Zaterdag 28/01/2023

Progrès Films houdt ermee op

film

Brussel

Eigen berichtgeving

Jan Temmerman

Op de wilde en onvoorspelbare golven van de Belgische filmdistributie varen grote oceaanstomers rond, die moeiteloos tegen een stootje kunnen - dat zijn de Amerikaanse majors, zoals Fox, Columbia, Buena Vista, UIP en Warner - maar ook kleinere vaartuigen, die zich niet zo makkelijk drijvende kunnen houden. "Onze boot heeft niet één lek, maar maakt water aan alle kanten", zegt Grace Winter, zaakvoerster van Progrès Films.

Na 53 jaar activiteit ziet Progrès Films, de oudste Belgische distributeur van zogenaamde arthouse-films zich genoodzaakt eind dit jaar de deuren te sluiten. Het bedrijf is niet failliet, zo wordt benadrukt, maar het zou er onvermijdelijk van komen. "Ondanks de mening van onheilsprofeten, die al in 1990 beklemtoonden dat het onmogelijk zou worden om uitsluitend 'kwaliteitsfilms' te verdelen, hebben wij tien jaar sombere voorspellingen overleefd. Maar ook al konden we een tijd verstoppertje blijven spelen met de economische rationaliteit, die heeft ons uiteindelijk toch ingehaald", aldus Grace Winter.

De laatste film die momenteel door Progrès gedistribueerd wordt, is Japon van Mexicaanse regisseur Carlos Reygadas. Andere titels dit jaar waren onder meer Trolösa/Faithless van Liv Ullmann, Eloge de l'Amour van Jean-Luc Godard, Lundi Matin van Otar Iosseliani, Bridget van Amos Kollek, Etre et Avoir van Nicolas Philibert en ook de debuutfilm Les Enfants de l'Amour van de Vlaamse regisseur Geoffrey Enthoven.

De 'economische rationaliteit' waarnaar Grace Winter verwijst, situeert zich op verschillende vlakken. De laatste jaren kiezen de sales agents (verkopers die als tussenpersonen fungeren tussen filmproducenten en distributeurs) steeds meer voor zogenaamde package deals in plaats van elke film afzonderlijk te verkopen. Zij sluiten dus exclusiviteitscontracten met één Belgische of liever nog Benelux-partner, die voldoende financiële draagkracht heeft om een totaalpakket films aan te kopen (al zitten daar dan titels tussen die hen niet interesseren). En bij de verkopers die nog niet met dergelijke exclusiviteitscontracten werken, zag Progrès zich de afgelopen jaren steeds vaker geconfronteerd met "de ongebreidelde concurrentie van grotere maatschappijen, die zich tot doel stellen het volledige gamma van films op de markt te brengen". Volgens Grace Winter heeft dat er verder ook toe geleid "dat de prijzen van de arthouse-films ver boven hun eigenlijke marktwaarde gestegen zijn, omdat die maatschappijen er soms een prestigezaak van maken dergelijke films in hun catalogus te hebben".

Een andere factor zou het afkalven van de publieke belangstelling voor de 'moeilijke' film zijn. "Over het algemeen is de nieuwsgierigheid naar wat nog niet 'erkend' is, afgenomen en herleeft die alleen bij speciale evenementen of festivals, zoals Filmvondsten of Ecran Total", meent Winter. Ze wijst in dat verband ook naar de media, meer bepaald naar "het heersende redactionele beleid dat er al te vaak op gericht is uitsluitend de smaak van het grote publiek te reflecteren en slechts een beperkte ruimte toe te kennen aan films die buiten de klassieke paden treden."

Om de lage publieksopkomst bij bepaalde films te compenseren, heeft de verkoop aan de televisie steeds een belangrijke rol gespeeld, maar ook daar geldt inmiddels "dezelfde regel dat de smaak van een zo ruim mogelijk publiek steeds meer de doorslag geeft".

Ook de steun van het Europese Mediaprogramma bleek niet in staat om Progrès Films op termijn drijvende te houden. "Het Mediaprogramma is bedoeld als steun aan de Europese filmindustrie, om die slagvaardiger te maken in de concurrentie met de machtige Amerikaanse cinema. De criteria hebben tot gevolg dat vooral de filmverdelers met de commercieelste films er financieel voordeel uit puren.

Oudste distributeur 'kwaliteitsfilms' kan na 53 jaar niet meer overleven

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234