Woensdag 22/01/2020

Pronkstuk in puin

Ongeluk of sabotage? Wat hét landmark voor Mons 2015 moest worden, is weg. The Passenger, de installatie van Arne Quinze, is afgebroken wegens te onveilig. 'Misschien kan ik nog iets terugdoen voor de inwoners? Een groot, stalen beeld, bijvoorbeeld?' Sofie Mulders

Het verschil tussen de tweede en de eerste fase is wel heel drastisch bij deze voor en na in Mons. The Passenger van Arne Quinze is sinds gisteren namelijk volledig verdwenen. Reden daarvoor is dat de veiligheid niet langer gegarandeerd kon worden en men geen enkel risico wou nemen voor het grote openingsfeest, dat op 24 januari plaatsvindt.

De houten installatie van 85 meter lang en 16 meter hoog moest hét pronkstuk worden van Mons 2015, Culturele Hoofdstad van Europa. In plaats daarvan is het een lijdensweg geworden (zie kader). Met The Passenger ziet Mons 2015 een van zijn landmarks verdwijnen. Of er iets in de plaats komt? "Het is nu niet het moment om daarover na te denken", zegt Johan Vreys, woordvoerder van de stichting. "We staan op twee weken van het openingsfeest. Dat is te weinig tijd om daarover pistes te onderzoeken."

Volgens Quinze zelf is de relatie tussen hem en de stichting nog altijd goed. Bij Mons 2015 klinkt dat zo: "De Stichting Mons 2015, de stad en Arne Quinze voeren nog permanent overleg. Er moeten nog een aantal zaken uitgeklaard worden."

Financiële zaken, bijvoorbeeld. Mons heeft minstens 400.000 euro betaald voor een kunstwerk dat nu niet meer bestaat. Zal de stad een deel daarvan terugvorderen van Quinze? "Ik heb 100 procent mijn verantwoordelijkheid genomen", zegt de kunstenaar, "en alle herstellings- en afbraakwerken zelf betaald. Sommige handelszaken hebben ook schade geleden omdat de straat een aantal keer is afgezet waardoor ze niet bereikbaar waren. Wel, ik ben hen aan het vergoeden. Desnoods koop ik heel hun stock op. Misschien kan ik op termijn ook iets teruggeven aan de inwoners. Een groot stalen beeld aan hen geven, bijvoorbeeld. Ik denk maar luidop na."

Bovendien, gaat Quinze verder, was het niet zijn bedoeling om winst te maken met The Passenger. "Ik was al blij dat alle kosten gedekt waren." Hoe ongeloofwaardig dat ook klinkt, voor Quinze is het wel de waarheid. "Ik gebruik de winst van mijn kleinere werken om te investeren in mijn grote werken. Die zijn mijn visitekaartje. Zo doet Christo bijvoorbeeld het ook. En vergeet niet dat ik in Azië drie tot vier keer meer kan vragen voor mijn werken."

Aangereden

Het is de eerste keer dat dit gebeurt, zegt Quinze nog. "Ik bouw al vijftien jaar installaties overal ter wereld, en er is nog nooit een werk van mij ingestort."

Enkele dagen na de schade die The Passenger op kerstavond opliep, berichtte de RTBF nochtans iets anders. Een ex-medewerker van Quinze had de Franstalige omroep documenten en foto's bezorgd waaruit bleek dat ook bij de Red Beacon in Sjanghai een stuk naar beneden was gekomen. "Klopt niet", zegt Quinze. "Omdat de houten balken waren aangevreten door termieten, hebben wij een stuk van de constructie bewust naar beneden gehaald, om daarna de balken te vervangen."

Die anonieme bron heeft volgens Mons 2015 niet meegespeeld in de beslissing om The Passenger af te breken. "Wij hebben rapporten en studiemateriaal van Arne Quinze gekregen waarmee hij heeft aangetoond wat er gebeurd was. We zijn de open houding van de kunstenaar altijd blijven appreciëren." Quinze bestempelt de anonieme bron als een jaloerse ex-medewerker en heeft ondertussen klacht tegen hem ingediend.

Wat er precies is misgelopen met The Passenger blijft onduidelijk. Uitgebreide studies moeten daarover duidelijkheid geven. "Wij werken samen met ingenieursbureaus als Greisch en SECO. Die laatsten hebben alles gecontroleerd, en we hebben geen constructiefouten gemaakt."

Ondertussen doken er verklaringen op van buurtbewoners die een terreinwagen tegen de constructie zouden hebben zien rijden. "De politie onderzoekt de zaak", zegt Quinze. "Wij hebben klacht ingediend tegen onbekenden."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234