Donderdag 22/04/2021

Popcultuur tussen twee stoelen

Misschien horen Thomas Campaert (drums), Christophe Albertijn (live-electronics) en Olivier Debaecker (beelden, video) niet in deze reeks thuis. Hun leeftijd, 21 en 22 jaar, is weliswaar nog jeugdig te noemen, maar zijn het wel kunstenaars? 'Wat wij doen heeft meer met popcultuur dan met kunst te maken', zeggen ze zelf. Hun vijfkoppig gezelschap, Bateau Lavoir, brengt beeld en muziek op het podium, maar termen als 'multimedia' of 'performance' vinden ze niet zo geschikt om er 'hun ding' mee te benoemen. 'We weten eigenlijk zelf niet wat het is', zegt Christophe, 'en misschien is dat wel de essentie van wat we doen.'

Gent

Van onze medewerker

Jeroen De Preter

Hun curricula verraden het al: de jongens van Bateau Lavoir hebben een afkeer van platgetreden paden. Thomas studeert 3D aan de Gentse academie, maar voelt tegenwoordig meer voor een geluid dan voor een beeld. Een van zijn creaties is een telefoon waarmee je een auditieve omgeving naar keuze kan bellen. Christophe is vrije student elektronische muziek aan het Antwerps conservatorium, een opleiding waar hij niet veel positiefs over weet te melden. "Ze werken er met programma's, vaste formules, waardoor alles op elkaar gaat lijken. De tijd van Karel Goyvaerts is er allang voorbij."

Olivier is een autodidactisch ingestelde cinefiel. Tijdens de optredens bedient hij in de meeste gevallen de camera. In de meeste gevallen, want bij Bateau Lavoir staat zelfs de bezetting niet vast. Christophe: "De groepsleden beslissen zelf of ze iets met geluid of iets met beeld doen. Uiteindelijk doet iedereen alles, en worden de grenzen van wie wat speelt steeds vager." "Soms hebben we wel een plannetje", geeft Olivier toe, "maar uiteindelijk draait het toch altijd anders uit. Repeteren doen we niet, al komen we op zondagavond wel samen om naar films te kijken. Wat we zien komt zeker terug als we spelen. De manier waarop we over geluid en beeld, over pop en cinema denken, dat is het enige wat ons bindt."

Tot hun instrumentarium behoren onder meer een drumstel, een videocamera, een computer en prullaria als een speelgoedkrekel, een kartonnen cowboy en een koebel. De virtuositeit waarmee ze hun 'tools' hanteren, lijkt van ondergeschikt belang. Thomas: "Ik heb niet de ambitie om mijn drumstel volledig te beheersen. Veel belangrijker dan de techniek vind ik het bewustzijn over het instrument. Ik tracht anders over het instrument na te denken. Misschien komt daar ook wel techniek bij kijken, maar die is van een ander kaliber dan: kijk eens wat ik allemaal kan."

Bateau Lavoir gaf tot nu toe alleen optredens. Ambities om een cd of een video op te nemen zijn er niet. Christophe: "Het gaat ons om de weg, niet om de eindbestemming. Alles moet bij ons live gebeuren. Een opname heeft alleen een documentaire waarde. We hebben wel een video gemaakt, maar echt waardevol vind ik die niet. Al zit er soms iets in dat we kunnen gebruiken voor nieuwe optredens."

Veel optredens wist het gezelschap tot nu toe niet te versieren. "Wij zitten een beetje tussen twee stoelen", zegt Christophe. "Sommige toeschouwers verwachten iets arty's, andere gewone rock. We zullen ze wellicht allebei teleurstellen." Olivier: "Het publiek zit vaak nog met iets klassieks in het hoofd. Wie beelden ziet, gaat onmiddellijk op zoek naar een verhaal, wie geluid hoort, wil nog steeds een song. Niet dat ik iets tegen populaire genres heb, integendeel. Ik vind de populaire cinema interessanter dan het werk van bijvoorbeeld Bill Viola. Zijn impact is te verwaarlozen. Sciencefiction is een genre dat me meer boeit. Het vertelt iets over het nu, meer in elk geval dan over de toekomst."

Voorbeelden hebben de groepsleden niet, al vallen tijdens ons gesprek regelmatig de namen van David Shea, Frank Zappa en John Zorn. Christophe: "Ik ben beïnvloed door alle muziekgenres, populaire en minder populaire. De cinema en de computer zijn zeker bepalend voor de wijze waarop ik werk. Maar uiteindelijk gebruiken we oneindig veel invloeden. Het is hetzelfde eclectisme dat me in John Zorn aanspreekt." Thomas: "Zappa werkte op een vergelijkbare manier. Onlangs las ik ergens dat hij popmuziek maakte om zich zijn uitstapjes naar de klassieke muziek te kunnen veroorloven. De essentie is nu net dat de man die grenzen aan zijn laars lapt." Christophe: "Aan de andere kant van het spectrum zie je de hippies die op Zappa flippen omdat hij zo knetter is, een beeld dat evengoed te beperkt is. In zijn muziek zit bijzonder veel humor, maar je kan onmogelijk volhouden dat de ernst ontbreekt. Ik denk dat hetzelfde opgaat voor ons."

'De groepsleden beslissen zelf of ze iets met geluid of iets met beeld doen'

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234