Donderdag 17/06/2021

Praktisch

Op het grootste eiland van Europa voel je je door de immense hoeveelheden sneeuw en ijs een nietig mens. Het voorjaar is ideaal om deze mastodont te leren kennen. Dan ontdooien de randen van het eiland en kleuren ze groen - elk jaar wat meer.

Witte grootsheid

wordt groene weelde

n het charmante dorpje Sisimiut, langs de westkust van Groenland, schildert een naarstige Inuk zijn houten huis groen. In de verte torenen een handvol ijsbergen boven het landschap uit. Wit en groen, de twee meest prominente kleuren van Groenland, domineren dit stukje westkust. Trek een kilometer het binnenland in, en je vindt niks anders dan de witte leegte van de Groenlandse ijskap. Het is net omwille van deze tweede grootste ijskap in de wereld, dat de meeste bezoekers naar hier afreizen. Want Groenland wordt onverbiddelijk groener en veel reizigers willen dit uitzonderlijke eiland nu zien, voor het te laat is. Elke zomer opnieuw legt de warmte van de zon iets meer van dit buitengewone land bloot. Enkel de randen van dit vulkanische eiland, met de grootte van Europa en met amper 55.000 inwoners, zijn dan ijsvrij en tonen hun ware, groene identiteit.

Dat de aarde en Groenland opwarmen en de ijskap smelt, daar zijn de Groenlanders niet echt rouwig om. In tegendeel, global warming is hier alleen maar goed nieuws. Warmere zomers zorgen er bijvoorbeeld voor dat de Groenlander eindelijk een eigen moestuintje kan aanleggen en niet afhankelijk is van bijna alles dat uit Denemar- ken geïmporteerd wordt. Het belangrijkste voordeel is dat bepaalde natuurlijke rijkdommen zoals mineralen en olie door het smelten van de ijskap vrij komen te liggen. Misschien is Groenland binnen tien jaar wel het rijkste land in de wereld. Voorlopig is het zover nog niet en zijn visvangst en toerisme de grote bron van inkomsten. Want dit land is een paradijs voor wie van absolute, pure natuur houdt. Perfect voor de reiziger die een van de meest wonderlijke landen in de wereld wil ontdekken vooraleer te veel toeristen hun weg naar hier vinden.

avontuur zonder limieten

Groenland staat gelijk aan avontuur. De ene bezoeker ontdekt het eiland in alle comfort op een expeditieschip, anderen doen het een stuk extremer of sportiever. Zo komen we in de Polar Lodge in Kangerlussuaq Duitse sportievelingen tegen die van plan zijn om de ijskap met slede over te steken, iets waar veel fans van extreme uitdagingen zich aan wagen. In april dit jaar wordt de volledige oversteek (500 kilometer) ook gemaakt tijdens de Greenlandic Ice Cap Challenge.

Op avontuur staat geen limiet, zeker niet in een fantastisch land zoals Groenland. Vorig jaar overwon de Belgische klimmer Nicolas Favresse met zijn klimteam ontelbare, uitdagende bergen en wanden langs de Groenlandse kust. De tocht kreeg de naam Vertical Sailing mee omdat het klimteam met een zeilboot en ervaren schipper langs de kust voer en ondertussen de meest sensationele wanden beklom.

Minder extreem, maar wel avontuurlijk kan het dan weer door een nacht op de ijskap door te brengen.

Als gewone toerist heb je vooral tijd nodig wanneer je naar Groenland afreist. Denk niet dat je Groenland in één enkele week kunt ervaren. De afstanden zijn aanzienlijk, het transport is duur en van A naar B reizen is niet altijd even evident. Vaak moet je als bezoeker keuzes maken: het noorden met zijn permafrost, waar bijna geen groen te bespeuren valt, het oosten met een van de grootste natuurparken in de wereld en excentrieke dorpjes waar de Inuit nog op een vrij authentieke manier leven. Dan is er het charmante zuiden met dorpjes zoals Narsarsuaq en Qaqortoq, waar in de zomer vooral groentinten overheersen. Vruchtbaar land met ontelbare grazende schapen en paarden, en een verrassende, succesvolle landbouwcultuur zijn dan het decor.

Nuuk, langs de westkust, is een van de kleinste hoofdsteden in de wereld met amper 16.000 inwoners en aanzienlijke sociale problemen, zoals werkloosheid en alcoholisme. Als laatste is er natuurlijk het westen van Groenland met zijn dromerige Disko Bay, bezaaid met charmante nederzettingen. Dit gebied bestaat uit ontelbare fjorden, inhammen en eilandjes verloren in de Arctische wateren. Ze liggen in de achtertuin van de Groenlandse ijskap die hier nu en dan om de hoek komt piepen in de vorm van gletsjers en torenhoge ijsbergen. Een must voor wie Groenland in pocketformaat wil ervaren.

Doe de Disko Bay

De beste manier om dit westelijke deel van Groenland te verkennen, is aan boord van een flink expeditieschip dat ijsbergen en Arctische wateren goed de baas kan. Al varend ontdek je elke dag een andere uithoek van Disko Bay zonder dat het je te veel tijd of centen kost. Genieten van Groenland vanuit het comfort van je eigen varende en warme nest kan bijvoorbeeld aan boord van de MS Fram. Dit luxueuze expeditieschip van het Noorse Hurtigruten vaart in onze zomer langs Spitsbergen, IJsland en Groenland en in de winter richting Antarctica. De Fram windt er geen doekjes om: dit is Groenland ontdekken in stijl, met een sportieve twist.

In tegenstelling tot de grote cruiseschepen kan de Fram in veel kleinere baaien varen en worden de gasten met snelle en kleine zodiacs tot aan land gebracht. Maximaal 300 passagiers genieten van uitstappen aan land en de voorbijglijdende landschappen aan boord van het schip. Verwacht geen traditionele animatie. In plaats van heupwiegende en cocktailrijke salsa-avonden zijn er lezingen van experts, of workshops met fotografen. De meeste Europese passagiers zijn hier om Groenland maximaal te zien en niet voor het vertier aan boord. Het publiek is iets ouder, maar er reizen evengoed gezinnen en jonge koppels mee.

De MS Fram ligt in de wijde baai van het excentrieke dorpje Kangerlussuaq op zijn gasten te wachten. Excentriek omdat dit dorp een oude, Amerikaanse luchtmachtbasis is die tijdens WOII en de Koude Oorlog als stop tussen Amerika en Europa fungeerde. Ook uniek omdat Volkswagen hier in de jaren 1990 de ijskap als testterrein voor zijn wagens gebruikte. Dankzij VW is er nu de enige goed berijdbare weg van een bewoond gebied naar de ijskap, die hier op een goed anderhalf uur rijden vandaan ligt. Er heerst in dit gebied een microklimaat dat voor de warmste zomers en de koudste winters in Groenland zorgt. Groene mossen en lage struiken wisselen met een droge poolwoestijn af om dan in de witte vlakten van de Groenlandse ijskap over te gaan. Wanneer alle gasten aan boord zijn, vaart de Fram door de majestueuze, 180 kilometer lange Søndre Strømfjord, die voor unieke uitzichten zorgt vanop het dek. De Fram is klaar voor zijn lange tocht door Disko Bay en tot over de poolcirkel.

Geen vis maar hotdogs

In de haven van Sisimiut staat alles in het teken van de visvangst. Royal Greenland, het grootste exportproduct van dit land, heeft hier zijn opslagplaatsen waar hoofdzakelijk heilbot en roze garnalen worden bewaard. In een kleine bar, naast het haventje, zitten enkele locals in de zon te genieten. Geen vis te koop maar hotdogs, een van de lievelingssnacks van de Groenlanders.

Sisimiut is de tweede grootste stad van Groenland met een van de oudste dorpskernen van het land. Het is een gemoedelijk stadje om een paar uur in te verdwalen en de kleine shops in te duiken die voornamelijk producten van zeehond, rendier en vissenhuid verkopen. Een nog sympathieker dorp dat de volgende dag op het programma staat, is Uummannaq aan de voet van een indrukwekkende, hartvormige Uummannaq Mountain. De baai rond het dorp is bezaaid met ijsbergen die soms dubbel zo groot als de MS Fram zijn. Het dorp zelf, met amper 2.500 inwoners, overleefde vroeger door de walvisvangst. Nu zijn de jacht op zeehonden en de visvangst de belangrijkste bron van inkomsten. Gevoelige magen blijven beter weg uit het haventje. Vissers stellen er met kleine bootjes hun vaak bloederige vangst tentoon.

Een voettocht door het groene landschap, langs een groot meer toont hoe groen Groenland tijdens de zomer kan zijn. Zeker wanneer er geen wolkje aan de hemel is en de diepblauwe Arctische Zee met de torenhoge ijsbergen als contrast dienen. 's Avonds ankert de Fram vlakbij het dorpje Ukkussisat met amper 190 inwoners. Dit zijn typisch Groenlandse nederzettingen waar andere cruiseschepen - laat staan andere toeristen - nooit kunnen komen omdat de Fram met de kleine Polar Circle-zodiacs aan land kan gaan.

Datzelfde geldt voor een bezoek aan de Eqip Sermia-gletsjer, een 4,5 kilometer lange wand van ijs die vooral in de zomer enorme ijsbergen produceert. Omdat de Fram een zeer hoge ijscategorie heeft, kan het schip het dichte ijs in de fjord trotseren en tot dicht bij de afkalvende gletsjer komen.

's Avonds, met zicht op dit natuurwonder, wordt op het achterdek van het schip een Noorse BBQ georganiseerd. Visburgers, Scandinavisch lam en polar ice-tea. Met een toast op Moeder Natuur.

Met de heli naar de ijskap

Een fjord die beschermd is door Unesco, met een gletsjer die elke dag dertig meter opschuift en de tweede actiefste in de wereld is, dat moet wel speciaal zijn. De Ilulissat Isfjord en de Jakobshavn Glacier doen veel toeristen naar Ilulissat afzakken. Het stadje op zich is niet veel soeps maar de gletsjer en de fjord in de achtertuin ervan, zijn dat wel. Met de heli wordt over de fjord en gletsjer gevlogen om dan wat verder op de ijskap te landen. Ook niet mis is een boottocht met speciale, kleine en vooral veilige boten die langs de enorme ijsbergen en schotsen varen die de Jakobshavn Glacier afkalft. Met wat geluk spot je hier bultrugwalvissen die soms tot dicht tegen de ijsbergen zwemmen en met de kleine bootjes van dichtbij bewonderd kunnen worden.

Itilleq, de volgende stop van de MS Fram, is een dorpje dat amper op 200 meter van depoolcirkel ligt en maar 130 inwoners telt. Veel meer dan van de vergezichten genieten, kennismaken met de lokale bevolking en een handgemaakt souvenirtje kopen, kun je hier niet doen. In de late zomerzon zitten de inwoners buiten te genieten van de diepgroene kleur die binnenkort weer genadeloos onder een wit sneeuw- en ijstapijt zal verdwijnen.

Accommodatie

• Groenland heeft geen ruim assortiment aan logies en vaak zijn ze erg basic. Charmante guesthouses zijn vaak de beste oplossing.

In het westen:

Polar Lodge in Kangerlus- suaq. Breng ten minste een nacht door in dit speciale stadje met zijn microklimaat. De lodge is wat spartaans, maar erg netjes en het aanbod aan activiteiten op en rond het ijs maakt alles goed. Een dubbele kamer krijg je vanaf ongeveer 80 euro, eenvoudig ontbijt inbegrepen.

www.wogac.com/

accommodation

In het zuiden:

Ipiutaq Guestfarm. Een schat van een gastenverblijf aan het einde van de wereld. De Franse Agathe leeft hier met haar Groenlandse man en dochtertje in het dorpje Ipiutaq. Agathe serveert de betere keuken, het uitzicht op de fjord en de bergen in de verte levert de perfecte setting. Een dubbele kamer kan vanaf ongeveer 110 euro per persoon in half pension.

www.ipiutaq.gl

In het oosten:

The Red House in Tasiilaq. De kamers zonder eigen badkamer zijn eenvoudig, maar er is een uitzonderlijke sfeer en de Italiaanse eigenaar serveert verrassende maaltijden plus copieus ontbijt. Wie hier niet logeert, kan wel het diner proberen dat een must is. Een dubbele kamer vanaf ongeveer 60 euro per persoon.

www.tuning-greenland.com

Informatie

• De rondvaart,

Glaciers & Icebergs

, in West-Groenland met de

MS Fram

van Hurtigruten, duurt een week en kan vanaf 4.240 euro per persoon in volpension, retourvlucht vanaf Kopenhagen inbegrepen. Te boeken via www.hurtigruten.be

• De Nederlandstalige

Groenlandspecialist Beluga Reizen

stelt reizen op maat samen. www.belugareizen.nl

• Erg

uitgebreide informatie

over Groenland vind je op www.greenland.com.

Greenlandic Ice Challenge

: www.greenlandicecapchallenge.com en

Vertical Sailing

: www.xpedition.be

• Betalen in Groenland doe je met

Deense kroon

of met kredietkaart. Om Groenland binnen te geraken, volstaat een gewone identiteitskaart.

• Groenland is bereikbaar vanuit Kopenhagen met

Air Greenland

of enkel tijdens de zomermaanden vanuit IJsland met

Air Iceland

. www.airgreenland.com en www.airiceland.com

• Verwacht in de lente en zomer erg veranderlijk weer met

temperaturen

die variëren tussen nul en twintig graden. Water- en winddichte kledij is een must.

Niet vergeten: zonnecrème, zonnebril, antimuggencrème en een muggengaas voor over het hoofd.

Tips van de local

IJsland heeft Björk, Groenland heeft Nive Nielsen. Deze Groenlandse singer-songwriter omschrijft haar muziek als Inuit-indie of sneeuwmuziek. Haar stem heeft inderdaad iets van een sneeuwengel. Nive geeft ons haar favoriete plaatsen in de hoofdstad Nuuk.

•muziekliefhebbers moeten met Kim Larsen een babbeltje maken, hij werkt in Atlantic Music, de lokale muziek- en instrumentenwinkel, en weet alles over muziek in Groenland.

•Eet iets in restaurant Nipisa: ongelofelijk lekker.

•Het cultuurhuis Katuaq is een bezoekje waard.

•Voor de beste koffie is er bar Barista (met goedkope wifi).

•Ik wandel enorm graag over het kerkhof en de ruïnes nabij de oude universiteit. Het is er adembenemend mooi.

www.myspace.com/nivenielsen

Verplichte

lectuur

Arctic Light

van Uri Golman

Een fotografische wandeling door de Arctische natuur. Dit boek is het visuele bewijs dat Groenland en het Arctische gebied meer te bieden hebben dan wat je op het eerste gezicht zou denken.

Een samenvatting van acht jaar werk van de bekroonde Deense fotograaf Uri Golman.

A Nature and Wildlife Guide to Greenlandvan Benny Génsbøl

Onmisbare gids voor Groenlandbezoekers met achtergrondinformatie, info over de geografie, geologie, de ijskap, het klimaat, de dieren en planten.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234