Vrijdag 22/11/2019

Poëzie zit weer in de lift

Voor het eerst in vijf jaar is de verkoop van poëzie gestegen in Vlaanderen: in 2013 was een stijging te noteren van 14,1 procent. Dat blijkt uit cijfers van boek.be die De Morgen kon inkijken. De klassiekers domineren daarbij de top 20, jong poëtisch werk blinkt vooral uit in afwezigheid.

Een stijging met 14 procent is niet weinig, zegt Jef Maes van boek.be, in een markt die het globaal gesproken moeilijk heeft. De totale boekenverkoop is in 2013 met 2,6 procent gedaald. In 2012 daalde de boekenverkoop nog met 1,4 procent.

Maes verklaart de stijging van de poëzieverkoop vooral door de toegenomen aandacht voor poëzie. "Er is de 'Staat van de poëzie' geweest, de Poëzieweek, en de Herman de Coninckprijs. Ook het initiatief van de 'Achterafgedichten' in jullie krant heeft zeker bijgedragen tot een toenemende appreciatie van poëzie."

Carl De Strycker, directeur van het Poëziecentrum in Gent, haalt aan dat ook de prijs een doorslaggevende factor is. "Geen enkele bundel in de top twintig kost meer dan 20 euro. Mensen zijn niet bereid om veel meer dan dat te betalen. Als je de allerbeste liefdesgedichten van Hugo Claus kunt aanbieden voor 10 euro ('Je buik van pimpelmees', smu), dan werkt dat.

"Merk ook op dat er vooral verzamelbundels in de top twintig staan. Het is een cliché, maar een dikke bloemlezing geeft het gevoel dat je veel meer waar voor je 20 euro krijgt dan een dun boekje met een tiental gedichten van één auteur."

In elk geval: als er aandacht is voor poëzie, dan heeft dat zijn effect op de verkoop, zegt ook De Strycker. "De best verkopende bundel van 2013, We werden honderd jaar ouder, gaat over de Eerste Wereldoorlog, wat nu erg actueel is. Als een dichter sterft, en uitgebreid besproken wordt in kranten en tijdschriften, merken we ook altijd een stijging in de verkoop."

In 2013 zijn inderdaad een heel aantal bundels verschenen die door het publiek gesmaakt zijn, zegt Jef Maes, want de verkoop van de top tien ligt 73 procent hoger in 2013 dan de verkoop van de top tien in 2012.

Voorts valt op dat de usual suspects - zoals De Coninck, Claus, Moeyaert, Nolens - nog steeds aanzienlijk vertegenwoordigd zijn. Jong poëtisch werk, zoals dat van de 'Achteraf'-dichters, is compleet afwezig in de top twintig. Individuele bundels van jonge dichters uitgeven blijft dan ook een moeilijke evenwichtsoefening voor uitgeverijen. Uitgeverij Lannoo geeft bijvoorbeeld al een tiental jaar geen originele Nederlandstalige poëzie meer uit, zegt directeur-uitgever Maarten Van Steenbergen. Niet omdat het risico of de productiekosten voor zo'n bundel te hoog zijn, wel omdat er heel veel tijd en geld kruipt in de lancering, begeleiding en promotie van een dichter.

Op een schoteltje

Bloemlezingen, Nederlandstalig of anderstalig, blijft Lannoo wel uitgeven. "Dat is een manier om poëzie bij een breder publiek te brengen. Soms bieden we een verzameling ook aan tegen een speciale prijs, als actie bij een krant bijvoorbeeld. Zo presenteren we het op een schoteltje, maar is dat erg? Heiligt het doel de middelen niet als het om poëzie gaat? Als jonge dichters opgenomen zijn in zo'n verzameling, komt dat bovendien hun naam ten goede."

Toch blijft het uitgeven van jonge dichters voor een uitgeverij een vorm van prestige. Ook al is het aantal uitgegeven individuele bundels fel geslonken - en grijpen uitgevers steeds meer naar nieuwe middelen als e-bundels en printing on demand - blijven bijvoorbeeld De Bezige Bij of Querido investeren in poëzie van Michaël Vandebril, Maarten Inghels, Maud Vanhauwaert of Delphine Lecompte. "Poëzie uitgeven zal niet vlug verdwijnen", is Carl De Strycker gerust. "Het blijft het symbolische kapitaal van een uitgeverij die zich als literair wil profileren."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234