Maandag 14/10/2019

Voetbal

Play Fair moet voetbal eerlijker en aantrekkelijker maken

Scheidsrechter Damir Skomina geeft het signaal om de videoscheidsrechter in actie te laten komen op de Confederations Cup, een noviteit die al behoorlijk raakt ingeburgerd in het voetbal. Beeld EPA

De FIFA heeft nieuwe regels bedacht om het voetbal sportiever, aantrekkelijker en eerlijker te maken, zoals de invoering van zuivere speeltijd. Wat vinden een voetbaltrainer, een oud-scheidsrechter en voormalig prof ervan?

Beter gedrag. Sneller spel. Eerlijker sport. Play Fair, het vorige week gepubliceerde FIFA-programma dat als doel heeft het voetbal op te schonen, doet in het strategisch plan ook een oproep aan het 'geweten' van het spel, zoals de spelregelcommissie IFAB dat noemt.

Het gaat om sportiviteit, snelheid, aantrekkelijkheid, eerlijkheid. In de plannen is de invloed van de nieuwe spelregelman van de Fifa, Marco van Basten (officieel is hij Chief officer for technical development), bijna voelbaar. Hij streed altijd al om verandering, in zijn streven naar eerlijker sport.

Play Fair is de strategie van de spelregelcommissie IFAB om, met behulp van al dan niet gewijzigde regels, het voetbal te verbeteren. Het is een soms revolutionair ogend epistel, zeker voor een clubje dat als ultraconservatief te boek staat. Het is in elk geval interessant omdat het zo gevarieerd en gedurfd is. Het gaat ook over verbetering van gedrag van spelers en trainers, over meer onderling respect. En ook over zuivere speeltijd. Of over het bevorderen van de aantrekkelijkheid.

Spelers van Bayern München protesteren bij de scheidsrechter. Beeld AFP

De drie hoofdstukken zijn opgedeeld in zaken die kunnen worden ingevoerd zonder iets aan regels te wijzigen, alsmede gevallen die zich lenen voor experimenten of discussie. Bij de Confederations Cup in Rusland, het oefentoernooi voor het WK van 2018 dat nu aan de gang is, is de videoscheidsrechter al volop actief. Die had in de eerste speelronde behoorlijk veel invloed, niet tot ieders genoegen overigens. FIFA-voorzitter Infantino kraaide echter van plezier om de wijze waarop de arbitrage zich profileert, in het samenspel tussen de scheidsrechters op het veld en degenen in de regiekamer.

In Play Fair staan vergaande voorstellen, waarvan sommige extreem klinken. De penalty beschouwen als geïsoleerde kans bijvoorbeeld. Doelpunt is doelpunt. Bij een redding van de keeper volgt hoe dan ook een doeltrap, wat mede is bedacht om te vroeg inlopen van andere spelers tot een zinloze exercitie te maken. Een ander discussiepunt: de speler die expres scoort met de hand krijgt de rode kaart, net als tegenwoordig de speler die de bal expres met de hand uit het doel houdt. Puntenaftrek voor de ploeg die te veel protesteert bij de scheidsrechter behoort tot de opties.

Hoe reageren specialisten op een paar ingrijpende voorstellen, waarover de FIFA de discussie wil aanzwengelen?

Self-passing, het eventueel meerdere keren raken van de bal door dezelfde speler, bij een vrije trap of hoekschop, om snelheid en verrassing te bevorderen

Alex Pastoor, trainer Sparta: "Ik was eens bij het EK hockey in Amsterdam. Die passes op jezelf vond ik geweldig. Het bracht zoveel dynamiek en snelheid in het spel. Ik ga er misschien eens mee experimenten op de training. Gewoon, het spel laten gaan, op allerlei manieren, dat vind ik mooi. Ik zie ook nog scheidsrechters die spelers met een gele kaart noteren in een boekje. Dan ligt die op de grond, dan weer die. Dat moet toch via de oortjes veel sneller kunnen."

Alex Pastoor. Beeld ANP Pro Shots

"Ik ben op alle mogelijke manieren voor meer fair play. Ik vind zelfs dat je ballenjongens eigenlijk bij een andere club actief moet laten zijn. Want hoe later in de wedstrijd, hoe verder de ballenjongens uit zicht zijn als hun club voorstaat. Dan is het meteen een mooi schoolreisje voor ze."

Zuivere speeltijd van 2 x 30 minuten, in plaats van 90 minuten

Mario van der Ende, oud-scheidsrechter: "Daar ben ik een groot voorstander van. De tijdmeting is nu een soort nattevingerwerk; een minuut erbij in de eerste helft, drie minuten in de tweede helft. Het is bijna altijd te weinig. Bij zuivere speeltijd weet iedereen waar hij aan toe is." 

"Het is algemeen bekend dat in grote wedstrijden de zuivere speeltijd vaak nog geen uur is, op 90 minuten officieel voetbal. Ik zie het ook bij sporten als basketbal en in de hoogste klasse bij het korfbal. Het werkt goed. Ja, het probleem bij een grote sport als voetbal kan liggen in de logistiek. De kans is aanwezig dat de wedstrijd langer duurt, dan dien je rekening te houden met vervoer, met treinen voor supporters enzovoorts. Maar het is gewoon eerlijker als de omstandigheden voor iedereen hetzelfde zijn."

Oud-scheidsrechter Mario van den Ende. Beeld ANP

Alleen de aanvoerder mag protesteren bij de scheidsrechter. Bij te slecht gedrag van elftallen zijn zelfs straffen als puntenaftrek mogelijk

Pierre van Hooijdonk, voormalig prof, soms aanvoerder: "Puntenaftrek vind ik niet zo'n goed idee. Je moet spelers bestraffen. Maar het is goed als alleen de aanvoerder naar de scheidsrechter mag om verhaal te halen. De rest van de ploeg blijft dan buiten een cirkel van pakweg 5 meter. Het is zo'n slecht signaal, al die protesterende voetballers." 

Oud-prof Pierre van Hooijdonk. Beeld ANP

"Ach, ik ben maar korte perioden aanvoerder geweest, maar ik heb ook staan zeiken bij scheidsrechters. Dat is echt slecht, ook als voorbeeld voor kinderen. Sinds ik in Turkije voetbalde bij Fenerbahçe, is het me echt duidelijk geworden. Daar was het zo extreem. Bij elke inworp of vrije trap waren er felle protesten en ontstond een zwerm spelers rond de scheidsrechter. Al die protesten zorgden ook voor een agressieve sfeer op de tribunes. Supporters gaan dan in onrecht geloven."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234