Vrijdag 20/05/2022

Privatiseringen kunnen hoogstens 200 miljard opleveren

Overheidsbedrijven moeten meteen extra kansen krijgen

brussel.

eigen berichtgeving

Als er opnieuw over de Belgische ambassade in Tokio gesproken wordt, weet je hoe laat het is. De Belgische overheid is opnieuw op zoek naar geld en de verkoop van overheidseigendommen staat opnieuw op de agenda. De paars-groene coalitie heeft grote ambities en dus grote privatiseringsdromen. De realiteit laat echter weinig mogelijkheden zien. Met veel moeite is 200 miljard (5 miljard euro) het hoogst mogelijke resultaat.

De rooms-rode coalities hebben de voorbije jaren veel overheidsbedrijven en -gebouwen verkocht ("strategisch geconsolideerd"). Wat resteert, is niet meer zoveel. De overheid bezit nog de helft van Belgacom. Dat is zeker de grootste troef. Bijna tweederde van de maatschappij die de luchthaven van Zaventem uitbaat, is ook van de federale overheid en zo'n 10 miljard frank (250 miljoen euro) waard. Sabena is nog voor de helft in handen van de overheid. Verder zijn er De Post, de NMBS, de Nationale Loterij, en de financiële instellingen Beroepskrediet en CBHK. Zij kunnen echter geen van alle veel geld opbrengen. Daarnaast zijn er nog enkele miljarden in overheidsgebouwen geïnvesteerd. Wanneer die verkocht worden, moet er wel kantoorruimte gehuurd worden.

De telefoonmaatschappij Belgacom is dus het interessantste privatiseringsdossier wat betreft potentiële inkomsten voor de nieuwe regering. Toen het bedrijf vier jaar geleden werd geprivatiseerd, was het bijna 150 miljard frank (zo'n 3,72 miljard euro) waard. Het privé-consortium ADSB met als belangrijkste aandeelhouder het Amerikaanse Ameritech betaalde toen 73 miljard frank (1,81 miljard euro) voor 49,9 procent van Belgacom. Ondertussen lieten de privé-aandeelhouders weten dat hun oorspronkelijke investering zeker verdubbeld is. Een simpel rekensommetje leert dat Belgacom dus minstens 300 miljard waard (7,5 miljard euro) is. Daarvan kan de regering 50 procent binnenhalen. Afhankelijk van wat men met het eigen pensioenfonds van Belgacom doet, dat dit jaar goed zal zijn voor 110 miljard frank (2,73 miljard euro), kan de telefoonmaatschappij nog veel meer waard zijn. Ameritech heeft bij monde van topman Dick Notebaert al verschillende keren laten weten dat het Belgacom helemaal wil. Ameritech is ondertussen zelf prooi van een overname door het Amerikaanse bedrijf SBC. Zal het akkoord gaan met een beursgang van het resterende deel van Belgacom of maakt het een punt van een grotere controle over de maatschappij?

Privatisering van De Post, of onderdelen daarvan, zou in theorie heel wat geld in het laatje kunnen brengen. De Nederlandse posterijen, intussen omgevormd tot de beursgenoteerde TNT Post Group (TPG), hebben bijvoorbeeld een marktkapitalisatie van 10 miljard euro (400 miljard frank). Niet dat de Belgische posterijen evenveel waard zijn, maar het geeft een idee.

Toch blijft een privatisering van De Post waarschijnlijk een utopie. Door de verkoop van winstgevende onderdelen zou alleen de minst rendabele kerntaak - binnenlandse postverdeling - overblijven. Dat zou de commerciële slagkracht van De Post niet bevorderen. Aan de vooravond van de Europese liberalisering geen prettig idee. Bovendien is gedelegeerd bestuurder André Bastien fel tegen een verkoop pur et dur. Wat hij wel ziet zitten, zijn joint ventures. Die heeft De Post al afgesloten met Fortis Bank, Axa/Royale Belge en GIB. Ook een joint venture met ABX zou in de steigers staan.

Met de opbrengst van de privatiseringen kan je in theorie enkel je overheidsschuld afbouwen, volgens de Europese regels. In praktijk is wel een omweg mogelijk via de Federale Participatiemaatschappij (FPM). Daardoor kan je investeringen in overheidsbedrijven betalen met opbrengsten uit overheidsbedrijven. De truc is de FPM te laten participeren in de begunstigde overheidsbedrijven (lees: de NMBS).

(JAB / DDW / RM)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234