Zaterdag 23/01/2021

Raad van State krijgt voortaan meer armslag

Joëlle Milquet.Beeld BELGA

De Raad van State zal foute overheidsbeslissingen niet langer moeten schorsen of vernietigen. Het rechtscollege krijgt binnenkort een waaier aan mogelijke maatregelen. Zo kunnen de magistraten ook tijd geven om tekortkomingen binnen een bepaalde termijn recht te zetten.

De plannen voor een hervorming van de Raad van State zijn klaar. Een interkabinettenwerkgroep, met vertegenwoordigers van de verschillende regeringspartijen, boog zich gisteren voor de laatste keer over het wetsontwerp dat minister van Binnenlandse Zaken Joëlle Milquet (cdH) heeft uitgewerkt. De bedoeling is dat de hervorming, die wordt gesteund door het rechtscollege, voor de zomervakantie door het parlement wordt goedgekeurd.

Uit de tekst die De Morgen kon inkijken, blijkt dat Milquet tegemoet komt aan de kritiek die vooral aan Vlaamse kant opborrelde. Na enkele in het oog springende beslissingen, zoals die over een milieuvergunning voor het megashoppingcomplex Uplace en de bouwvergunning voor het Gewestelijk Expressnet, laaide de kritiek op het administratieve rechtscollege deze week opnieuw hoog op.

Vormfouten
De Raad van State oordeelt over de vraag of overheidsbeslissingen, zoals het al dan niet afleveren van een vergunning of een (niet-)benoeming in de administratie, wettig zijn en of ze zonder vormfouten zijn genomen. Tot dusver kon de instelling de aangevochten beslissingen enkel schorsen of vernietigen. Voortaan zal de Raad een hele waaier aan maatregelen kunnen nemen.

Zo zullen de magistraten de overheid die een vormfout heeft begaan tijd kunnen geven om die tekortkoming binnen een bepaalde termijn te herstellen. De Nederlandse Raad beschikt al over de mogelijkheid zo'n 'bestuurlijke lus' te gebruiken.

Bij geschillen over administratieve geldboetes zal de Raad zich evenmin tot een nietigverklaring moeten beperken. Vandaag moet de overheid na een vernietiging een nieuwe beslissing nemen over de boete die op haar beurt weer kan worden vernietigd. Dat wordt vermeden door het rechtscollege zelf te laten beslissen, ook over het bedrag van de boete.

Teletijdmachine
Omdat de terugwerkende kracht van een vernietigingsbeslissing in bepaalde gevallen buitensporige gevolgen kan hebben, zal de Raad de gevolgen van haar beslissingen voor het verleden kunnen beperken. De instelling werd soms vergeleken met de teletijdmachine van professor Barabas omdat men van de juridische fictie uitging dat een vernietigde beslissing geacht werd nooit te hebben bestaan. Maar in realiteit was de wereld ondertussen natuurlijk wel geëvolueerd.

De instelling zal voortaan ook schadevergoedingen kunnen toekennen, net zoals in Nederland of Frankrijk. Tot nog toe moest wie gelijk kreeg van de Raad van State nadien een nieuwe procedure opstarten voor de gewone burgerlijke rechtbank om zo'n schadevergoeding te krijgen. De partij die gelijk heeft gehaald, krijgt voor-taan ook zelf uitgesproken dwangsommen. Die gaan niet langer naar een fonds voor de modernisering van Justitie.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234