Zaterdag 04/12/2021

Rechtszaak

Proces tegen terreurcel Verviers vandaag van start: geen aanslag, wel 16 verdachten

Bij een inval in Verviers in januari 2015 werden twee verdachten gedood, een derde raakte gewond. Beeld belga
Bij een inval in Verviers in januari 2015 werden twee verdachten gedood, een derde raakte gewond.Beeld belga

Het voordeel aan een verijdelde aanslag is dat hij niet heeft plaatsgevonden. Het nadeel is dat het achteraf lastig is om de bewijslast tegen de ver­dach­ten te onderbouwen. Verviers was fase 1 in een stappenplan dat zou uitmonden in Parijs, Zaventem en Brussel. Maar wie deed precies wat?

"Terrorist? Ik?"

Verwacht wordt dat dit de meest gehoorde wedervraag wordt op het terreurproces dat vandaag start. Zestien mannen worden ervan verdacht deel te hebben uitgemaakt van de terreurcel in een safehouse dat achteraf bekeken akelig veel gelijkenissen vertoonde met de locaties vanwaaruit de aanslagen in Parijs en Brussel later werden gepland.

Op donderdag 15 januari 2015 om 18.45 uur bliezen speciale eenheden de ramen op van het gelijkvloers in de rue de la Colline 32 in Verviers. Meteen werd van binnenuit met kalasjnikovs het vuur geopend onder de kreet "Allahu akbar!" Twee mannen werden gedood, ze konden later worden geïdentificeerd als Soufiane A. (26) en Khalid B.L. (23), allebei uit Molenbeek. Ze waren begin 2014 naar Syrië getrokken en teruggestuurd met een missie.

In de dagen na de raid maakte het federale parket melding van een politiegebouw als doelwit of de mogelijke onthoofding van een bekende figuur. Dat was vooral interpretatie van telefoontaps waarop dingen te horen waren als "de flikken, pam-pam-pam" of "daar waar overal flikken zijn".

Anderhalf jaar later kan de crime scene in Verviers moeilijk anders worden gelezen dan toekomstig bommenatelier. Er werden naast vier kalasjnikovs en een berg munitie ook flacons waterstofperoxide, aceton en javel aangetroffen: de vaste ingrediënten voor TATP-bommen in het recept zoals IS het sinds begin 2014 toepast. Sporen van TATP werden ook teruggevonden op de bommengordels in Parijs, in metro­station Maalbeek en in Zaventem. In Schaarbeek werd tot na de aanslagen tot tweemaal toe een TATP-bommen­atelier van IS ontdekt.

Ismail El abdi en zijn advocaat op de inleiding van het proces tegen de terreurcel van Verviers eerder dit jaar. Beeld photo_news
Ismail El abdi en zijn advocaat op de inleiding van het proces tegen de terreurcel van Verviers eerder dit jaar.Beeld photo_news

"Vergeet niet te laden"

Franse en Belgische inlichtingendiensten kwamen de terreurcel begin december 2014 op het spoor. Abdelhamid Abaaoud, de latere leider van de aanslagen in Parijs, was vanuit Syrië naar Athene gereisd, waar hij instructies doorgaf aan zijn jongere broer Yassine. Die zat in de gevangenis van Oudenaarde voor diefstallen en had daar een gsm die werd afgeluisterd.

Het was de bedoeling het huis in Verviers langdurig te observeren, maar de operatie werd eerst doorkruist door de aanslagen bij Charlie Hebdo en daarna door de vrijlating van Yassine, de dag zelf. De speurders waren nu aangewezen op de info die ze bekwamen via afluisterapparatuur in het huis. Daarin ging het over "vreemdelingen" die op weg waren naar België en een groep van "zeker tien". In codetaal ging het over "een Volkswagen halen" en "een Renault". Blijkbaar sloeg dit op het naar België overbrengen van IS-strijders, zoals Salah Abdeslam het uiteindelijk zou doen, om zo tot de tienkoppige terreurcel van Parijs te komen.

Didier de Quévy, Nathalie Gallant en M. Wagner op de inleiding van het proces eerder dit jaar. Beeld photo_news
Didier de Quévy, Nathalie Gallant en M. Wagner op de inleiding van het proces eerder dit jaar.Beeld photo_news

Soufiane A. en Khalid B.L. hadden een voorgevoel dat de politie hen op het spoor was. Ze stonden rond kwart voor vijf 's ochtends op, wetende dat huiszoekingen pas mogelijk zijn vanaf vijf uur. Eén keer zei de een tegen de ander: "Vergeet niet te laden."

Was het over te doen, dan hadden de speurders liever nog een aantal dagen gewacht, want de bewijslast tegen de zestien verdachten op het proces dat vandaag begint, berust vooral op interpretatie van de taps. De familie van A. stelde zich in een aparte rechtszaak burgerlijke partij, omdat volgens advocate Virginie Tael­man "de urgentie uit helemaal niets blijkt".

Het proces voor de Brusselse correctionele rechtbank zal drie weken duren. Tussen de verdachten zit Marouan E.B., die die dag met de trein vanuit Molenbeek kwam en 27 minuten voor de raid het huis binnenging. Hij had eerst nog gebeld met de vraag of iemand trek had in een durum en mogelijk is dat gesprek beoordeeld als alarmerend.

E.B. is altijd blijven volhouden dat A. een jeugdvriend van hem is en dat hij "toevallig daar was", op vriendenbezoek. Voor E.B. pleit dat hij bij de eerste explosie wegdook in de badkamer en door de politie trillend van angst werd gevonden op de achterkoer.

Marouan E.B. behoort met Souhaib E.A., Mohamed H.A.M.H. en Omar D. tot de vier verdachten die al anderhalf jaar in voorhechtenis zitten (zie kader). Drie anderen verschijnen in vrijheid en nog eens negen andere verdachten zijn voortvluchtig. Twee van hen, Noureddine A. (29) en Mohamed D. (25), hebben zich in Syrië aangesloten bij IS.

Zij verschijnen voor de rechter

Marouan E.B. (26)
Molenbekenaar, ex-privé-bewakingsagent die in 2014 nog mee zou hebben ingestaan voor de veiligheid van Obama bij diens bezoek aan Brussel. Hij bevond zich in het huis op het moment van de raid, maar dook weg. Hij kwam die dag per trein over uit Molenbeek "om een paar Nike-schoenen te brengen".

Souhaib E.A. (26)
Molenbekenaar, jeugdvriend van de gedode Khalid B.L.. Hij regelde als bekend leverancier van valse documenten de door de huisbaas in Verviers gevraagde valse loonstrookjes. Reisde eind 2014 tweemaal naar het Turkse Adana en zou er contacten hebben gehad met IS. Hij vluchtte de avond van de raid het land uit en werd gearresteerd aan de Frans-Italiaanse grens.

Mohamed H.A.M.H. (27)
Pakistaan, ex-bewakingsagent bij de MIVB. Hij huurde het huis in Verviers en ging met de auto IS- zelfmoordterroristen ophalen in Duitsland en Frankrijk. Hij wordt er ook van verdacht de terreurcel materialen te hebben bezorgd waarmee bommen kon worden gemaakt.

Omar D. (35)
Algerijn. Hij werd twee dagen na de raid in Verviers gearresteerd in Athene, waar hij Abdelhamid Abaaoud zou hebben laten logeren. Abaaoud gebruikte er zijn telefoon om de geplande aanslagen te coördineren.

Ismail E.A. (34)
Molenbekenaar en oudere broer van Souhaib. Hij sloeg die avond mee op de vlucht, naar eigen zeggen omdat hij had gehoord dat de politie huizen aan het doorzoeken was en zijn broer wou helpen. Verschijnt als een vrij man voor de rechtbank.

Abdelmounaim H. (26)
Molenbekenaar. Reisde in april 2014 met Soufiane A. en Khalid B.L. naar Turkije, maar geraakte de grens met Syrië niet over. Hij had in de weken voor de raid geregeld telefonisch contact met hen. H. werd na de raid opgespoord in Spanje, maar zat thuis met een enkelband. Hij verschijnt als een vrij man.

Karim A. (29)
Leende zijn Facebook-profiel aan Marouan E.B. en communiceerde via een apart profiel met de terreurcel. Verschijnt als vrij man.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234