Woensdag 28/07/2021

'Politie speelde met mensenlevens'

'De Turken zijn duidelijk in de minderheid en zitten in alle opzichten in de tang!' Nog voor de voetbalrellen vorige week in Gent uitbraken, wist de politie al dat het fout zou aflopen. De ene blunder volgde de andere op. 'Het is een wonder dat er geen doden vielen.'

De schade vorige week na de voetbalinterland België-Turkije in de Gentse binnenstad was du jamais vu, zeker voor wat aanvankelijk werd aangekondigd als een evenement waar Belgen en Turken vriendschappelijk naast elkaar voor hun team konden supporteren. Wat een voetbalfeest moest worden, eindigde in een met kapotgeslagen glazen flessen en bierblikjes bezaaide Kouter, gevolgd door een spoor van weggeslingerde fietsen en afgetrapte autospiegels in de omliggende straten. Maar liefst 31 mensen moesten worden verzorgd, 3 agenten raakten gewond.

"De wedstrijd start om 20.45 uur, maar uren voordien wemelt het in de stad al van hitsige supporters", aldus het relaas van enkele agenten, die gevraagd werden naar hun ervaringen van die avond. "Vanuit wagens met gierende banden zetten jongeren luid en zeer provocatief hun intenties voor 's avonds kracht bij." Langzaam stroomt het volk op de Kouter toe. "Er is geen controle naar bezetting, dus het plein loopt totaal vol." De straat is niet afgezet, waardoor supporters de openbare weg naast het plein innemen en de tram niet meer door kan.

Bij de eerste veiligheidsrondgang stellen brandweer en politie vast dat bakken bier worden aangevoerd, glas dus. Bovendien is er een discrepantie tussen het aantal Belgische en Turkse supporters. "De Turken zijn duidelijk in de minderheid en zitten in alle opzichten in de tang!"

Een RAR, een administratieve risicoanalyse, blijkt niet te zijn gemaakt. Door een RAR worden steden met gekende voetbalhooligans geactiveerd en kijken lokale politiediensten na in hoeverre zij spotters kunnen afvaardigen om hun supporters in de gaten te komen houden. Bovendien, zo zegt een politiebron, zou de federale politie met een RAR nooit hebben toegelaten dat maar achttien agenten op de Kouter werden ingezet.

Om de politie-inzet te bepalen, zijn er twee vergaderingen geweest met de organisatoren, "waarbij het niet duidelijk was wat de afspraken waren". De eerste vergadering werd bijgewoond door commissaris Patric Joos, directeur Operaties van de lokale politie Gent. Hij is de chef van de openbare orde. Tijdens de tweede vergadering liet Joos zich vertegenwoordigen door zijn rechterhand Ronny Bonte.

Goldcommander Patrick Termont, de commissaris die op de avond van de interland de politietroepen op het terrein aanvoerde (overigens geen familie van de Gentse burgemeester), liet Joos nog weten dat hij de voorziene inzet te weinig vond. Volgens de agenten werd daar geen gevolg aan gegeven.

In de geest van de integratiegedachte laat Joos een dag voor de wedstrijd in de kranten optekenen dat de agenten 'low profile' zullen blijven. Hij benadrukt dat het om "een voetbalfeest" moet gaan. Een tactische fout, zeggen de agenten, die bovendien opgepikt wordt door de hooligans van Club Brugge, AA Gent en Anderlecht. "Ze starten met onderlinge afspraken om af te zakken naar Gent en lekker tekeer te gaan tegen de Turken."

Van op de kiosk, pal in het midden van de Kouter, ziet Patrick Termont die avond dat het fout gaat. Hij belt Joos op, die om halftien ter plekke komt. Joos ziet onmiddellijk de ernst van de feiten in. "Hij neemt de algemene leiding over en begint zonder enige structuur te bellen, te bevelen en te roepen."

Een commissaris die op pad is voor een gerechtelijke actie, wordt gedwongen zijn actie af te blazen en dient zich met zijn personeel, dat in burger is, naar de Kouter te begeven. Via de radio hoort hij dat er zware rellen zijn. Ter plekke stelt hij voor de nachtwinkels droog te leggen, aangezien de bevoorrading vandaar komt.

"Gelet op het feit dat hij geen opdrachten krijgt, gaat hij uit eigen beweging naar de rellenplaats. Hij herkent enkele leden van AA Gent en beseft dat het serieus uit de hand dreigt te lopen." De commissaris vreest voor een treffen tussen de zware supporterskernen van Gent en Club Brugge en besluit uit eigen beweging een groep Turken te overtuigen het plein te verlaten. "Deze groep is zwaar opgehitst en uit op vernielingen. De commissaris was niet in staat met zijn tien man enige actie te ondernemen."

'Geblunderd'

Na de rellen stelt de brandweer vast dat Ronny Bonte, Patrick Termont en Patric Joos bij elkaar zitten. "Ze beseffen dat ze hebben geblunderd en dat ze met veel mensenlevens hebben gespeeld", zegt het rapport. Een politiebron: "Dat is misschien zwaar uitgedrukt, maar ze zijn er zich wel degelijk van bewust dat het een wonder is dat er geen doden zijn gevallen. Dit had het Heizeldrama van Gent kunnen zijn."

Patric Joos wenste niet te reageren. Hij verwijst naar korpschef Filip Rasschaert, die evenmin op de verschillende punten van kritiek van de agenten wilde ingaan. Rasschaert benadrukte nog dat het eindverslag dat hij donderdag aan de burgemeester presenteert, is gedistilleerd op basis van meerdere politieverklaringen.

Vlaams Parlementslid Veli Yüksel (CD&V), die het rapport ter beschikking gesteld kreeg, vindt het duidelijk dat de politie heeft geblunderd en eist dat de verantwoordelijken opstappen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234