Woensdag 05/08/2020

Pluto toont stuk van zijn geheimen

Een kleine stap voor een ruimtesonde, een grote sprong voor het planeetonderzoek. Pluto blijkt na de eerste beelden een wonderlijke wereld vol kraters en sneeuwvlaktes.

New Horizons vloog dinsdag om 13.49 uur onze tijd op 12.500 kilometer afstand langs Pluto en zijn grote maan Charon. In korte tijd veranderde de verre dwergplaneet van een onooglijk lichtstipje in een wonderlijke wereld met kraters en sneeuwvlaktes.

Samen met duizenden kleinere ijsdwergen maakt Pluto deel uit van de Kuipergordel - een brede band van bevroren overblijfselen uit de ontstaansperiode van de planeten. Onderzoek aan Pluto en zijn manen moet nieuw licht werpen op de geboorte van het zonnestelsel.

De eerste resultaten zijn al veelbelovend. Pluto blijkt een slag groter te zijn dan gedacht: 2.370 kilometer in plaats van ruim 2.300. Het oppervlak ziet er veel jonger en 'verser' uit dan dat van Charon. "Het ziet er naar uit dat het regelmatig sneeuwt op Pluto", zegt onderzoeksleider Alan Stern.

New Horizons deed er 9,5 jaar over om Pluto te bereiken - ongeveer vijf miljard kilometer, met een snelheid van 50.000 kilometer per uur. Ondanks die enorme afstand en reistijd lukte het om met een precisie van zo'n honderd kilometer binnen één minuut nauwkeurig langs de stijf bevroren ijsbal te vliegen.

Het zal nog lang duren voordat alle foto's en meetgegevens naar de aarde zijn doorgeseind, vooral vanwege de trage radioverbinding met de verre ruimtesonde. "Pas najaar 2016 zullen de laatste meetgegevens op aarde aankomen", zegt Stern. "Dit is het begin van een zestien maanden durende waterval aan informatie." De allerscherpste foto's, gemaakt rond het moment van dichtste nadering, worden vanavond verwacht.

Voorlopig moeten wetenschappers het nog even doen met een opname die maandagavond rond 22 uur onze tijd werd gemaakt, vanaf 766.000 kilometer afstand. Daarop zijn wel al details van een paar kilometer groot zichtbaar - en een kolossaal hartvormig gebied met een lichte tint en zo te zien vrijwel geen reliëf.

"Pluto blijkt een ontzettend fascinerend hemellichaam", zegt hoogleraar planeetonderzoek Bert Vermeersen, "met een heel eigen dynamiek. Het eerste wat opvalt is dat er compleet verschillende terreintypen zijn - licht en donker. Dat kan samenhangen met de grootte van ijskristallen, maar het is ook goed mogelijk dat het lichte, hartvormige gebied veel jonger is."

New Horizons vliegt inmiddels weer met hoge snelheid bij Pluto vandaan. In 2019 brengt hij nog een bezoek aan een veel kleinere ijsdwerg in de buitendelen van het zonnestelsel; daarna vliegt hij de sterren tegemoet. Onderzoeksleider Stern liet gisteren weten dat hij plannen heeft voor een Plutolander, maar dat is nog verre toekomstmuziek.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234