vlot aan meewerken.

Alcohol

Uitlokking is niet nieuw voor de overheid. De Nationale Loterij, een federaal overheidsbedrijf, stuurde eerder al mystery shoppers uit: minderjarige jongens en meisjes die in krantenwinkels loterijproducten proberen te kopen. Dagbladhandelaren die worden betrapt, moeten een boete betalen van 10 procent van de weekomzet. In 2006 stuurde ook het Onderzoeks- en Informatiecentrum van de Verbruikersorganisaties (OIVO) minderjarige proefkonijnen uit met de opdracht alcohol te kopen.

Hoe moet Vlaanderen discriminatie aanpakken? Binnen de Vlaamse meerderheid van CD&V, N-VA en Open Vld heerst daarover voorlopig weinig eensgezindheid. Als het van de liberalen afhangt, treedt de overheid "keihard" op tegen discriminatie. "70 procent van de OCMW's stapt mee in het verhaal van discriminatie. Dat grijpt naar de keel", zegt Vlaams fractieleider Bart Somers (Open Vld). Volgens hem roepen de getuigenissen van poetshulpen associaties op "met het vroegere zuiden van de Verenigde Staten". Het standpunt van Open Vld is duidelijk: de Vlaamse overheid moet zelf praktijktesten organiseren. "Alleen zo is een neutrale en objectieve rapportering gegarandeerd", maakt Somers duidelijk.

De Gentse socioloog Orhan Agirdag (Universiteit Amsterdam) liet gisteren in Het Nieuwsblad al verstaan dat een belangrijke oorzaak van de discriminatie bij de overheid ligt: door het ontbreken van een goed wettelijk kader tegen discriminatie heerst er bij veel mensen een gevoel van straffeloosheid.

Toch pleiten N-VA en CD&V voor een andere aanpak. Volgens hen moeten de antidiscriminatiemaatregelen eerst uit de sector zelf komen, pas dan vanuit de overheid. Vlaams minister van Werk en Economie Philippe Muyters (N-VA) verwijst daarvoor naar de aanpak in de uitzendsector. "Daar gaan mystery callings uit van de sector zelf, en dat begint stilaan toch te renderen", klinkt het op zijn kabinet.

Beeld BELGA

Overleg

Vlaams viceminister-president Hilde Crevits (CD&V) vindt dat de overheid in eerste instantie voor een preventieve aanpak moet kiezen, al moeten discriminerende praktijken ook worden gestraft. "Als een sector mechanismen opzet om problemen te vermijden, is dat een goede zaak. Pas als er onvoldoende actie wordt ondernomen, moeten we in overleg bekijken of het overheidsinstrumentarium kan worden uitgebreid."

Muyters organiseert binnenkort een overleg met de regering, de sector en het Minderhedenforum.

Lees ook in de Plus-Zone van De Morgen: Wat poetsvrouw Amal Harraq allemaal te horen kreeg: "Ga naar de stal, want ik wil niet op uw bruine kop kijken terwijl ik aan het eten ben."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234