Woensdag 27/01/2021

Reportage

PS blijft verdeeld: militanten gaan niet mee in totale decumul van partijtop

PS-voorzitter Elio Di Rupo spreekt de pers toe na het partijcongres in Henegouwen.Beeld BELGA

“Vandaag hebben we een evolutie ingezet”, zegt een combattieve PS’er op het partijcongres in Henegouwen. Na een onstuimige discussie achter gesloten deuren weigerde een meerderheid van de militanten mee te gaan in het voorstel van de partijtop: er komt nog geen volledige decumul. 

De meren van l'Eau d'Heure in Henegouwen, zondagochtend. Een uur na de speech van PS-voorzitter Elio Di Rupo worden we op de schouder getikt. Een jonge vrijwilliger heeft opgemerkt dat we notities maken. Van de pers, toevallig? Beleefd maar kordaat worden we naar de uitgang geleid. Daar staat een handvol cameralui te wachten achter een rij veiligheidsagenten. De PS duldt geen pottenkijkers.

De interne keuken afschermen van de buitenwereld, dat is het opzet. De voorzorgsmaatregel is tekenend voor de spanning die heerst binnen de PS. Het ontslag van gewezen Brussels burgemeester Yvan Mayeur en voormalig OCMW-voorzitster Pascale Peraïta hebben een stukje wrevel weggenomen, maar de interne druk om de partij op te kuisen na de affaires van Publifin en Samusocial blijft groot.

Voor Di Rupo is dit congres van levensbelang, want hij pleitte de voorbije weken voor een totaal cumulverbod. Als het van hem afhangt, mogen PS-mandatarissen vanaf 2018 niet langer tegelijk parlementair en schepen of burgemeester zijn. Met die doortastende aanpak hoopt hij het vel van zijn partij, maar ook zichzelf te redden. Het was immers onder zijn voorzitterschap dat de uitwassen konden gedijen. 

Gevloek

Maar de PS zou zichzelf niet zijn als de lokale federaties daar niet hun eigen mening over hadden. De afgelopen dagen stemden zij in hun eigen regio over wat zij willen: een decumul van mandaten, zoals de partijtop voorstelt, of enkel een decumul van vergoedingen. In het tweede geval kunnen PS’ers nog steeds parlementair en burgemeester of schepen zijn, maar worden ze voor hun lokale mandaten niet meer betaald. Een decumul light.

Hoezeer de meningen verdeeld zijn, wordt duidelijk wanneer de vertegenwoordigers van de veertien federaties hun stemresultaten op het podium komen voorlezen. In de witte tent, waar een paar honderd partijleden op elkaar staan, klinkt applaus, gevloek en gemor. Hier en daar stijgt boegeroep op. Niet alleen wanneer een federatie tegen de totale decumul blijkt gestemd te hebben, zoals in Luik. Maar ook wanneer ze voor stemden, zoals in Brussel en Charleroi.

De moderator kan niet anders dan ingrijpen: “We zijn toch allemaal
kameraden, nietwaar? Laten we elkaars mening aanhoren en respecteren.”  

Teleurstelling

Uiteindelijk delven de voorstanders van Di Rupo en co. het onderspit. Een nipte meerderheid van de militanten (52 procent) gaat akkoord met een totale decumul van vergoedingen, maar niet van mandaten. Die laatste beperking wordt enkel ingevoerd voor mandatarissen die burgemeester of schepen zijn in een stad van meer dan 50.000 mensen. Daarmee worden de mandatarissen van slechts een handvol steden uitgesloten, waaronder Bergen, Luik en Charleroi. Zij moeten vanaf 2018 kiezen: ofwel gaan ze voor hun carrière in Brussel, ofwel voor hun stad.

Bij de militanten van de verzetsbeweging #Grouponsnousetdemain, die binnen de partij ijvert voor een propere politiek, is de teleurstelling groot. “Eén persoon, één mandaat. Zo moeilijk is dat toch niet?”, zucht Mohammed Ghali. “Veel militanten zijn de voorbije maanden vernederd. Hun boosheid is niet weg. Daarom moeten we zo snel mogelijk naar die totale decumul. De tijd van de halve maatregelen is voorbij."

Ondanks alle teleurstelling blijft #Grouponsnousetdemain wel trouw aan de partij. De beweging wil een motor zijn voor interne vernieuwing. “Vandaag is een onafwendbare evolutie ingezet", zegt Ghali. "Die totale decumul komt er hoe dan ook.” Hij hoopt dat de partij haar oorspronkelijke DNA zo snel mogelijk terugvindt.

Opmerkelijk: de beweging heeft inmiddels al 700 leden. Ongeveer 15 procent van hen, zowat 100 leden, had tot voor kort nog geen lidkaart van de PS. Nu wel. De verzetsbeweging brengt dus nieuwe partijleden aan.

Opnieuw harten veroveren

Over een mogelijk vertrek van voorzitter Elio Di Rupo werd de afgelopen maanden druk gespeculeerd, zeker na de MR-peiling die afgelopen weekend uitlekte in l’Echo. Volgens die peiling wordt de PS gehalveerd tot 16 procent van de stemmen, en wordt ze voorbijgestoken door de extreemlinkse PTB. Een blamage. Maar tijdens de speech van Di Rupo valt daar weinig van te merken. Integendeel.

Als Di Rupo het podium opklimt, gaan de handen op elkaar. Dat ‘ze’ de PS niet zullen kraken, spreekt hij, en dat het socialisme altijd overeind zal blijven. De voorzitter roept op tot eenheid binnen de rangen en stuurt zijn troepen het veld in met een duidelijke missie: de harten veroveren. De PS blijft vechten voor een rechtvaardige wereld. “De fouten van enkele individuen zullen ons niet van het pad leiden”, aldus Di Rupo, die “alleen maar meer energie krijgt” van alle tegenwind.

Niets zo verenigend als een gemeenschappelijke vijand, lijkt de voorzitter te denken. Bij wijze van uitsmijter deelt hij nog een flinke sneer uit naar cdH-voorzitter Benoît Lutgen, die twee weken geleden alle banden met de PS doorknipte. “Lutgen heeft misbruik gemaakt van het klimaat tegen de socialisten. Daarmee pleegt hij niet alleen verraad, maar speelt hij ook in de kaart van de rechtse partijen."

Het plan werkt. De zaal applaudisseert. Even lijkt alles in orde.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234