Zaterdag 19/09/2020

Opinie

Privacycommissie vs. Facebook: bijten, nu het nog kan?

Willem Debeuckelaere (r.), voorzitter van de Privacycommissie en bevoegd staatssecretaris Bart Tommelein willen Facebook aanpakken.Beeld PHOTO_NEWS

Ben Caudron is socioloog, digitaal strateeg en auteur van 'Niet Leuk? Mijmeringen over nieuwe media, mensen en macht'.

De kans dat Facebook Willem Debeuckelaere leuk vindt, wordt met de dag kleiner. Gisteren kon u in deze krant al lezen dat Facebook door de voorzitter van de Belgische Privacycommissie voor de rechtbank is gedaagd. Deze beslissing ging niet onopgemerkt voorbij. Niet alleen zag Facebook zich genoodzaakt om meteen te reageren (op een manier die niet van die aard is om de lont alsnog uit het vuur te halen) maar ook de internationale pers vond de moed van Debeuckelaere nieuwswaardig.

De rechtszaak is een logische volgende stap in een strijd die de Belgische Privacycommissie is aangegaan nadat onderzoek had uitgewezen dat Facebook op de meest flagrante wijze de privacy van zijn gebruikers schendt. Zoals het een beschaafd man betaamt, bood Debeuckelaere Facebook uitgebreid de kans om gepast te reageren. Een kans die Facebook minachtend negeerde. Op de vele vragen kwamen nietszeggende antwoorden die vooral tot doel hadden de legitimiteit van de Belgische Privacycommissie in twijfel te trekken. Die houding dreigt hen zuur op te breken, nu duidelijk wordt dat Debeuckelaere niet langer met zich laat sollen en nog voor de volgende zinloze afspraak de aanval inzet.

Facebook zag zich genoodzaakt publiek te reageren. Die reactie laat weinig goeds vermoeden. Alweer wordt 'slogantaal' gebruikt om de geldigheid van beslissing en de bevoegdheid van de commissie te betwisten. Facebook lijkt voorlopig niet van plan zich goedschiks te voegen naar het wettelijk kader en noemt de rechtszaak een 'theatrale actie'. Voor Debeuckelaere kan deze reactie niets anders zijn dan een bevestiging van zijn gelijk.

De strijd die de Belgische Privacycommissie is aangegaan, heeft een veel grotere betekenis dan op het eerste gezicht lijkt. Het gaat om veel meer dan het afdwingen van conformiteit aan lokale spelregels. Het gaat om de herbevestiging van de legitimiteit van soevereine staten tegenover globale commerciële entiteiten. Daarom kunnen we alleen maar hopen dat de rechtszaak gezwind wordt gevoerd.

Tijd is van belang in dit verhaal. Want terwijl Debeuckelaere zich David toont en een sollende Goliath aanpakt, is op het internationaal toneel heel wat activiteit te bespeuren. Als er al theatrale actie bezig is, moet die vooral achter de schermen gezocht worden.

Terwijl we bang afwachten in welke versie de Transatlantic Trade and Investment Partnership (TTIP), het vrijhandelsverdrag tussen de VS en Europa, op tafel komt, is ook een Trade in Services Agreement (TISA) in voorbereiding. Deze nieuwe handelsovereenkomst werd in het grootste geheim in de steigers gezet, tot ongelukkige lekken - dank u, Wikileaks - een einde maakten aan de stilte.

Een van de perfide effecten van TISA is ongetwijfeld dat de overeenkomst een einde kan maken aan het recht van individuele staten om privacyregels op te leggen, telkens een globalist betoogt dat deze regels schadelijk zijn voor de zakelijke belangen. Om het scherp te stellen: als TISA er komt, dreigen de privacycommissies in de Europese landen tandeloze tijgers te worden.

De lekken mogen dan wel gezorgd hebben voor luid publiek protest, en Viviane Reding mag als eurocommissaris al publiek verklaard hebben dat deze perfide effecten voor haar alvast een brug te ver zijn, vraag is of dit soort kritisch standpunt gedeeld wordt in Europese topkringen.

Neem nu de prestigieuze Bilderberg-conferentie, die naar goede gewoonte de elite uit het zakenleven, de media - waaronder sinds kort ook nogal wat 'nieuwe' media - en de politiek samenbrengt om in de grootst mogelijke beslotenheid te praten over hun wenselijke wereld. Onder de aanwezigen van de 63ste uitgave, die vorig weekend werd afgesloten, waren nogal wat prominente bezielers van de TTIP. Die kregen dus uitgebreid de gelegenheid om toe te lichten waarom dat geneuzel over privacy echt niet bevorderlijk is voor de bottom line. Lees: de winst.

Of Willem Debeuckelaere de volgende editie van de Bilderberg-conferentie mag bijwonen, durf ik te betwijfelen. Meer zelfs, ik wens het hem niet toe. Liever zie ik hem zegevieren, via de rechtbank. Want dan wordt zijn symbolisch gewicht nog groter. Dan inspireert hij hopelijk andere Europese staten, en de Unie zelf. Dan wordt hij nog meer de beschermheer van wat we allemaal nodig hebben: het recht op privacy.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234