Zondag 24/10/2021

Pompeblêdensamba in de Champions League

Jaar in jaar uit is SC Heerenveen er als de kippen bij om zich in te schrijven voor de Intertoto. De Friezen zien het als dé manier om zich te plaatsen voor Europees voetbal. Maar dit seizoen verloopt alles anders voor de knotsgekke blauw-witte club. Met een budget van amper de helft van Anderlecht (22 miljoen gulden of 400 miljoen frank tegen 800 miljoen frank) kan rechtstreekse plaatsing voor de Champions League SC Heerenveen bijna niet meer ontglippen, dat is méér dan de voorronde waarvoor de Brusselse landskampioen vorig weekend tekende.

Heerenveen

Eigen berichtgeving

Thea Swierstra

Friesland staat op zijn kop. Deze tijd van het jaar niet om het EK of WK schaatsen of een Elfstedentocht, nee het is weer eens de provinciale trots uit Heerenveen die van zich doet spreken. Die staat tweede te glimmen in de nationale voetbalcompetitie en geeft de gevestigde orde Feyenoord en Ajax het nakijken. Zondag rekende SC Heerenveen in een burenruzie af met provinciegenoot Cambuur Leeuwarden (0-2), maar dat was slechts een bevestiging van wat de fans een week eerder al uitgebreid vierden.

De wave ging door het Abe Lenstra-stadion in Heerenveen vorig weekend. De blauw-witten droogden Roda JC af met 5-1. "Campione, campione, olé, olé, olé", klonk het steeds harder in het met 14.000 supporters volzette San Siro in de polder. Hier en daar wapperde de Friese vlag. "Boeren gaan Europa in, boeren gaan Europa in", gaven de fans - hooligans kent de club niet - de kameraden uit Amsterdam en Rotterdam een veeg uit de pan. Want die vinden al wie van buiten de Randstad komt een boer. Om vervolgens over te gaan op "Singing Heerenveen, Heerenveen SC, and we come from the north, we're going all the way".

Dat dit geen grapje is, bewijst het verleden wel. Want om stunts zitten ze in Heerenveen nooit verlegen. In 1991 promoveerde het out of the blue van de zestiende plaats in de eerste divisie via de na-competitie naar de eredivisie. De club moest rondkomen met een budget van 2,5 miljoen gulden (45 miljoen frank) en deed vooral een beroep op spelers uit de noordelijke provincies. De meesten hadden nog nooit op het hoogste niveau geacteerd. Ter versterking haalde de club tijdens het seizoen ex-Oranje-speler René van der Gijp, bij wie op 29 jarige leeftijd het beste er al af was. De Rotterdammer paste ook niet echt in de Friese cultuur, terwijl de Roemeen Rodion Camataru - overgekomen van Charleroi - uitgroeide tot een absolute volksheld. De goden waren SC Heerenveen evenwel niet gunstig gezind. Aan het eind van de rit degradeerden de pompeblêden (naar de rode waterlelies op de Friese vlag en het shirt van de club) op een doelpunt.

Maar ook een trapje lager kon SC Heerenveen - naar de wens van het bestuur - 'spektakel bieden en het publiek vermaken'. In het tweede jaar in de eerste divisie, het seizoen 1992-1993, kegelde SC Heerenveen het grote PSV met Romario, in de kwartfinale uit de beker. Uiteindelijk konden de Friezen zich opmaken voor een invasie van de Rotterdamse Kuip. Met 23.000 waren ze, de Heerenveen-supporters, tegen 20.000 Ajax-fans. Ze reisden per trein, fiets, boot, vliegtuig of met een van de 185 bussen naar Rotterdam-Zuid. SC Heerenveen verloor met 6-2, maar dat kon de pret niet drukken. Camataru was de held door in de laatste minuut de eer te redden en ook voor Ajax waren er uitbundige felicitaties. Wie achteraf de teleurstelling in de Heerenveense kleedkamer wilde vastleggen, kwam bedrogen uit. Ook daar was het feest.

Nog datzelfde seizoen reed rechtsback Michel Doesburg trainer Foppe de Haan, die nu nog altijd aan het roer staat, het veld rond in een kruiwagen. De felbegeerde promotie was een feit. Toen al besefte voorzitter Riemer van der Velde dat als hij zijn ploeg vooruit wilde stuwen, de club een nieuw stadion nodig had. Er bestond een wachtlijst voor bedrijven die de reclameborden wilden sieren, maar er was simpelweg geen plaats meer voor uitbreiding.

Sinds het najaar van 1994 speelt SC Heerenveen in een fonkelnieuw stadion midden in de polder en is het een stevige subtopper. De 14.000 zitjes waren snel bezet, reden waarom de club de capaciteit binnen twee jaar wil verdubbelen. Rond het stadion moet een heel complex komen met onder andere een school, een zwembad en een sporthal. Maar Van der Velde waakt ervoor dat de commercie de identiteit van de club niet opslorpt. SC Heerenveen is nog altijd Abe Lenstra, een speler uit de jaren vijftig die volgens de overlevering een van de beste voetballers uit de Nederlandse geschiedenis is. De goaltjesdief sloeg evenwel ooit een lucratief Italiaans aanbod af. Verder is het traditie om voorafgaande aan de wedstrijd het Fries volkslied te spelen. Dat klinkt uit 14.000 kelen, alleen de spelers kennen de tekst niet.

In tegenstelling tot het verleden speelt er in de huidige basiself met verdediger Johan Hansma maar een halve Fries. Niemand maalt daarom. Het is de tol van het succes. Wil de club vooruit dan moet het verder kijken dan de eigen provincie. Via een uitgekiend scoutingsapparaat weet SC Heerenveen vooral uit Scandinavië jonge talenten te strikken, terwijl de eigen voetbalopleiding op een hoog niveau staat. De gemiddelde leeftijd van de eerste ploeg bedraagt dit seizoen 23,3 jaar.

Keerzijde van de opmars is dat SC Heerenveen steeds zijn beste spelers moet verkopen. PSV plukte vorig seizoen Ruud van Nistelrooy weg, Feyenoord beschikt met Jon Dahl Tomasson, Radoslav Samardzic, Igor Korneev en Jan de Visser momenteel over vier ex-Heerenveners, terwijl Ajax een paar jaar geleden al Ole Tobiasen en Tom Sier inlijfde. Ook nu zitten de scouts weer in groten getale op de hoofdtribune van het Abe Lenstra-stadion. Trainer De Haan is evenwel niet bang voor een eventuele leegroof. "De Champions League is een aansporing om te blijven." In principe ligt iedereen nog voor drie of vier jaar vast, enkel de contracten van Boudewijn Pahlplatz en Dumitru Mitrita (eerder in beeld bij Club Brugge) lopen af. Ook topschutter Anthony Lurling, achttien doelpunten inmiddels, ziet De Haan ondanks de interesse van Chelsea en Liverpool nog niet vertrekken. "Als hij verstandig is, blijft hij." De linkerspits heeft enorme progressie gemaakt. Pas bij SC Heerenveen leerde hij het één-keer-raken.

Toch was Champions League dit seizoen geen doel, zelfs Europees voetbal was gewoon 'mooi meegenomen' voor de club die binnen het 4-3-3-systeem vaak aantreedt met vijf, zes aanvallend ingestelde spelers. Maar Roda-speler Joos Valgaeren en zijn trainer Sef Vergoossen hebben het wel gezien. "SC Heerenveen heeft bewezen dat het niet zomaar tweede staat." Vergoossen wil nog wel meer complimenten maken, maar het is De Haan mooi genoeg. "Ik heb ook wel eens een trainer naast me gehad die zichzelf voortdurend op de borst sloeg", deelt hij een speldenprik uit aan Jan Wouters, de ex-coach van Ajax. "Het kriebelt al een poosje. Ik vind dat we als tweede moeten eindigen. Europees voetbal hebben we sowieso. We moeten gewoon lekker voetballen", vindt De Haan. "We gingen gewoon voor het linkerrijtje, maar we staan nu toch tweede. Dat heeft me wel verbaasd", zegt Oranje-speler Jeffrey Talan. Oud-voetballer Maarten 'Terriër' de Jong, de plaag van Romario, is er alvast klaar voor. Hij heeft T-shirts laten drukken met daarop de kaart van Europa en een pijltje dat wijst naar Friesland. 'Hjir wenje wij, we komme der oan', hier wonen wij, we komen er aan. "Dertig gulden, normaal 39,95", prijst De Jong zijn waar aan (540 frank - 720 frank). SC Heerenveen is klaar voor Europa.

International Jeffrey Talan: 'We gingen voor het linkerrijtje, maar we staan nu toch tweede'

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234