Woensdag 20/01/2021

Prince verklaart de oorlog aan zijn loyaalste volgelingen

De Amerikaanse popster Prince dreigt ermee duizenden van zijn fans gerechtelijk te laten vervolgen omdat ze, door het illegale gebruik van zijn beeltenis op het internet, het auteursrecht overtreden. Dat meldt de Britse krant The Guardian. Zijne Paarsheid wordt door zijn volgelingen van censuur beschuldigd.

Door Dirk Steenhaut

LONDEN l De advocaten van de artiest hebben de beheerders van zijn drie grootste fansites gedwongen alle teksten, foto's en cd-hoezen waarop hij wordt afgebeeld van het net te halen. Ook eist Prince, in naam van zijn Paisley Park Entertainment Group, compensatie voor 'de geleden schade'.

Prince heeft in de loop van zijn lange carrière al vaker controversiële beslissingen genomen. in 1993, toen hij een zwaar conflict had met Warner, veranderde hij zijn naam in een onuitspreekbaar symbool en schreef hij het woord SLAVE op zijn wang, telkens wanneer hij in het openbaar verscheen. Hij was ook een van de eerste popsterren die besloot zonder platenmaatschappij te werken en zijn muziek rechtstreeks aan de man te brengen via zijn website. Enkele maanden geleden zorgde Prince nog voor een spraakmakende marketingstunt door zijn jongste cd Planet Earth gratis weg te geven bij de Britse krant Mail on Sunday.

De funkateer liet de jongste jaren geen gelegenheid voorbijgaan om de band met zijn publiek nauwer aan te halen, maar zijn nieuwe demarche zet vooral kwaad bloed bij de mensen aan wie hij zijn populariteit te danken heeft. Nicola Slade, hoofdredactrice van het blad Record of the Day, spreekt van een kortzichtig maneuver. "Ik ben geschokt. Want Prince heeft er, zeker gezien het huidige klimaat in de muziekindustrie, alle baat bij zijn fans tot vriend te houden."

Ook een analist bij Nielsen Online noemt het initiatief van Prince paradoxaal. "De man is altijd al tegendraads geweest, maar na zijn kruistocht tegen de platenfirma's en het daarmee samenhangende 'Wij tegen zij'-discours valt zijn publieksvijandige actie moeilijk te begrijpen."

Intussen hebben de initiatiefnemers van de sites Housequake.com, Princefans.com en Prince.org de coalitie Prince Fans United gevormd om weerwerk te bieden tegen wat zij een poging noemen "kritische stemmen over Prince het zwijgen op te leggen".

De onverzettelijke houding van de artiest past in een logica die hij in september begon te ontwikkelen. Hij verklaarde toen de oorlog aan YouTube en eBay en liet door internetbedrijf Web Sheriff ruim tweeduizend clips van het worldwide web verwijderen. "Prince houdt niet van rechtszaken", zegt John Giacobbi, directeur van Web Sheriff. "Maar hij staat er wel op dat zijn rechten worden gerespecteerd."

Volgens Jos Dumortier, hoogleraar Informatie- en technologierecht aan de KU Leuven, heeft Prince de wet aan zijn kant, al stelt hij meteen dat het auteursrecht nationaal geregeld is en dus verschilt van land tot land. "In België bestaat er zoiets als het persoonlijkheidsrecht, waar het recht op afbeelding een uitzondering op vormt", zegt hij.

"Om iemands portret af te drukken en te publiceren heb je in principe de toelating van de betrokkene nodig, tenzij die toevallig voorkomt op een straatbeeld. Ook moet het portretrecht worden afgewogen tegen andere rechten en vrijheden, waaronder de persvrijheid. Zo mag je foto's van politici of mediafiguren publiceren als die betrekking hebben op actuele gebeurtenissen. Platenhoezen of reportagefoto's mogen dan weer slechts eenmalig worden gebruikt, in een heel specifieke context."

"Celebrity's die veel in het openbaar verschijnen kunnen niet vermijden dat ze worden gefotografeerd", voegt Dirk Voorhoof, professor Mediarecht aan de Universiteit Gent, eraan toe. "Bij publieke figuren gaat men doorgaans uit van het vermoeden van toestemming. Maar uiteraard mogen die beelden in geen geval voor commerciële doeleinden worden gebruikt."

Het verzet van Prince grenst echter aan het absurde. Ook fans die hun eigen Princetatoeages fotograferen worden gewraakt, net zoals een vrouw uit Pennsylvania die een filmpje op het net had geplaatst van haar kleuter die in de huiskamer op Prince' 'Let's Go Crazy' danste. "Daar bestaan zinnige argumenten voor", stelt Dumortier. "Zeker als in dat clipje zonder toelating muziek wordt gereproduceerd die auteursrechterlijk wordt beschermd."

Ook Viacom, de eigenaar van MTV, en de erven Elvis Presley gaan, net als Prince, in tegen YouTube. Zij beweren dat videosharingsites advertentieinkomsten verwerven over de rug van artiesten wier copyrights met de voeten worden getreden. De Purperen van Minneapolis heeft dus een punt. Maar of hij in de nabije toekomst ook nog een publiek zal hebben?

Analist bij Nielsen Online:

De man is altijd al tegendraads geweest, maar deze publieksvijandige actie is moeilijk te begrijpen

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234